Tanım
Ağ İşletmeni / Ağ Teknolojileri Elemanı; bilgisayar sistemlerinin donanım ve yazılım kurulumunu yapan, ağ sistemlerinin kurulumunu ve yönetimini gerçekleştiren kişidir. Ağ ortamında yaşanabilecek sorunlara çözümler üretir ve geniş ağ sistemlerini yönetir.
Görevler
Ağ İşletmeni / Ağ Teknolojileri Elemanı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yerine getirir:
- İş organizasyonu yapar.
- İhtiyaçları değerlendirir ve bu doğrultuda istenilen projeyi analiz eder.
- Projenin algoritmasını çıkarır.
- Ağ kurulacak ortamı oluşturur.
- Oluşturulan ortam için bilgisayar ağının fiziksel kurulumunu gerçekleştirir.
- Temel elektrik ve elektronik uygulamaları yapar.
- Temel programlama işlemlerini yapar.
- Kurulan bilgisayar ağının testini yapar.
- Geniş ağ sistemleri için yönlendirme yapar.
- Bilgisayar ağını yönetecek sunucu işletim sisteminin kurulumunu yapar ve kullanır.
- Sunucu işlemlerini düzenler.
- Yerel ve geniş ağ kurulumunda güvenlik politikalarının düzenlenmesini sağlar.
- Sanal ağlar (VLAN) sayesinde ağ trafiğini optimize eder.
- Ağa izinsiz girişlerin engellenmesine yönelik güvenlik ve uyarı sistemlerini kurar.
- Yabancı dili kullanarak mesleki terimleri takip eder.
- Ofis programı kullanır.
- E-posta sunucu programını kullanır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Hub, switch, kablosuz erişim noktası, kablosuz ağ kartı, router ve ağ kartı (NIC).
- Ağ kabloları: Çift bükümlü UTP ve STP kabloları, Cat5, Cat6 ve Cat7 kabloları, RJ45 konektör, ağ konektörü pensesi, ağ krone-jack pensesi, plastik kanal, RJ45 jack, kablo test cihazı, fiber optik bağlantı cihazları ve fiber optik test cihazı.
- Matkap, testere, tornavida, yan keski, pense, elektrik kablosu, vida, pul, dübel ve lastik çekiç.
- Elektrik bandı, ölçü aleti (avometre), kontrol kalemi, patch panel ve kabinet.
- Firewall, access point, Wi-Fi controller, Wi-Fi scanner ve network analyser yazılımı.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Ağ İşletmeni olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Sistemli düşünme gücüne sahip olmak.
- Matematikle ilgili konularda başarılı olmak.
- Mekaniğe ilgi duymak ve bu alanda yetenekli olmak.
- Şekiller arasındaki ilişkileri algılayabilmek.
- Dikkatli, sabırlı, tedbirli ve sorumluluk sahibi olmak.
- Ayrıntılara önem vermek.
- Araştırmacı olmak ve kendini yenileyebilmek.
- Grup çalışmasına uyum sağlayabilmek.
Çalışma ortamı ve koşulları
Ağ işletmenleri, endüstride bilgisayar kullanılan iş ortamlarında çalışır. Geniş ağ bağlantıları oluşturabilmek için dış ortamda, oluşturulan ağların yönetimi için ise sunucuların bulunduğu büro ortamlarında görev yapabilirler.
Çalışma ortamı, işyerinin hizmet veya üretim özelliklerine göre değişebilir. Ortamlar tozlu, dumanlı, kokulu, gürültülü, aydınlık, karanlık, soğuk veya sıcak olabileceği gibi çok temiz ve sağlık açısından ideal büro ortamları da olabilir.
Ağ işletmenleri daha çok cihazlar, ağ yazılımları ve sunucu işletim sistemleri ile ilgilenir. Bununla birlikte meslektaşlarıyla ve müşterilerle sürekli iletişim kurmaları gerekir.
El aletleriyle çalışmaları nedeniyle çeşitli iş kazaları riskiyle karşı karşıya kalabilirler. Bilgisayarda çalışanlarda boyun, omuz, el, kol, ayak ve sırt bölgelerinde yorgunluğa bağlı rahatsızlıklar görülebilir. Genellikle oturarak çalışır ve beden gücünü az kullanırlar.
İşyerinin türüne göre tam gün veya yarım gün çalışabilirler. Hafta sonu çalışması, iş gereği seyahat etme ve farklı şehirlerde çalışma da söz konusu olabilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının Bilişim Teknolojileri alanı Ağ İşletmenliği ve Siber Güvenlik dalında verilir.
Ayrıca üniversitelerin veya özel kuruluşların açtığı kurslarda da bu mesleğin eğitimi verilir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleki eğitime giriş için şu koşullar aranır:
- Ortaokulu tamamlamış olmak.
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak.
Eğitimin süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ve alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir. Öğrenci yıl sonunda dalını veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal veya meslek seçimi yapılır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyi iyi olanlar, akademik destek derslerini içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
- Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini tamamlayanlara Meslek Lisesi diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Bilgisayarın hayatın her alanına girmiş olması nedeniyle bilgisayarın uzmanlık alanlarından biri olan ağ işletmenliği mesleğini yapan kişilere duyulan ihtiyaç da artmıştır.
Ağ işletmenleri, kamu veya özel sektör ayrımı olmaksızın bilgisayarın bulunduğu tüm işletmelerde çalışabilir. Başlıca çalışma alanları şunlardır:
- Bilgisayar satış ve teknik destek firmaları.
- Bankalar.
- Sigorta şirketleri.
- Ticari kuruluşlar.
- İnternet servis sağlayıcıları.
- İnternet yayıncılık şirketleri.
- Radyo ve televizyon şirketleri.
- Araştırma şirketleri.
- Borsalar.
- Ulaştırma firmaları.
- Lojistik firmaları.
- Hizmet sektöründe yer alan kamu kurum ve kuruluşları.
Ağ işletmenleri kendi adlarına işyeri de açabilirler. Uluslararası platformda geçerli olan Microsoft ve Cisco sertifikasyon eğitimlerini veren kurumlardan alanında sertifika almaları, yabancı dil bilgisine sahip olmaları ve teknolojik yenilikleri takip etmeleri iş bulmalarını daha kolay hâle getirebilir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere ücret verilir. Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde bu ücret, asgari ücretin net tutarının yüzde 30'undan; yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde ise yüzde 15'inden aşağı olamaz.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıklarıyla ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre ücret alır.
Özel sektörde çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Bilişim Teknolojileri alanı Ağ İşletmenliği ve Siber Güvenlik dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih etmeleri hâlinde ek puan verilir.
Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin, Turizm Fakültelerinin ve mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları (M.T.O.K.) mezunlarına ayrılan kontenjanlar tercih edildiğinde öncelikli olarak yerleştirme yapılır.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilir.
Meslekte uzmanlaşmayı ve yükselmeyi sağlayan kurs, seminer ve hizmet içi eğitim gibi olanaklar aracılığıyla tecrübe, bilgi ve beceri artırılabilir.
İş hayatında ilerleme
Ağ işletmenleri kendi işyerlerini açabilirler.
Benzer meslekler
- Bilgisayar Teknik Servis Elemanı
- Sistem İşletmeni
Ek bilgiler
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- Meslek lisesi öğretmenleri.
- 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu.
- MEGEP Mesleki ve Teknik Eğitim Alanları Tanıtım Modülü, Eylül 2007.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı.
- Türkiye İş Kurumu.
- Mesleğim Hayatım.
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi.
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri veya Hizmet Merkezleri.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.