Tanım
Malzeme Mühendisi/Malzeme Bilimi Mühendisi; diğer mühendislik dallarının üretimlerinde kullandıkları metal, seramik, cam ve polimer (plastik) gibi malzemelerin doğadan kazanılan hammaddelerinin kullanım sürecine uygun kalitede saflaştırılması, şekillendirilmesi, korunması ve geliştirilmesi alanında çalışan kişidir.
Görevler
Malzeme Mühendisi/Malzeme Bilimi Mühendisi, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Doğadan elde edilen hammaddelerin içeriklerinde bulunan gereksiz maddelerin değişik yöntemlerle giderilmesini sağlayarak daha yüksek saflık ve kalitede yeni sentetik veya yarı sentetik hammaddelerin üretiminde çalışır.
- Gerekli reaksiyonları gerçekleştirmek üzere ısı, kimyasal ortam, vakum, basınç ve benzeri şartları oluşturarak metal, seramik, cam ve polimer (plastik) bazı malzemelerin üretilmesini sağlar.
- Üretilen malzemelerin değişik üretim teknikleriyle farklı şekillerde şekillendirilmesini sağlar.
- Malzemelerin kullanılacağı ortam şartlarından zarar görmemesi için gerek malzemede gerekse kullanılacağı ortamda gerekli şartların oluşmasını sağlar.
- Üretilen ürünlerin standartlarının istenilen kalitede olup olmadığını anlamak için test ve analiz işlemlerinin yapılmasını sağlar.
- Teknolojinin ihtiyaç duyduğu yeni özellikte malzemeler geliştirmek üzere sürekli araştırmalar yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Seramik.
- Polimer (plastik).
- Kompozit malzemeler.
- Metal ergitme fırınları.
- Işık ve elektron mikroskopları.
- Presler.
- İnce film kaplama üniteleri.
- Mikro ve makro sertlik ölçme cihazları.
- Çekme makineleri.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Malzeme Bilimi Mühendisi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Matematik, fizik ve kimya konularına ilgi duymak.
- Teknolojiye ilgi duymak ve bu alandaki gelişmeleri takip etmek.
- Cisimler ve şekiller arasında ilişki kurabilmek.
- Tasarlama, plan yapma ve uygulama gücüne sahip olmak.
- İşbirliği halinde çalışabilmek.
- El ve gözlerini eşgüdümle kullanabilmek.
- Araştırmacı ve yaratıcı olmak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Malzeme bilimi mühendisleri malzeme üreten fabrikalarda görev yaparlar. Çalışma ortamları zaman zaman büro veya laboratuvar, bazen de üretimin yapıldığı tozlu, gürültülü ve rahatsız edici kokulu bir ortamdır.
Meslek elemanları birinci derecede nesnelerle ilgilenirler. Bununla birlikte diğer mühendisler, teknikerler, teknisyenler ve işçilerle iletişim halinde çalışırlar.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin Mühendislik Fakültelerindeki Malzeme Bilimi ve Mühendisliği programında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- ÖSYS Kılavuzunda belirtilen şartları taşımak.
Meslek Yüksekokulları ile Açıköğretim Önlisans Programlarının Dikey Geçiş Sınavı (DGS) Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde “Malzeme ve Bilimi Mühendisliği” lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitim süresi ve içeriği
Eğitim süresi lise veya dengi okuldan sonra dört yıldır.
Eğitim süresince şu dersler verilmektedir:
- Malzeme ve Yaşam.
- Malzeme Dünyası.
- Teknik Resim.
- Malzemelerin Kristal Yapısı.
- Statik ve Mukavemet.
- Malzemelerin Fiziksel Özellikleri.
- Polimer Kimyası.
- Hammaddeler ve Temel Özellikleri.
- Malzemelerin Elektriksel, Manyetik ve Optik Özellikleri.
- Malzeme Üretim Sürecinde Taşınım Mekanizmaları.
- Malzeme Seçimi ve Tasarımı.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimi başarıyla tamamlayanlara lisans diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Bu bölümden mezun olanlar geniş bir yelpazede iş bulma olanaklarına sahiptir. Çalışma alanları şunlardır:
- Metal sanayisi.
- Uçak sanayisi.
- Seramik sanayisi.
- Elektronik sanayisi.
- Plastik sanayisi.
- Otomotiv sanayisi.
- Üniversiteler.
- Araştırma geliştirme kuruluşları.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca onaylanan eğitim kurumlarından eğitim alıp, eğitim sonunda “Eğitim Katılma Belgesi” ile Bakanlıkça açılan İş Güvenliği Uzmanlığı Sınavında 70 ve üzeri puan alanlar İş Güvenliği Uzmanı Belgesi almaya hak kazanarak İş Güvenliği Uzmanı olarak da çalışabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün vermiş olduğu öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Meslek elemanları kamu kurum ve kuruluşlarında çalıştıkları takdirde 8. derecenin 1. kademesi ile göreve başlarlar. Maaşları her yıl bütçe kanununa göre belirlenmektedir.
Özel sektörde ise kazanç durumu çalışılan yer, tecrübe ve benzeri durumlara göre değişiklik göstermektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
İş hayatında ilerleme
Fabrikalarda Şef, Başmühendis ve Müdür olarak yükselme olanakları da vardır.
Benzer meslekler
- Metalurji ve Malzeme Mühendisi.
- Makine Mühendisi.
- Kimya Mühendisi.
- Seramik Mühendisi.
Ek bilgiler
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- Eğitim kurumları.
- 30.06.2012 tarih ve 28339 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.