Tanım
Mimari Restorasyon Teknisyeni; taşınır ve taşınmaz sanat eserleri ile kültür varlıklarına ait çizimlerin yapılması, rölövelerinin alınması, korunması, bakımı ve onarımı için gerekli çalışmaları yapan kişidir.
Görevler
Mimari Restorasyon Teknisyeni, restoratör, mimar ve arkeolog gibi konu uzmanlarının direktifleri doğrultusunda; iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- Onarılacak ve yenilenecek eserin fiziksel ve kimyasal yapısını ve üretim teknolojisini inceler, bozulma nedenlerini araştırır.
- Tarihi yapıların malzeme ve inşaat teknolojilerini inceler, geleneksel yapı tekniklerine uygunluğunu araştırır.
- Çalışma iskelelerinin hazırlanması ve kurulumu çalışmalarını İskele Kurulum Elemanı ile birlikte yürütür.
- Tarihi binaların ve içinde bulunan süsleme elemanlarının çizimlerini yapar.
- Ahşap ve kâgir yüzeylere motif ve bezemeler yapar.
- Bezemeli eserlerin bakım ve onarımlarını yapar.
- Ahşap ve kâgir restorasyon uygulamaları yapar. Bu uygulamalar arasında ahşap oyma, ahşap eskitme, ahşap sütun, duvar, döşeme, tavan, dekupe oyma, horasan harç ve malakari ile taş oyma yer alır.
- Ahşap ve kâgir restorasyonu yapılmış elemanların temizlik, bakım ve onarımlarını yapar.
- Sedef kakma, varak, fresko, kündekari, cam boyama, mozaik vitray, alçı vitray, kurşun vitray ve tiffany vitray gibi süsleme uygulamalarını yapar.
- Tarihi binaların restorasyon ve restitüsyon proje çizimlerini yapar.
- Bakımını ve onarımını yaptığı sanat eserlerinin çevre etkilerinden zarar görmemesi için gerekli koruyucu işlemleri uygular.
- Yapılan çalışmaların raporlarını hazırlar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Mala, çekiç, duvarcı gönyesi ve metre.
- Plastik ve meşin eldivenler, toz maskeleri ve koruyucu gözlükler.
- Bilgisayar ve çizim araç-gereçleri.
- Çalışma şekillerine göre değişen nitelikte alet ve donanımlar.
- Kalem işleri için boya, fırçalar, baston, eskiz, aydınger, kurşun kalem ve kömür tozu gibi malzemeler.
- Ahşap, alçı ve diğer çalışmalar için alçı kalıpları, oyma kalemleri, elmas uçlu mermer oyma kalemleri, marangoz el aletleri ve alçı oyma bıçakları.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Mimari Restorasyon Teknisyeni olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Resim yeteneği olan.
- Şekiller arasındaki ayrıntıları algılayabilen.
- Göz ve ellerini eşgüdümle kullanabilen ve el becerisi olan.
- Estetik görüşü olan.
- Dikkatli ve sabırlı.
Çalışma ortamı ve koşulları
Mimari Restorasyon Teknisyenleri zaman zaman müze ve büro gibi kapalı ortamlarda, bazen de açık havada çalışır. Tarihi binalarda tozlu ve boyalı ortamlarda, çoğunlukla iskele üzerinde görev yaparlar.
Restorasyon çalışmaları yapan mimari bürolarda restorasyon projeleri çizerler. Birinci derecede madde ile ilgilenirler. Kullandıkları kimyasal maddeler nedeniyle çalışma ortamı tozlu ve kokulu olabilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi daha önce meslek liselerinin Restorasyon bölümü olarak verilirken yeni uygulamaya göre mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının İnşaat Teknolojisi alanı “Mimari Restorasyon” dalında verilmektedir.
Yeterli sayıda başvuru olması durumunda mesleki eğitim merkezlerinde de İnşaat Teknolojisi alanı “Mimari Restorasyon” dalında mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleki eğitime giriş için şu koşullar aranır:
- Ortaokulu tamamlamış olmak.
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak.
Eğitimin süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ile alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir. Öğrenci yıl sonunda dal veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal veya meslek seçimi yapılır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyleri iyi olanlar, akademik destek dersleri içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere “Meslek Lisesi” diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerde bağımsız işyeri açma belgesi de verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Meslek elemanları; tarihi binaların, camilerin, köprülerin ve çeşmelerin onarımı ve korunmasıyla ilgili olarak Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde bulunan Rölöve Anıtlar Müdürlükleri, Restorasyon ve Konservasyon Müdürlükleri ve Vakıflar Genel Müdürlüğü gibi devlet kurumlarında çalışabilir.
Özel sektörde şu alanlarda görev alabilirler:
- Restorasyon çalışmaları yapan mimari bürolar.
- Ahşap oyma atölyeleri.
- Sedef ve kakma atölyeleri.
- Vitray atölyeleri.
- Kalem işleri yapan firmalar.
İş bulma olanakları tarihi değerlerin bulunduğu yerlerde daha fazladır. Meslek elemanları arkeolojik kazı alanlarında kazı ekipleri içerisinde yer alabilir, taşınır kültür varlıklarının onarımı ve konservasyonunda çalışabilir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere; asgari ücretin net tutarının, yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan, yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre ücret alır.
Özel sektörde çalışanların asgari ücret ile başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerine, kişinin tecrübesine, yabancı dil bilgisine, yeteneğine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin İnşaat Teknolojisi alanı “Mimari Restorasyon” dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih etmeleri hâlinde ek puan verilir.
Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin, Turizm Fakültelerinin ve mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları (M.T.O.K.) mezunlarına ayrılan kontenjanları tercih etmeleri hâlinde öncelikli olarak yerleştirilirler.
Ayrıca mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilir.
Meslekte uzmanlaşma ve yükselmeyi sağlayan, tecrübe veya ek bilgi ve beceri kazandıracak kurs, seminer ve hizmet içi eğitim gibi olanaklarla nitelik artışı sağlanabilir.
İş hayatında ilerleme
Restorasyon Teknisyenleri çalıştıkları kuruluş ve işletmelerde ustabaşı, şef, bölüm şefi ve müdür olabilirler.
Benzer meslekler
- Ahşap Yapı Sistemleri Teknisyeni
- Betonarme Yapı Sistemleri Elemanı
- Cephe Sistemleri ve PVC Doğrama Montaj Teknisyeni
- Yapı Yüzey Kaplama Teknisyeni
- Yapı İç Mekân Dekorasyon Teknisyeni
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgi bulunmamaktadır.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- Meslek lisesi öğretmenleri.
- 3308 Sayılı Mesleki Eğitim Kanunu.
- MEGEP Mesleki ve Teknik Eğitim Alanları Tanıtım Modülü, Eylül 2005.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı.
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr.
- Mesleğim Hayatım web sitesi: meslegimhayatim.meb.gov.tr.
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi: osym.gov.tr.
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.