Tanım
Maddelerin kimyasal değişimlerini belirleyen koşulları inceleyen kimyasal
madde üretecek tesislerin tasarlanması, kurulması ve işletilmesi alanlarında
çalışan kişidir.
Görevler
İş süreçlerinde, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma
düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak;
- İş organizasyonu yapar,
- Organik ve inorganik maddelerin bileşimlerini, atom ve molekül ağırlıklarını,
maddelerde elektrik, ısıtma vb. etkiler karşısında meydana gelen değişmeleri
inceler,
- Belli bir kimyasal maddeyi en ekonomik şekilde üretmek amacı ile kurulacak
işletmenin projesini hazırlar,
- Kurulacak tesis için gerekli araç ve gereç tipini belirler,
- Tesisin kuruluşunu denetler,
- İşletmenin verimli bir biçimde çalışması için üretim aşamasında ürünün kalite
kontrolünün yapılmasını sağlar,
- Kimyasal üretim için reçeteler hazırlar, maddelerin karışım ve bil eşim
oranlarının uygulama zamanlarını gösterir,
- Kimyasal madde üretimi için kullanılan yöntemlerin ayrıntılarını inceler,
- Kimya sanayi sinde yeni teknolojilerin geliştirilmesiyle ilgili araştırma ve
geliştirme faaliyetlerini yürütür.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
GEREÇ VE EKİPMAN
Çalışma alanına bağlı olarak çeşitli;
- Analiz cihazları,
- Laboratuvar cihazları (gaz kromotografi, atomik absorsiyon),
- Kontrol sistemleri ve bilgisayarları kullanır.
KİMYA MÜHENDİSİ
Mesleğin gerektirdiği özellikler
GENEL ÖZELLİKLER
Kimya mühendisi olmak isteyenlerin,
- Sayısal düşünme gücüne,
- Bilimsel meraka,
- Bir işi planlayabilme ve uygulamaya koyabilme gücüne sahip,
- Kimyasal maddelere karşı alerjisi olmayan,
- Matematik, fizik, özellikle kimya ve ekonomi ile ilgili ve bu alanlarda
başarılı,
- Sorumlu, sabırlı ve titiz
kişiler olmaları gerekir.
Çalışma ortamı ve koşulları
VE KOŞULLARI
Kimya mühendisleri, çalı şmalarını genellikle laboratu var ortamında yürütürler.
Zaman zaman kimyasal üretim yapılan tesislerde görevlerini gerçekleştirirler.
Proje mühendisi olarak görev yapanlar mühendislik bürolarında, işletme
mühendisi olarak görev yapanlar doğrudan işletme ala nında çalışmalarını
yürütürler. Laboratu varlarda çalışma ortamı kokulu, sakin, sıcak ve temizdir.
Tesislerdeki kontrol aşamasında ortam gürültülü, tozlu ve kokuludur. Kimya
mühendisleri çalışırlarken laboratuvar teknisyenleri, kimyagerler, biyokimyacılar,
üretimle ilgili yöneticiler ve diğer çalışanlarla etkileşim halindedirler.
KİMYA MÜHENDİSİ
Eğitimin verildiği yerler
VERİLDİĞİ YERLER
Mesleğin eğitimi üniversitelerin Kimya Mühendisliği bölümünde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
GİRİŞ KOŞULLARI
Mesleğin eğitimine girebilmek için;
- Lise veya dengi okul mezunu olmak,
- YKS (Yüksek Öğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş
koşullarını taşımak,
- Meslek Yüksekokulları ile Açık Öğretim Ön lisans Programlarının; Dikey
Geçiş Sınavı (DGS) Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar,
ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde
“Kimya Mühendisliği” lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitimin süresi ve içeriği
VE İÇERİĞİ
Mesleğin eğitim süresi liseden sonra 4 yıldır. Eğitim süresince; Deneysel Kimya,
Kimya Mühendisliğinde Matematiksel Modelleme, Biyoorganik Kimya, Organik
Kimya, Fizikokimya gibi dersler verilmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
BELGE-DİPLOMA
Eğitimini başarı ile tamamlayanlara lisans diploması verilir.
KİMYA MÜHENDİSİ
Çalışma alanları ve iş bulma
VE İŞ BULMA OLANAKLARI
Kimya mühendislerinin çalışma alanları çok geniştir. Endüstriyel tesisler,
laboratuvarlar, özel ve kamu proje büroları, ithalat ihracat büroları , petrokimya,
temel kimyasallar, şeker, otomotiv, gıda, çimento ve refrakter, seramik, ilaç,
tekstil, boya, cam, metal, gübre, elektrik, lastik, denizcilik, savunma sanayi si ve
sağlık alanlarında, tasarım, işletme ve destek hizmetler veren b irimlerde
çalışabileceklerinden işyerinin faaliyet alanına göre yaptıkları işler de
şekillenmektedir.
Kimyasal üretim süreçlerini içeren her türlü işletmenin araştırma, geliştirme ve
kalite kontrol birimlerinde görev yapabilir ve bu birimlerin sorumlu müdürlüğünü
yürütebilirler. Kimyasal madde işleyen imalathane ve fabrika kurabilirler,
sorumlu m üdürlüklerini yüklenebilirler. Her türlü mesleki danışmanlık,
temsilcilik ve ticaret yapabilirler.
Kimya mühendisliği lisans programını bitirenlerden Milli Eğitim Bakanl ığı
veYükseköğretim Kurulu (YÖK) i ş birliği ile aç ılan/açılacak olan Ö ğretmenlik
Meslek Bilgisi Tezsiz Yüksek Lisans Program ını ya da pedagojik formasyon
eğitimi sertifika program ını başarı ile tamamlayanlar Kimya/Kimya Teknolojisi,
alanı Öğretmeni olarak da çalışabilirler.
Kimyasal analiz laboratuarları ile her türlü kimyasal madde içeren (tarım ilaçları,
kimyevi gübreler ve veteriner ilaçları dahil) mamullerin alım satımı ile
pazarlamasını yapacak kuruluşlar, sorumlu müdür olarak kimya mühendisi veya
kimyager çalıştırmak zorundadır.
Son yıllarda endüstriyel yatırımlardaki azalmaya paralel olarak işsizlik oranı da
giderek yükselmektedir. Eğitim veren fakültelerin mezun sayısı piyasanın
ihtiyacının çok üzerindedir. Ayrıca eğitimde kalite farklılığı da çok fazladır.
Gerekli laboratuvar ve teknik g ereçlere sahip olmayan üniversiteler ve staj yeri
bulmada çekilen güçlükler nedeniyle öğrenciler piyasanın istediği düzeyde
yetiştirilememektedir. Özellikle son yıllarda staj yeri bulmakta güçlük çeken
öğrencilere Kimya Mühendisleri Odası yardımcı olmaktadır.
Kimya mühendisliği çok kapsamlı bir meslek dalıdır. Günümüzdeki teknolojik
gelişmeler karşısında çok dinamik bir yapıya sahiptir. Eğitimde kalitenin
yükseltilmesi ve sanayileşmeye gerekli önemin verilmesiyle istihdam alanı canlı
tutulabilecek bir meslektir.
Ülkemizde kimya mühendisleri genellikle sanayinin ve kimya endüstrisinin
geliştiği İstanbul, Kocaeli, Sakarya, Adana, İçel, Bursa, Gemlik, Yalova gibi
yörelerde daha fazla çalışma alanı bulabilmektedirler.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca onay lanan eğitim kurumlarından
eğitim alıp, eğitim sonunda “Eğitim Katılma Belgesi” ile Bakanlıkça açılan İş
Güvenliği Uzmanlığı Sınavında 70 ve üzeri puan alanlar İş Güvenliği Uzmanı
Belgesi almaya hak kazanarak, İş Güvenliği Uzmanı olarak da çalışabilirler
KİMYA MÜHENDİSİ
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
EĞİTİM SONRASI KAZANÇ
EĞİTİM SÜRESİNCE
Meslek eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün vermiş
olduğu öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca, çeşitli resmi ve özel kurum/kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan
faydalanabilirler.
EĞİTİM SONRASI
Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanlar hizmet sınıfının ücretini alır. Zam ve
tazminatlardan yararlanır.
Özel sektörde ise ücret çalışılan işyeri ve deneyime göre değişiklik
göstermektedir.
KİMYA MÜHENDİSİ
Meslekte ilerleme
MESLEKİ EĞİTİMDE İLERLEME
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik
kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi,
doktor, doçent, profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
Isı, kütl e ve momentum aktarımı ile ilgili çalışmalar, proses tasarımı ve
kontrolü, reaksiyon mühendisliği ve kataliz, malzeme bilimleri, polimerler,
zeolitler ve kompozitler, membran ayırma işlemleri, biomalzemeler, enerji
üretimine ilişkin konular, kömür yanması, sıvı yakıtlar, petrol rafinasyon
ürünleri, proses endüstrilerinde enerji ekonomisi vb. gibi konularda yüksek
lisans eğitimiyle meslekte uzmanlaşmak mümkündür.
İŞ HAYATINDA İLERLEME
İşyerinde yeterli aktivite ve başarı gösterenler bölüm veya işletme yöne ticiliğine
kadar yükselebilirler. Özellikle petrokimya, boya, gübre ve tekstil alanlarında
yönetici olmak mümkündür.
Benzer meslekler
- Kimya-Biyoloji Mühendisi,
- Metalurji Mühendisi,
- Petrol Mühendisi,
- Gıda Mühendisi.
KİMYA MÜHENDİSİ
Kaynakça
- Meslek Elemanları,
- Kimya Mühendisliği Dergileri,
- TMMOB-Kimya Mühendisleri Odası,
- 17. Dönem Çalışma Raporu 1990-1991 TMMOB-Kimya Mühendisleri Odası,
- 9 sayılı T.C. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Kararı Şubat/2014,
- 30.06.2012 tarih ve 28339 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 6331 sayılı İş
Sağlığı ve Güvenliği Kanunu,
- Orta Doğu Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Katalogu,
- 7.7.2009 tarih ve 80 sayılı MEB Talim ve Terbiye Kurulu Kararı,
- ÖSYM Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi-2000,
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08,
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) Üyesi kuruluşlar,
Ayrıntılı bilgi için
İÇİN
- İlgili eğitim kurumları,
- https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- ÜNİ-VERİ https://www.cbiko.gov.tr/projeler/uni-veri
- Türkiye İş Kurumu web sayfası https://www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl
Müdürlükleri/Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek
mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak
oluşturulmuştur.
ANKARA H-I-İ 1.1 2023/1I
