Tanım
Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Teknikeri; başarılı bir hayvansal üretimin sağlanması amacıyla kaliteli yem temini ve üretimi aşamasında görev alan meslek koludur.
Yem fabrikalarında yem üretim makinelerinin kullanımı ve hammadde kalitesinin denetlenmesiyle ilgilenir. Küçük ve büyük ölçekli çiftliklerde ise küçükbaş, büyükbaş ve kanatlı hayvanların beslenmesi konularında çalışır.
Görevler
Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Teknikeri yem fabrikalarında, küçük ve büyük ölçekli çiftliklerde görev alabilir.
Yem fabrikalarındaki görevleri
- Hammadde kalite kontrolünü yapmak.
- Yem makinelerinin çalışmalarını takip etmek.
- Üretilen mamul maddenin kalitesini takip etmek.
- İşçilerin denetimi gibi konularda sorumlu mühendise yardımcı olmak.
Çiftliklerdeki görevleri
Küçük ve büyük ölçekli bir çiftlikte görev alabilecekleri gibi kendi işlerini de kurabilirler. Bu durumda aşağıdaki işlerle ilgilenirler:
- Silaj üretimi.
- Yem bitkilerini yetiştirme.
- Hayvan besleme.
- Rasyon hazırlama.
- Bakım, besleme ve yönetim faaliyetleri.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Yem karıştırma makineleri.
- Pelet makineleri.
- Yem dağıtma makineleri.
- Sağım düzenekleri.
- Üretim tipine göre değişiklik gösteren diğer makineler.
Bu mesleği seçen kişi kendi işletmesini kurduğu takdirde, hayvan veya yem üretimi kapasitesine bağlı olarak yaklaşık 5-10 bin YTL’den başlayan maliyet söz konusu olabilir. Maliyet, aletlerin son teknoloji kapasitesine göre değişmektedir.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması beklenir:
- Doğal hayatı tanımak ve sevmek.
- Bitki ve hayvan yetiştirmeye ilgi duymak.
- Hayvanlarla çalışacaksa hayvanları sevmek.
- Yeni teknoloji ve uygulamalara açık olmak ve bunları sahaya yansıtabilmek.
- Rutin işlerde uzun süre çalışabilmek.
- Özgüvenli olmak.
- Kendi başına, çabuk ve doğru karar verebilmek.
- Sorunların çözümünde aktif rol alabilmek.
- Ayrıntılara dikkat etmek.
- İleri görüşlü olmak.
- Yenilikleri takip etmek.
- İyi bir gözlem yeteneğine sahip olmak.
- İşbirliğine açık olmak.
- Hijyene önem vermek.
- Sabırlı ve sakin olmak.
- Eleştiriye açık ve hoşgörülü olmak.
- Stres altında çalışabilmek.
- Tedbirli olmak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Teknikeri, yem üretiminin yapıldığı fabrikalarda ve hayvan üretme çiftliklerinde çalışır.
Yemlerin soğukta daha iyi depolanması nedeniyle fabrika ortamı soğuk olabilir. Çalışma ortamı gürültülü, nemli, tozlu ve kokulu olabilir. Makinelerin başında üretimin takip edilmesi gerekir.
Çiftlik ortamı yazın sıcak, kışın soğuk olabilir. Gerekli temizlik ve bakım tedbirleri alındığında çalışma ortamı zor değildir. Meslek mensupları bireysel ve ortaklaşa çalışmalar yapabilir.
Çalışma ortamı için gerekli tedbirler alındığında işin tehlikeleri yok denecek boyuttadır. Kişiler kendi işlerini kurarak çalışıyorsa tarımsal üretime ve hayvan kayıplarına bağlı mali zararlar yaşayabilir. Kaynak dosyada, tarım sigortası yapılması durumunda herhangi bir mali kayıp olmayacağı belirtilmektedir.
Bu mesleği seçen kişilerin gündüz ve tam gün çalışmaları söz konusudur. Doğum gibi ekstrem durumlarda gece çalışması olabilir. Yem fabrikalarının pazarlama bölümünde çalışanlar için seyahat gerekebilir.
Astım hastalığı ile hayvan ve bitkilere karşı ağır alerji, bu mesleğin yürütülmesini engelleyen durumlardır.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, meslek yüksekokulunun “Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme” bölümünde verilmiştir. Ancak kaynak dosyada bu bölüm adıyla artık öğrenci alınmadığı belirtilmektedir.
Bu nedenle meslek eğitimiyle ilgili bilgiler, “Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme” bölümü eğitiminin verildiği zamandaki araştırma bilgilerini kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- ÖSYS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
Meslek liselerinin ÖSYS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, “Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme” ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitim süresi ve içeriği
“Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme” bölümünde 2 yıl süreli eğitim verilmiştir. Eğitim teorik ve pratik olarak yürütülmektedir. Her dersin uygulaması yapılmaktadır.
Eğitimde aşağıdaki konulara yer verilmektedir:
- Hayvan besleme.
- Yemler bilgisi.
- Yem üretim teknikleri.
- Yem bitkileri.
- Bilgisayar uygulamaları.
- Yem formülasyonları.
- İş güvenliği ve ilk yardım.
- Hayvancılık işletme ekonomisi.
- Hijyen.
- Hayvan yetiştirme bilgisi.
- Laboratuvar ve mekanizasyon bilgileri.
Bu mesleğin eğitiminde özel bir ekipmana gerek yoktur.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimi başarıyla tamamlayanlara “Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme” ön lisans diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Teknikerliği bölümünde öğrenim görmüş kişiler:
- Kendi çiftliklerini kurup serbest olarak çalışabilir.
- Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının ilgili birimlerinde tekniker olarak çalışabilir.
- Yem fabrikalarının üretim ve pazarlama bölümlerinde görev alabilir.
- Kanatlı besleme sektöründe, örneğin tavuk üretim çiftliklerinde çalışabilir.
- Besi ve süt sığırı işletmelerinde görev alabilir.
- Devekuşu üretim çiftliklerinde iş bulabilir.
Özellikle hayvancılığın ve yem üretiminin yoğun olduğu bölgelerde iş bulmanın daha kolay olduğu belirtilmektedir.
Meslek mensupları kendi çiftliklerini kurup serbest olarak çalışabilir. İşsiz kalma durumunda tarımın diğer kollarında, örneğin bitkisel üretimde, iş bulabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler, Yüksek Öğretim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğünün sağladığı yükseköğrenim ve harç kredisinden yararlanabilir.
Çeşitli kurum ve kuruluşların sağladığı burs imkânlarından yararlanabilirler. Öğrenciyken hem okuyup hem de yarı zamanlı çalışma statüsünde çalışma imkânları vardır.
Eğitim sonrası
Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Teknikeri başlangıçta asgari ücret ve üzeri ile işe başlayabilir. Zamanla kazanılan tecrübe ücret artışını beraberinde getirmektedir.
Yapılan araştırmalarda meslek mensuplarının kazanç durumlarının kapasiteye, yani hayvan veya yem üretimine, bağlı olarak asgari ücret ile asgari ücretin 3 katı arasında değiştiği gözlemlenmiştir.
Kişi kendi çiftliğini kurmuş ve yemini kendisi üretiyorsa kazanç daha da yükselebilir. Diplomalı çiftçinin farkı, bilimsel yöntemleri kullanarak maliyetleri düşürmesi ve üretimdeki kayıpları önleyecek tedbirleri alarak daha yüksek kazanç elde edebilmesidir.
Üretilen hayvanların satışından ve süt, yumurta, bal, yün gibi yan ürünlerden gelir sağlanabilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
“Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme” ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında başarılı oldukları takdirde ÖSYM kılavuzunda belirtilen programlara kontenjan dahilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Teknikerleri kendi üretim ünitelerini veya iş yerlerini kurabilirler.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler olarak aşağıdakiler belirtilmiştir:
- Ziraat Mühendisi.
- Büyük ve Küçükbaş Hayvan Yetiştirme Teknikeri.
Ek bilgiler
Meslek mensubu:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Namık Kemal Üniversitesi Teknik Bilimler Meslek Yüksek Okulu Yem Teknolojisi ve Hayvan Besleme Bölümü öğretim elemanları.
- Meslek elemanları.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.