Tanım
Deri mühendisi, derinin işlenmesi ile ilgili teknolojiyi geliştirme konusunda inceleme ve araştırma yapan kişidir.
Görevler
Deri mühendisleri görevlerini iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak yürütür.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Bir derinin hayvandan yüzüldükten sonra çeşitli işlemlere tabi tutularak kullanılabilir hale gelinceye kadar geçen sürede yapılan işlemleri denetler.
- İşlenerek kullanılabilir hale gelen ham deri ve kürkün dikilmesi ve korunması konusunda yapımcılara danışmanlık yapar.
- Özel kullanım amaçlı derilerin üretimi alanında çalışır.
- Kullanım yeri ve amacına göre giysilik, kürklük, ayakkabılık, çantalık, döşemelik ve mobilyalık gibi çeşitli deri üretimleri konusunda inceleme ve araştırmalar yapar.
- Derinin ekonomik değer kazanmasını sağlayıcı teknolojinin geliştirilmesiyle ilgili araştırmalar yapar.
- Ürünün kaliteli olması için denetlemelerde bulunur.
- Deri üretimi sırasında ortaya çıkan artıklardan jelatin, tutkal, salam ve sucuk kılıfları gibi mamullerin elde edilmesi için yöntemler geliştirir.
- Sektörün sorunlarını bilimsel ve teknolojik anlamda çözebilir.
- Modaya uygun yeni ürünler geliştirebilir.
- Danışmanlık yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Deri mühendislerinin kullandığı araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- İşlenmiş ve yarı işlenmiş deri çeşitleri: kösele, napa, pösteki kürk, nubuk, meşin, astar, güderi, süet ve glase.
- Deri işlemeciliğinde kullanılan laboratuvar malzemeleri.
- Kimyasal maddeler: oksitler, asitler, bazlar, çeşitli tuzlar, kükürt, sülfirik asit, sodyum ve bileşikleri, alüminyum, demir ve krom.
- Deri boyama ve yardımcı boya maddeleri: anyonik, katyonik ve anfoterik boyalar.
- Deri işlemeciliğinde kullanılan çeşitli makine ve aletler: pervaneli tekne, dolap, etleme makinesi, tıraş makinesi, yarma makinesi, ütü pres ve pistole.
- Bilgisayar.
- Büro malzemeleri.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Deri mühendisi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- İnceleme ve araştırma merakına sahip olmak.
- Fen bilimlerine, özellikle kimyaya karşı ilgili ve başarılı olmak.
- İşbirliği halinde çalışabilmek.
Çalışma ortamı ve koşulları
Deri mühendisleri çoğunlukla kapalı ortamlarda çalışır. Fabrikalarda, atölyelerde, ıslak zeminde ve zaman zaman laboratuvarda görev yaparlar.
Fabrika ve atölye gibi yerlerde yoğun deri kokusuna maruz kalabilirler. Kimyasal analizler yaparken çoğunlukla kimyasal madde ve ilaç kokularıyla karşılaşırlar.
Meslek elemanları fabrikalarda işverenle, teknisyenlerle, teknikerlerle ve işçilerle iletişim halindedir.
Eğitimin verildiği yerler
Deri mühendisliği eğitimi, yükseköğretim kurumlarının Mühendislik Fakültelerinde bulunan Deri Mühendisliği programlarında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Deri mühendisliği eğitimine girebilmek için şu koşulların karşılanması gerekir:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- Yüksek Öğretim Kurumları Sınavı (YKS) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
Meslek Yüksekokulları ile Açıköğretim Önlisans Programlarının Dikey Geçiş Sınavı (DGS) Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde Deri Mühendisliği lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitimin süresi ve içeriği
Deri Mühendisliği eğitim süresi 4 yıldır. Eğitim süresince mesleki dersler ağırlıklı olarak verilmektedir.
Eğitim kapsamında şu ders ve konular yer alır:
- Deri Yardımcı Maddeleri
- Deri Biyoteknolojisi
- Kürk Teknolojisi
- Polimer Kimyası
- Deri Makineleri
- Tabaklama Maddeleri
- Deri Boyaları ve Boyama Teknikleri
- Deri Bitim İşlemleri
- Deri Konfeksiyonu
- Saraciye Teknolojisi
- Deri Sanayi ve Çevre İlişkileri
- Pazarlama
Eğitim süresince staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Deri mühendisliği alanında yetişen meslek elemanları başta deri sanayisi olmak üzere farklı kurum ve kuruluşlarda çalışma olanağına sahiptir.
Çalışabilecekleri başlıca yerler şunlardır:
- Deri sanayisi.
- Deri sanayi kimyasallarını üreten ve pazarlayan yerli firmalar.
- Deri sanayi kimyasallarını üreten ve pazarlayan yabancı firmalar.
- Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı.
- Tarım ve Orman Bakanlığı.
- Strateji ve Bütçe Başkanlığı.
- Diğer kamu kurum ve kuruluşları.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca onaylanan eğitim kurumlarından eğitim alıp eğitim sonunda Eğitim Katılma Belgesi alanlar, Bakanlıkça açılan İş Güvenliği Uzmanlığı Sınavına girebilir. Sınavda 70 ve üzeri puan alanlar İş Güvenliği Uzmanı Belgesi almaya hak kazanarak İş Güvenliği Uzmanı olarak da çalışabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu kuruluşlarında görev alan yeni mezunlar, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre 8. derecenin 1. kademesinden aylıkla göreve başlar.
Deri mühendislerinin ücreti; işteki tecrübe, işyerinin büyüklüğü ve çalışılan sektörün ücret politikası gibi faktörlere göre değişebilir. Kaynak dosyada sabit bir özel sektör maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Deri mühendisliği mezunları yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
İş hayatında ilerleme
Deri mühendisleri işletmelerde gösterdikleri performansa ve edindikleri deneyime bağlı olarak yönetici olabilirler.
Benzer meslekler
- Tekstil Mühendisi.
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- Ege Üniversitesi Deri Mühendisliği Bölümü öğretim görevlileri ve bölümü tanıtan dokümanlar.
- Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi, Prof. Dr. Y. Kuzgun.
- Ege Üniversitesi Rehberi 1999-2000.
- 0.06.2012 tarih ve 28339 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08.
- MEDAK (Meslek Danışma Komisyonu) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Deri mühendisliği hakkında ayrıntılı bilgi almak için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.