Tanım
Yazılı Basın Muhabiri; medya sektöründe gündemi takip eden, haber değeri taşıyan olaylarla ilgili bilgi ve belgeleri toplayan ve haber yazan nitelikli kişidir.
Görevler
- Gündemi takip eder.
- Haberle ilgili bilgi ve belge toplar.
- Fotoğraf çeker.
- Toplanan bilgi ve belgeleri değerlendirir.
- Haberi yazar.
- Haber kaynakları ile iyi ilişkiler geliştirir.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
- Kâğıt
- Kalem
- Not defteri
- Fotoğraf makinesi
- Ses kayıt makinesi
- Bilgisayar
- Yazıcı
- Faks
- Mesleğe ait diğer araç ve gereçler
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Yazılı Basın Muhabiri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Yaratıcı, meraklı ve estetik duyguya sahip olmak
- Sezgisel zekâsı yüksek olmak
- İyi iletişim kurabilmek
- Problem çözebilmek
- İkna yeteneğine sahip olmak
- İyi gözlem yapmak ve ayrıntıları algılayabilmek
- Hızlı karar alabilmek
- Dikkatli ve sabırlı olmak
- Olaylar arasında neden-sonuç ilişkilerini görebilmek
- Ülke ve dünya gündemi ile ilgili haberleri takip etmek
- Haber iletişim teknolojilerini yakından takip etmek
- Meslek etiğine duyarlı olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Yazılı Basın Muhabirlerinin sabit bir çalışma mekânı yoktur. Haber toplama aşamasında genellikle işyeri dışında, olay yerlerinde, basın toplantılarında veya rutin toplantılarda çalışırlar. Haber yazma aşamasında ise genellikle masa başında bulunurlar.
Belirli bir çalışma saatleri yoktur. Günün her saatinde ve her türlü hava şartlarında çalışmak zorunda kalabilirler. Çalışma ortamları hareketli ve streslidir. Çalışma esnasında haber niteliği ve kaynağı olabilecek herkesle iletişim içerisindedirler.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının Gazetecilik alanının Yazılı Basın Muhabirliği dalında verilmekteyken, yeni uygulamaya göre bu isimde dal bulunmamaktadır.
Kaynak dosyada yer alan eğitim bilgileri, eğitimin verildiği dönemi kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
- Ortaokulu tamamlamış olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitim süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri 9. sınıfta verilir ve yıl sonunda öğrenci alanını belirler.
- Alanda yer alan tüm dallara yönelik ortak yeterlikleri kazandıran dersler ağırlıklı olarak 10. sınıfta verilir.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal seçimi yapılır.
- Dala ait yeterlikleri içeren dersler 11. ve 12. sınıfta verilir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere meslek lisesi diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Mesleğin gerektirdiği yeterliği kazananlar basın sektöründe şu alanlarda çalışma imkânı bulabilir:
- Yerel ve ulusal yazılı basın kuruluşları
- Haber ajansları
- İnternet haber siteleri
- Görsel ve işitsel medya kuruluşları
- Kamu kuruluşlarının basın ve halkla ilişkiler birimleri
- Özel kurumların basın ve halkla ilişkiler birimleri
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince, asgari ücretin net tutarının;
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan,
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Eğitim sonrası kazanç; meslek mensuplarının tecrübesine, bilgisine, becerisine ve tanınırlığına, çalıştığı kurumun niteliğine ve büyüklüğüne göre değişmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Gazetecilik alanının Yazılı Basın Muhabirliği dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan verilir.
Ayrıca mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
İş hayatında ilerleme
Meslekte ilerleme, bireyin kendisini yetiştirmesine bağlıdır.
Benzer meslekler
- Televizyon Muhabiri
- Gazeteci
- Foto Muhabiri
Ek bilgiler
Yazılı Basın Muhabiri;
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- İlgili eğitim kurumları
- 3308 Sayılı Mesleki Eğitim Kanunu
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: mbs.meb.gov.tr
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi: osym.gov.tr
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.