Tanım
Yaşlı Bakımı Sağlık Teknikeri, yaşlı bireylerin yaşlanmayla ortaya çıkan fiziksel, ruhsal ve sosyal yetersizliklerinin azaltılmasına katkı sağlamak amacıyla tıbbi ve sosyal bakım hizmeti veren kişidir.
Görevler
Yaşlı Bakımı Sağlık Teknikeri, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Yaşlı bireylerin beslenme, genel vücut temizliği, hareket ve uygun yatak pozisyonu gibi temel gereksinimlerini karşılayacak bakım hizmeti vermek.
- Yaşlının hekim tarafından planlanan tedavisinin uygulanmasını sağlamak amacıyla enjeksiyon, pansuman, yara bakımı ve sonda bakımı gibi tıbbi girişimleri yapmak.
- İlaç tedavilerini uygulamak.
- Yaşlının tansiyon, ateş, nabız ve solunum gibi günlük sağlık göstergelerini kontrol etmek.
- Yaşlı bireylere acil durumlarda ilkyardım kurallarını uygulamak.
- Yaşlı bireylerin sosyal yönden desteklenmeleri ve özgüvenlerini kazanmaları için uğraş terapi programları planlamak ve uygulamak.
- Yaşlı bireylerin uğraş terapi programlarına katılımını sağlamak.
- Sosyal ve fiziksel rehabilitasyona gereksinimi olan yaşlılara, planlanan programların uygulanmasında yardımcı olmak.
- Yaşlı bireylerin birbirleriyle ve toplumla olan iletişimlerinin artırılmasına yardımcı olmak.
- Sosyal ve ekonomik yoksunluk içinde bulunan yaşlılara yol gösterici olmak.
- Yetişkin pedagojisi konusunda kendini yetiştirmek.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bilgisayar.
- CD, TV ve video.
- Projeksiyon aleti.
- Kitap, dergi, broşür ve hikâye kitapları.
- Her türlü ilkyardım araç ve gereçleri.
- Her türlü hasta bakım araç, gereç, makine, malzeme ve materyali.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Yaşlı Bakımı Sağlık Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- İnsan sağlığına ve biyolojiye ilgili olmak.
- Hoşgörülü, sabırlı ve güler yüzlü olmak.
- İnsanlara yardımcı olmaktan mutluluk duymak.
- Planlama becerisi gelişmiş olmak.
- Dikkatli olmak ve işine özen göstermek.
- Sorumluluk sahibi olmak.
- İşbirliğine ve kişisel gelişime açık olmak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Çalışma ortamları temiz ve oldukça hareketlidir. Gece ve/veya gündüz nöbet şeklinde çalışma olabileceğinden görev süreçlerinde yoğun stres ve fiziksel yorgunluk yaşanabilir.
Yaşlı Bakımı Sağlık Teknikerleri görevleri sırasında her zaman dikkatli olmak zorundadır. Çalışırken yaşlıların yakınları, sağlık personeli ve meslektaşlarıyla iletişim hâlindedirler.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelere bağlı Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokullarının Yaşlı Bakımı ön lisans programlarında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak gerekir.
Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Yaşlı Bakımı ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadırlar.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim süresince mesleki dersler ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınmaktadır.
Eğitimde yer alan başlıca mesleki dersler şunlardır:
- Fizyoloji.
- Temel Gerontoloji.
- Tıbbi Terminoloji.
- Yaşlı Bakımı İlke ve Uygulamaları.
- Beslenme İlkeleri.
- Enfeksiyon Hastalıkları.
- Farmakoloji.
- Yaşlıda Kronik Hastalıklar.
- Yaşlıda Nöropsikiyatrik Hastalıklar.
- Yaşlıda Romatolojik Hastalıklar.
- Fiziksel Rehabilitasyon.
- Sosyal Rehabilitasyon.
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Ön Lisans diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Geniş aile yapısından çekirdek aile yapısına geçiş ve kadının çalışma hayatında yer alması gibi sosyal değişimler, ailelere çocuk bakımı sorunlarının yanı sıra yaşlı bakımı sorunlarını da getirmiştir.
Yaşlı bireylerin ilgi ve güvene gereksinimleri bulunmaktadır. Yaşlı Bakımı meslek elemanları; yaşlı bireylerin yaşlılığa hazırlanmasına, sorunlarıyla baş edebilmesine, yaşam sevincini ve üretkenliğini sürdürmesine ve yaşamına onurlu bir şekilde devam etmesine yardımcı olurlar.
Yaşlı Bakımı programından mezun olanlar şu çalışma alanlarında görev yapabilir:
- Resmi ve özel hastaneler.
- Araştırma ve uygulama hastaneleri.
- Özel poliklinikler.
- Kamu sağlık kuruluşlarının geriatri servisleri.
- Yaşlı bakım yurtları.
- Huzurevleri.
- Yaşlılar kulüpleri.
- Yaşlı dinlenme evleri.
- Rehabilitasyon merkezleri.
- Evde bakım hizmeti veren özel kuruluşlar.
Kaynak dosyada meslek sahiplerinin kolayca iş bulabildiği belirtilmektedir.
Kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü tarafından verilen öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler. Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alırlar.
Özel sektörde çalışanların asgari ücretin biraz üstünde başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Yaşlı Bakımı ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
İşe başlayanlar, başarı durumlarına göre çalıştıkları kurum ve kuruluşlarda yönetim kademelerinde yer alabilir veya kendi işyerlerini açabilirler.
Konuyla ilgili tecrübeye sahip olmak ve kendini geliştirmek, iş bulma imkânına ve iyi ücret almaya katkıda bulunur.
Benzer meslekler
- Hasta Bakıcısı.
- Çocuk Bakıcısı.
- Engelli Bakıcısı.
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu.
- Uluslararası Standard Meslek Sınıflaması-ISCO 08.
- Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Sakarya Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu ve Akdeniz Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokullarının web sayfaları.
- İzmit Yaşlılar Bakım ve Huzurevi.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.