Tanım
Rota Yapıcı (Dağcılık), il, bölgesel ve özel yarışmalarda rota yapmak üzere spor tırmanış yarışmalarında tırmanılacak rotaları tasarlayan ve hazırlayan kişidir.
Görevler
Rota Yapıcı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Yarışmada tırmanılacak rotaları planlamak ve oluşturmak.
- Video kameraların yerleştirilmesinde hakemlere yardımcı olmak.
- Tutamakların, koruma noktalarının ve diğer ekipmanların bakımını yapmak.
- Tutamak ve elementleri duvara takmak.
- Rotaların temizlenmesini sağlamak.
- Jüri başkanı ile koordineli çalışmak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Rota Yapıcıların kullandığı başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Tutamak ve volume.
- Matkap, vida ve cıvata.
- Alyan anahtarı ve matkap uçları.
- Lift ve merdiven.
- Tırmanış ve emniyet ekipmanları.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Rota Yapıcı olmak isteyenlerin aşağıdaki özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Sporu sevmek.
- Soğukkanlı ve tedbirli olmak.
- Karar alabilmek ve inisiyatif kullanabilmek.
- İnsanlarla iletişimde başarılı olmak.
- Ekip çalışmasına yatkın olmak.
- Tırmanış sporunun gerektirdiği fiziksel ve teknik kapasiteye sahip olmak.
- Tasarlama konusunda başarılı olmak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Rota Yapıcılar, spor salonlarında veya açık alanlarda bulunan tırmanma duvarlarında çalışırlar. Çalışma takvimleri değişken olabilir. Açık alanlarda olumsuz hava koşullarında da çalışmaları gerekebilir.
Yarışma düzenlendiğinde zaman zaman seyahat ederler. Meslektaşları ve sporcular ile iletişim halinde çalışırlar.
Eğitimin verildiği yerler
Rota Yapıcı eğitimi Türkiye Dağcılık Federasyonu tarafından verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Rota Yapıcı eğitimine katılmak için aşağıdaki koşullar aranmaktadır:
- 21 yaşını tamamlamış olmak.
- En az lise mezunu olmak.
- Yarışma deneyimine sahip olmak.
- Geçerli bir ilkyardım belgesine sahip olmak.
- Görev yapmasına engel bir durumu olmamak.
- Taksirli suçlar hariç olmak üzere ağır hapis veya altı aydan fazla hapis veyahut affa uğramış olsalar bile devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla; fuhuş, zimmet, ihtilas, irtikap, ırkçılık, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, hileli iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçlardan ya da istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırmak, devlet sırlarını açığa vurmak suçlarından dolayı tescil edilmiş olsa dahi ceza almamış olmak.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 5 gündür.
Kaynak dosyada eğitim içeriğinin ayrıntıları ayrıca belirtilmemiştir.
Eğitim sonunda alınan belge
Kursu tamamladıktan sonra yapılacak sınavlarda başarılı olanlara Türkiye Dağcılık Federasyonu tarafından belge verilir.
Meslekte üç kademe bulunmaktadır:
- Stajyer Rota Yapıcı.
- Rota Yapıcı.
- Şef Rota Yapıcı.
Her kademe için ayrı belge düzenlenir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Rota Yapıcılar aşağıdaki alanlarda çalışabilirler:
- Türkiye Dağcılık Federasyonunun düzenlediği yarışmalar.
- Milli takım kampları.
- Üniversiteler.
- Özel okullar.
- Rekreatif amaçlı tırmanma duvarlarının tasarımı.
Bu meslek daha çok hobi amaçlı yapılabilir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitim süresince herhangi bir kazanç bulunmamaktadır.
Eğitim sonrası
Rota Yapıcılar, Türkiye Dağcılık Federasyonunca belirlenmiş olan rayiç bedel üzerinden eğitim kamplarında günlük gelir elde ederler. Ödenekler yarışmalara ve yıllara göre değişiklik gösterebilir. Mesleğin kısıtlı bir maddi getirisi vardır.
Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslekte üç kademe bulunmaktadır: Stajyer Rota Yapıcı, Rota Yapıcı ve Şef Rota Yapıcı.
Rota Yapıcı adayı, öncelikle federasyonun düzenlediği eğitimi bitirerek Stajyer Rota Yapıcı olarak görev alır. Daha sonra resmi yarışma, eğitim ve milli takım kamplarında 2 yıl içerisinde en az 6 defa görev alır. Federasyonca düzenlenen Rota Yapıcı Eğitim kursunda başarılı olduğu takdirde Rota Yapıcı olarak mesleği icra etmeye başlar.
Rota Yapıcı olarak federasyonun düzenlediği veya onay verdiği resmi yarışma, eğitim ve milli takım kamplarında 3 yıl içerisinde en az 9 defa görev yaptıktan sonra Federasyonca düzenlenen Şef Rota Yapıcı Eğitimini başarıyla tamamlayanlar Şef Rota Yapıcı olarak ilerleyebilir.
Stajyer Rota Yapıcı, Rota Yapıcı ve Şef Rota Yapıcı kademeleri arasında geçiş için bekleme süresi ve çalışma şartı vardır.
Yabancı dil bilmek ve spor tırmanışında milli sporcu olmak meslekte ilerleme açısından önemlidir.
Her kademedeki Rota Yapıcılığı eğitim kurslarına ilaveten Rota Yapıcılığı gelişim seminerleri düzenlenir. Rota Yapıcılığı gelişim seminerlerine katılım zorunludur. Katılmayan Rota Yapıcılar o yıl görev yapamazlar.
İş hayatında ilerleme
Stajyer Rota Yapıcı, Rota Yapıcı ve Şef Rota Yapıcı kurslarında başarılı olan ve kendini geliştiren rota yapıcılar, yaz olimpiyatlarına dahil olan Spor Tırmanış branşında ilerleyen yıllarda uluslararası organizasyonlarda görev alabilirler.
Benzer meslekler
- Spor Tırmanış Emniyetçisi.
- Spor Tırmanış Antrenörü.
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- Türkiye Dağcılık Federasyonu Spor Tırmanış Rota Yapıcılığı Eğitim Talimatı.
- Uluslararası Spor Tırmanış Federasyonu.
- TDF Türkiye Dağcılık Federasyonu: http://www.tdf.gov.tr/
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri veya Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.