Tanım
Su Ürünleri Mühendisi; sularda yaşayan bitki ve hayvanlardan, besin olarak yararlanılabilecek olanların avlanması, üretilmesi, türlerinin iyileştirilmesi, yetiştirilmesi ve depolanması konularında çalışan kişidir.
Görevler
Su Ürünleri Mühendisi, iş süreçlerini iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun biçimde yürütür.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Su ürünleri üretim tesislerinin hazırlanması konusunda projeler geliştirir.
- Su ürünlerinin havzalarda üretimi için yumurtaların havzalara ne zaman ve nasıl yerleştirilmesi gerektiği konusunda görüş bildirir.
- Su ürünlerinin türlerinin iyileştirilmesi üzerinde çalışmalar yapar.
- Su ürünlerinin doğal ve yapay yemlerle beslenmeleri için çalışmalar yapar.
- Su ürünlerinin çeşitli hastalıklara karşı korunması için havzaların mikroplardan arındırılmasına çalışır.
- Su ürünlerinin avlanması ve avlanma teknikleri üzerinde balıkçıları aydınlatır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Gemi rotalarıyla ilgili aletler.
- Meteorolojik harita çizim ve ölçümlerinde kullanılan aletler.
- Uygulama esnasında kullanılan akıntı, yüzme ve dalma aletleri.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Su Ürünleri Mühendisi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Fen bilimlerine, özellikle biyolojiye ilgi duymak.
- İnceleme ve araştırma merakına sahip olmak.
- Açık havada çalışmaktan hoşlanmak.
- Sabırlı, dikkatli ve düzenli olmak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Su Ürünleri Mühendisi açık havada, sıcak veya soğuk ortamlarda çalışır. Çalışma ortamı sessiz ve nemlidir. Havada rahatsız edici koku olabilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelere bağlı şu fakültelerin Su Ürünleri Mühendisliği bölümlerinde verilmektedir:
- Ziraat Fakültesi.
- Su Ürünleri Fakültesi.
- Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşulların karşılanması gerekir:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS (Yüksek Öğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
- Meslek Yüksekokulları ile Açık Öğretim Ön lisans Programlarının Dikey Geçiş Sınavı (DGS) Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak ve ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı olmak.
Bu koşulları karşılayan ön lisans mezunları, ilgili lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitimin süresi ve içeriği
Su Ürünleri Mühendisliği öğrenim süresi 4 yıldır. Eğitim süresince aşağıdaki dersler ağırlıklı olarak verilmektedir:
- Fizik.
- Botanik.
- Temel Kimya.
- Balık Anatomisi ve Fizyolojisi.
- Mukavemet.
- Balık Biyolojisi.
- Balıkçı Gemileri ve Donanımı.
- Göl ve Sulak Alan Yönetimi.
- Navigasyon ve Meteoroloji.
- Su Ürünleri İşleme Teknolojisi.
- Balık Üretimi.
- Mesleki Uygulama.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini bitirenler Lisans Diploması alırlar.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Su Ürünleri Mühendisleri, Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı su ürünleri üretme çiftliklerinde çalışabilir. Ayrıca kendilerine özel üretme çiftlikleri kurarak da çalışabilirler.
Ülkemizin üç yanının denizlerle çevrili olması; bu kaynakların iyi değerlendirilmesi, korunması, örnek tesisler kurulması ve su ürünleri sektörüne öncülük edilmesi açısından önem taşımaktadır. Bu çalışmalar ülke ekonomisine katkıda bulunabilir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca onaylanan eğitim kurumlarından eğitim alan ve eğitim sonunda “Eğitim Katılma Belgesi” sahibi olan kişiler, Bakanlıkça açılan İş Güvenliği Uzmanlığı Sınavında 70 ve üzeri puan aldıkları takdirde İş Güvenliği Uzmanı Belgesi almaya hak kazanabilir. Bu kişiler İş Güvenliği Uzmanı olarak da çalışabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitim süresince bir kazanç sağlanması söz konusu değildir. Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün vermiş olduğu öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Staj süresince işletmeler öğrenciye bir miktar ücret ödemektedir. Bu ücret işletmelerin ücret politikasına göre değişmektedir.
Eğitim sonrası
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
İş hayatında ilerleme
Meslek öğreniminden sonra devam edilebilecek kurslar olmamakla birlikte, meslek mensupları çalıştıkları kurumların hizmet içi eğitimlerine katılabilirler.
Benzer meslekler
Su Ürünleri Mühendisliği ile benzer olarak belirtilen meslekler şunlardır:
- Hayvansal üretim ziraat mühendisi.
- Biyolog.
- Veteriner.
Ek bilgiler
Kaynak dosyada Su Ürünleri Mühendisliği mesleğiyle ilgili ayrıca belirtilmiş ek bir bilgi bulunmamaktadır.
Kaynakça
- Üniversitelerin Su Ürünleri Fakültesi Bölümü Katalogları.
- Üniversite Öğretim Görevlileri.
- ÖSYM Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08.
- 30.06.2012 tarih ve 28339 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Su Ürünleri Mühendisliği mesleği hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
