Tanım
İşletme mühendisi; bir işletmenin işletmecilik ve mühendislik anlayışına uygun biçimde yönetilmesini ve üretimden satışa kadar olan sürecin denetlenmesini sağlayan kişidir. Hem mühendislik hem de işletme yöneticiliği konusunda bilgi sahibidir.
Görevler
İşletme mühendisi, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ile kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Üretimde işgücü, para ve malzemenin en ekonomik biçimde kullanılması için gerekli düzenlemeleri yapmak.
- İşletmelerde üretim faaliyetleri, üretilen ürünün pazarlanması ve maliyetin hesaplanması gibi işletme faaliyetleri arasında eşgüdüm sağlamak.
- İşletmelerde ve atölyelerde planlama, pazarlama ve finansman ile insan kaynakları bölümlerinde görev alarak iletişim ağını güçlendirmek.
- Mühendislerle işletmeciler arasında iletişimi sağlamak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- İmalat ve tasarımda kullanılan bilgisayarlar ve ilgili paket programlar.
- Rapido, pergel ve gönye takımı gibi plan ve proje için gerekli malzemeler.
- Kumpas, mikrometre ve metre gibi ölçme aletleri.
- Çalışılan alanla ilgili özel aletler ve hammaddeler.
- Bilgisayar.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
İşletme mühendisi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Analitik düşünebilmek.
- İletişim becerileri güçlü olmak.
- Yerinde kararlar alabilme ve plan yapabilme yeteneğine sahip olmak.
- Matematik, sosyoloji ve psikolojiye ilgi duymak.
- Sabırlı, anlayışlı ve hoşgörülü olmak.
- İnsan ihtiyaçlarına karşı duyarlı olmak.
- Zamanı iyi kullanabilmek.
- Başkalarıyla çalışabilmek ve onlara güvenebilmek.
Çalışma ortamı ve koşulları
İşletme mühendislerinin çalışma ortamı temiz ve rahattır. Çalışma saatleri genellikle düzenlidir.
Mesleği yürütürken müşterilerle, sendikacılarla, sigorta şirketleriyle ve vergi dairesi personeliyle etkileşimde bulunabilirler.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin İşletme Fakültesi İşletme Mühendisliği bölümünde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS (Yüksek Öğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
Eğitim süresince İşletme Mühendisliği bölümünde okutulan derslerin bir bölümü temel mühendislik, bir bölümü işletmecilik ve bir bölümü de sayısal derslerden oluşur.
Öğrenciler ayrıca bir kamu veya özel sektör işletmesinde toplam 12 haftalık staj yapmak zorundadır. Stajın 6 haftası üretim bölümlerinde, 6 haftası ise idari bölümlerde yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
İşletme mühendisleri kamu ve özel sektöre ait kuruluşlarda görev alabilirler. Başlıca çalışma alanları şunlardır:
- Sigorta kuruluşları.
- Maden işletmeleri.
- Bankalar.
- Çiftlikler.
- Fabrikalar.
Büyük işletmelerde, fabrikalarda ve atölyelerde üretim faaliyetlerinin planlanması, pazarlanması, finansmanı, organizasyonu ve kalite kontrolünde mühendis ve yönetici olarak görev yaparlar.
İşletme mühendisliği Türkiye'de giderek aranan bir meslek olma yolundadır. Ülkenin hızlı bir sanayileşme sürecinde olması, işletme mühendisi ihtiyacının artmasına neden olmaktadır. Özellikle büyük işletmelerde ve büyük fabrikalarda üretim faaliyetleri ile işletme faaliyetlerinin koordinasyonunu sağlayan işletme mühendislerine gelecekte duyulan gereksinimin daha da artacağı belirtilmektedir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca onaylanan eğitim kurumlarından eğitim alıp, eğitim sonunda “Eğitim Katılma Belgesi” ile Bakanlıkça açılan İş Güvenliği Uzmanlığı Sınavında 70 ve üzeri puan alanlar İş Güvenliği Uzmanı Belgesi almaya hak kazanarak İş Güvenliği Uzmanı olarak da çalışabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün sağlamış olduğu öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Eğitim sonrasında işletme mühendislerine verilen ücret kişinin deneyim ve niteliklerine bağlı olarak değişmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
İş hayatında ilerleme
İşletme mühendisleri, gelişen sanayi ve teknolojiye ayak uydurabilmek için bilgisayar ve yabancı dil konularında kendilerini geliştirebilirler.
Başarılı olanlar işletmelerde üst düzey yöneticiliğe getirilebilirler.
Benzer meslekler
- Endüstri Mühendisi
- İşletmeci
- İktisatçı
- Yönetici
- Denetici
- Çalışma Ekonomisti
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- İstanbul Teknik Üniversitesi Katalogu.
- ÖSYM Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi-2000.
- Bölüm eğitimi veren fakültelerin web siteleri.
- 30.06.2012 tarih ve 28339 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kurum ve kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.