Tanım
Orman mühendisi; orman alanlarının saptanması, ağaçlandırılması, korunması, işletilmesi ve geliştirilmesi gibi konularda hizmet yürüten kişidir.
Görevler
Orman mühendisi iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Orman alanlarını saptamak.
- Orman alanı haritası yapmak.
- Orman sahalarında verimliliği artırmak için incelemeler yapmak.
- Yeşil alan olarak ayrılan yerleri milli park, doğa koruma alanı ve benzeri alanlara dönüştürmek için arazi ölçümü yapmak ve plan hazırlamak.
- Toprağın cinsine ve yerin coğrafi özelliğine göre dikilecek fidan cinsini, miktarını ve fidan dağılımını tespit etmek.
- Orman sahalarında uygun ağaç türlerini seçmek.
- Tohumluk ağaçların budanmasını yaptırmak.
- Dikim alanlarında fidan üretilmesine nezaret etmek.
- Dikim yapılacak arazinin jeolojik durumuna göre ağaç dikim çukurları hazırlatmak.
- Fidanların tekniğine uygun olarak dikilmesine nezaret etmek.
- Ağaç hastalıklarına ve orman yangınlarına karşı önlem almak.
- Ormanın gerekli bakım işlemlerini yaptırmak.
- Orman yaban hayvanlarını korumak ve üremeleri için gerekli planları yapmak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Orman mühendislerinin kullandığı araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Şeritmetre
- Nivo
- Çeşitli ölçü aletleri
- Rapido
- Şablon
- Aydınger
- Çeşitli kâğıtlar
- Bilgisayar
- Hava fotoğraflarının yorumlanmasında stereoskop
- Fotomikroskop
- Dürbün
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Orman mühendisi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Plan yapma ve uygulama gücüne sahip olmak
- Biyolojiye ilgi duymak
- Açık havada çalışmaktan hoşlanmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Orman mühendisleri proje çalışmaları dışındaki görevlerini genellikle açık havada yürütürler. Bu nedenle orman alanlarında oturmak zorunluluğu olabilir.
Orman mühendisleri ormanda, orman ağaçları ve orman hayvanları ile ilgili çalışmalarını yürütürken orman muhafaza memurları ve teknisyenleriyle yakın iş birliği kurarlar.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi üniversitelerin Orman Mühendisliği bölümünde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Meslek yüksekokulları ile açıköğretim önlisans programlarının DGS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde Orman Mühendisliği lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitim süresi ve içeriği
Eğitim süresi 4 yıldır.
Mesleğin eğitimi süresince aşağıdaki dersler verilmektedir:
- Genel Botanik
- Jeoloji
- Zooloji
- Harita Bilgisi
- Ağaç Fizyolojisi
- Toprak İlmi
- Ormancılık Hukuku
- Orman Ekolojisi
- Orman Entomolojisi
- Fitopatoloji
- Sel ve Çığ Kontrolü
- Havza Amenajmanı
- Orman Bakımı
- Yaban Hayatı Bilgisi
- Bitki Genetiği ve Islahı
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarı ile tamamlayanlara lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Orman mühendislerinin yoğun olarak görev aldıkları sektör kamu sektörüdür. Orman mühendisleri çoğunlukla şu kurumlarda çalışabilirler:
- Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü
- Ağaçlandırma ve Erozyon Genel Müdürlüğü
- Orman Köylerini Kalkındırma Genel Müdürlüğü
- Karayolları Genel Müdürlüğü
- Çevre, Şehircilik ve İklim Bakanlığı
- Devlet Su İşleri
- Belediyeler
Karayolları Genel Müdürlüğü, Çevre, Şehircilik ve İklim Bakanlığı ve Devlet Su İşlerinde çevre düzenleme ve baraj havzalarının düzenlenmesi çalışmalarında görev alabilirler. Belediyelerde park ve bahçeler müdürü olarak da çalışabilirler.
Orman mühendislerinin çalışma alanları kamu sektörü ile sınırlı sayılabilir. Özel sektörde çalışma imkânları çok azdır. Orman fakültelerindeki artışla mezun sayısı artmakta, buna karşın Tarım ve Orman Bakanlığı ile diğer bakanlık kadroları sabit kalmaktadır. Bu nedenle orman mühendislerinin iş bulma sorununu önümüzdeki yıllarda daha yoğun yaşayacakları düşünülmektedir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca onaylanan eğitim kurumlarından eğitim alanlar, eğitim sonunda Eğitim Katılma Belgesi ile Bakanlıkça açılan İş Güvenliği Uzmanlığı Sınavına girebilirler. Sınavda 70 ve üzeri puan alanlar İş Güvenliği Uzmanı Belgesi almaya hak kazanarak İş Güvenliği Uzmanı olarak da çalışabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Orman mühendisleri genellikle devlet sektöründe teknik hizmetler sınıfında görev almaktadır. Kamu sektöründe 8. dereceden göreve başlarlar.
Kamu kurum ve kuruluşlarında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre ücret alırlar. Kıdeme ve yıllık belirlenen oranlara göre ücret artışları yapılmaktadır.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
İş hayatında ilerleme
Orman mühendisleri çalıştıkları kuruluş veya şirkette üst düzey yöneticiliğe kadar yükselebilirler.
Benzer meslekler
- Orman Endüstri Mühendisi
- Ağaç İşleri Endüstri Mühendisi
- Peyzaj Mimarı (Bahçe Mimarı)
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- ÖSYM Üniversiteler, Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi - 2000 (Prof. Dr. Yıldız Kuzgun)
- 30.06.2012 tarih ve 28339 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
- Orman Fakültesi öğretim görevlileri
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
ANKARA H-I-İ 2023/II
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.