Tanım
Tıbbi Laboratuvar Sağlık Teknikeri, sağlık kurumları bünyesindeki tanı ve tedavi laboratuvarlarında hastanın durumu ile ilgili olarak hekimin gerekli gördüğü tıbbi analizleri yapan kişidir.
Görevler
Tıbbi Laboratuvar Sağlık Teknikeri, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Laboratuvardaki test cihazları ve araçlarının kullanım öncesi kontrollerini yapmak.
- Deneyler, analizler ve testlerde kullanılacak numune ve örnekleri hazırlamak.
- Tahlil edilecek katı ve sıvı örneklerin test edilebilmesi için gerekli kimyasal sıvıları, karışımları ve fiziksel şartları hazırlamak.
- Laboratuvar araç ve gereçlerini kullanarak istenilen deney, test ve analizleri yapmak.
- Deney, test ve analiz bulgularını raporlamak ve takip işlemlerini yapmak.
- Laboratuvar araç ve gereçlerini temizlemek, dezenfekte etmek ve bakımını yapmak.
- Laboratuvar uzmanlarının ve tıp adamlarının araştırma çalışmalarına yardımcı olmak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Cam ve porselen malzemeler: deney tüpü, pipet, buret, desikatör, huni, mezur, erlent, balon, joje ve baget.
- Cihazlar: mikroskop, santrifüj, yarı otomatize sistemler, otoanalizörler, elektronik terazi ve kan sayım cihazı.
- Kimyasal maddeler: bakır sülfat, çinko sülfat ve benzeri maddeler.
- Bilgisayar.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Tıbbi Laboratuvar Sağlık Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Biyoloji ve kimya konularına ilgili ve bu alanlarda başarılı olmak.
- Dikkatini uzun süre bir noktaya yoğunlaştırabilmek ve sabırlı olmak.
- Göz ve ellerini eşgüdümlü kullanabilmek.
- Rutin işler yapmaktan sıkılmamak.
- Sorumluluk sahibi olmak.
- Başkalarıyla iyi iletişim kurabilmek.
Çalışma ortamı ve koşulları
Tıbbi Laboratuvar Sağlık Teknikerleri sağlık kuruluşlarının laboratuvarlarında görev yapar. Çalışma ortamı temizdir ve kimyevi madde ile ilaç nedeniyle ilaç kokulu olabilir.
Görev genellikle oturarak yapılır. Meslek mensubu kan ve idrar gibi maddelerle ve laboratuvar aletleriyle ilgilenir; bununla birlikte hasta ve hasta sahipleriyle iyi ilişkiler kurması gerekir.
Bu meslek zaman zaman tek başına, zaman zaman da işbirliği içinde çalışmayı gerektirir. Dikkat edilmediği takdirde mikrop bulaşma ihtimali yüksektir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelere bağlı yüksekokulların Tıbbi Laboratuvar bölümünde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
- Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak.
Belirtilen meslek lisesi bölümlerinden mezun olanlar, Tıbbi Laboratuvar ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim sürecinde mesleki dersler ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınmaktadır.
Eğitimde yer alan başlıca dersler şunlardır:
- Temel Anatomi ve Fizyoloji
- Laboratuvar Güvenliği
- Genel Patoloji
- Pozitif Psikoloji ve İletişim Becerileri
- Hastalıklar Bilgisi
- Biyokimya
- İlk Yardım
- Tıbbi Biyoloji ve Genetik
- Temel Mikrobiyoloji
- Laboratuvar Aletlerinin Kullanımı ve Bakımı
- Klinik Biyokimya
- Temel Laboratuvar Uygulamaları
- Klinik Mikrobiyoloji
- Hematolojiye Giriş
- Meslek Etiği
- Parazitoloji
- Temel İmmünoloji
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Ön Lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Tıbbi Laboratuvar Sağlık Teknikerleri aşağıdaki kurum ve işletmelerde çalışabilir:
- Hastaneler
- Tıp fakülteleri
- Özel tahlil laboratuvarları
- Diğer sağlık kuruluşlarının araştırma merkezleri
- Hıfzısıhha enstitüleri
- Gıda sanayii işletmeleri
Ayrıca tıp alanında araştırma ve geliştirme çalışmaları yapan kurum ve kuruluşlar ile araştırma merkezlerinde de çalışabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alır. Özel sektörde ise kazanç; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişir.
Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Tıbbi Laboratuvar Sağlık Teknikleri ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Meslek mensupları çalıştıkları sağlık kuruluşunda laboratuvar sorumlusu olarak görev yapabilirler. Ayrıca belli bir bölümde uzmanlaşmaya gidebilirler.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler olarak şu meslekler belirtilmiştir:
- Kimyager
- Biyolog
- Kimya Teknikeri
- Laborant
Ek bilgiler
Kaynak metinde ek bilgiler başlığı altında ayrıca bilgi verilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Üniversiteler, Yüksek Öğretim Programları ve Meslekler Rehberi
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek ve eğitim hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
