Tanım
İç Mekan Koruma ve Yenileme Teknikeri; tarihi saray, köşk ve benzeri yapılar ile yeni teknolojiyle geliştirilmiş tüm bina ve mekânlarda iç mekân dekorasyonu ve süsleme objelerinin korunmasına özen gösteren kişidir.
Bu meslek mensubu, söz konusu dekorasyon ve süsleme objelerinin üretildikleri ve kullanıldıkları tarihî, kültürel ve mimari değerleri dikkate alır. Teknik tadilat ve tamirat çalışmalarında objelerin orijinal özelliklerinin muhafazasıyla ilgili teknik bilgilerden yararlanır. Gerektiğinde bu objelerin benzerlerini yeni mekânlarda gelişmiş teknolojiyle yeniden tasarlayabilir.
Görevler
İç Mekan Koruma ve Yenileme Teknikerinin başlıca görevleri şunlardır:
- İş etüdü oluşturur.
- Özgün eskiz ve mekân düzenlemeleri yapar.
- Mekânların orijinal donatı ve teçhizat yerleşim taslak projesini hazırlar.
- Donatıların orijinal yerleşim ve cephe görünüşlerini çizer.
- Donatıların perspektiflerini ölçekli olarak çizer.
- Mekânların orijinal donatı aksesuarlarını tarihsel, kültürel ve mimari dönemi dikkate alarak çizer, seçer veya belirler.
- Çalışmalarda teknisyen ve işçilere teknik bilgi ve eğitim verir.
- Ekip çalışmalarında yöneticilik ve önderlik eder.
- Bilgisayar destekli model çizimleri yapar.
- İş güvenliği ve işçi sağlığı konusunda alınan önlemlerin uygulanmasında idari yetkililerle birlikte sorumluluk alır.
- Temel sanat çizimleri yapar.
- Kişisel ve mesleki gelişimi için gerekli çalışmaları yürütür.
- Resmî işlemlerde teknik sorumlu ve bilirkişi olarak görev yapar.
- Gerektiğinde metraj ve keşif yapar.
- İşin düzgünlüğünü ve sağlamlığını teknik kontrollerle gerçekleştirir.
- İç mekân metrajını çıkarır ve fonksiyonel tasarımlar yapar.
- Tarihi ve kültürel yapıların muhafazası için mekân fotoğrafları çeker.
- İhtiyaçlara göre özgün resim ve desen çizimleri veya mobilya tasarımları gerçekleştirir.
- Bilgisayar destekli tasarım ve çizim programlarından en az birine hâkim olur.
- İç donatı mekânlarında kullanılan objelere ait malzeme bilgisine sahip olur.
Kaynakta bilgisayar destekli tasarım ve çizim programlarına örnek olarak AutoCAD ve CAD-CAM belirtilmiştir.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bilgisayar
- Cetvel takımı
- Kalem
- Lazer tarama ve ölçümlendirme cihazları
- Rapido
- Metre
- Açı ölçer
- Kırtasiye malzemeleri
- Fotoğraf makineleri
- Fotokopi makinesi
- Hesap makinesi
- Mekânla ilgili çeşitli tablo ve çizelgeler
- İş programı
- Nivo
- Mira
- Jalon ve benzeri teknik teçhizat ve malzemeler
- Mesleğe ait diğer araç ve gereçler
Mesleğin gerektirdiği özellikler
İç Mekan Koruma ve Yenileme Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Sayısal akıl yürütme gücüne sahip olmak
- Şekiller arasındaki ilişkileri kavrama yeteneğinin yüksek olması
- Yaratıcı olmak ve görsel sanatlarla yakından ilgilenmek
- Eleştirilere ve yeniliklere açık olmak
- Başkalarıyla iş birliği yapabilmek
- Sorumluluk sahibi, sabırlı ve dikkatli olmak
- Tarih bilgisine ve tarihsel bir bakış açısına sahip olmak
- Zengin hayal gücüne ve yaratıcılığa sahip olmak
- Bir işi planlayıp uygulayabilme yeteneğine sahip olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
İç Mekan Koruma ve Yenileme Teknikerleri; bina, saray ve kasır gibi tarihi veya teknolojik her türlü mekânda görev yaparlar.
İhtiyaç duyulan çizimler genellikle büro ortamında hazırlanır. Uygulamaya yönelik çalışmalar ise tadilat sahasında gerçekleştirilir. Bu nedenle çalışma ortamı kirli, tozlu ve düzensiz olabilir. İş genellikle yarı açık havada yürütülür.
Meslek mensupları mühendisler, inşaat teknikeri ve teknisyenleri ile işçiler arasında teknik konularda eşgüdüm sağlar. Gerektiğinde mimar ve taşeronlarla birlikte çalışır. İş yerinde hem malzeme ve teçhizatla hem de insanlarla ilgilenir.
Eğitimin verildiği yerler
Meslek eğitimi geçmişte meslek yüksekokullarının “İç Mekân Koruma ve Yenileme” bölümünde verilmiştir. Ancak bölüm adının “Mimari Restorasyon” olarak değiştirilmesi nedeniyle “İç Mekân Koruma ve Yenileme” adıyla artık öğrenci alınmamaktadır.
Kaynak dosyada bu bölümle ilgili eğitim bilgilerinin, “İç Mekân Koruma ve Yenileme” bölümü eğitiminin verildiği dönemde yapılan araştırmalara dayandığı belirtilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- ÖSYS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Meslek liselerinin ÖSYS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, “İç Mekân Koruma ve Yenileme” ön lisans programlarına geçerken ek puan alabilirler.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi ön lisans düzeyinde iki yıldır.
Eğitim boyunca mesleğin gerektirdiği nitelikler dikkate alınarak teorik ve uygulamaya yönelik bilgiler verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimi başarıyla tamamlayanlara “İç Mekân Koruma ve Yenileme” ön lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Kamu sektöründe çalışmak isteyenlerin Kamu Personeli Seçme Sınavına (KPSS) girmeleri gerekir.
Özel sektörde, sektördeki talebe ve işveren görüşmelerinden çıkacak sonuca göre yönetici ve yönetici yardımcılığı alanlarında iş bulma olanakları bulunur.
Tarihi yapıların yoğun olduğu bölge ve şehirlerde restorasyon işlerinde çalışma imkânı bulunabilir. Kaynak dosyada, inşaat sektörünün genişlemesi ve özel kuruluşlarda iç mekân mimarisinin önem kazanması nedeniyle kamuya kıyasla özel sektörde iş bulma olanaklarının daha fazla olduğu belirtilmektedir.
Eğitim süresince ve eğitim sonrası kazanç
Eğitim süresince
Koşulları uygun öğrenciler, Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından verilen öğrenci ve harç kredisinden yararlanabilir. Ayrıca bazı resmî kurum ve kuruluşlar ile bazı özel sektör vakıf ve iş yerleri tarafından öğrencilere sağlanan kredilerden de yararlanılması mümkün olabilir.
Bu bölüm öğrencilerinin staj yapma zorunluluğu vardır. Staj sırasında işletmenin durumuna göre değişmekle birlikte az da olsa gelir elde etme olanağı bulunabilir.
Eğitim sonrası
Eğitimini tamamlayıp İç Mekan Koruma ve Yenileme Teknikeri olarak kamu kuruluşunda göreve başlayanların 10. derecenin 2. kademesinden göreve başladığı belirtilmektedir.
Özel sektörde ilk işe girenlerin genellikle asgari ücretin 2-3 katı kazançla işe başladığı; gösterilen başarıya, tecrübeye, sektörün durumuna ve işverenin beklentilerine göre asgari ücretin 6 ile 10 katı arasında, bazen de yabancı para karşılığında kazanç elde edebildikleri kaynakta yer almaktadır.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
İç Mekân Koruma ve Yenileme ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı olmaları hâlinde ve kontenjan dâhilinde ÖSYS kılavuzunda belirtilen programlara dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Meslek mensupları, görev aldıkları kurum veya kuruluşun yapısına ve vizyonuna göre yönetici yardımcısı veya uzman olarak çalışabilirler.
Sektördeki ihtiyaca göre “İç Mekân Koruma ve Yenileme Teknikerliği” mesleğinde uzman eğitici olarak da görev yapabilirler.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler olarak şunlar belirtilmiştir:
- İnşaat Teknikeri
- Teknik Ressam
- Yapı Teknikeri
- Harita Teknikeri
Ek bilgiler
Görev
Meslek mensupları ayrıca şu çalışmaları yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Sorumluluk
İç Mekan Koruma ve Yenileme Teknikerleri;
- Görev aldıkları saray, kasır, bina ve benzeri mekânlarda bulunan dekoratif objelerin tamirat ve tadilatlarının orijinaline ve projeye uygun yapılmasına nezaret etmekten,
- Çalışmalarda kullanılan malzemelerin niteliği ve miktarlarının proje ve şartnameye uygun olmasını sağlamaktan,
- Gelişmelerden sorumlu mühendisi bilgilendirmekten,
- Mühendis kontrolünde ve emirleri doğrultusunda yapıların inşaat ve donatı çalışmalarını yürütmekten,
- Kontrollerinde çalışan teknisyen ve işçilerin can güvenliği ile sosyal güvenliğini temin etmekten,
- Koruyucu önlemlerin alınmasını sağlamaktan sorumludur.
İşçi sağlığı ve iş güvenliği
Çalışma sahasından kaynaklanan tehlikelere karşı dikkatli olunmalı ve koruyucu önlemler alınmalıdır. Meslek mensuplarının iş güvenliği ve iş hukuku konularında bilgilendirilmeleri gerekir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- İstanbul Yıldız Teknik Üniversitesi Milli Saraylar ve Tarihi Yapılar Meslek Yüksekokulu
- ÖSYM Üniversiteler Yüksek Öğretim Programları ve Meslekler Rehberi
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, iş yerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.