Tanım
Terzi; siparişe göre giysilerin tasarımını ve dikimini yapmak için müşteriyi model ve malzeme konusunda yönlendiren, provalı giysi dikimi yapan, moda ve güncel akımları takip eden kişidir.
Görevler
Terzi, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak kadın ve erkek giyiminde aşağıdaki görevleri yerine getirir:
- İş organizasyonu yapar.
- Kıyafeti tasarlar.
- Müşterinin beden özelliklerini belirler.
- Giysi için gerekli ölçüleri beden üzerinden alır.
- Standart ölçülere göre müşterinin beden numarasını tespit eder.
- Müşteri ile birlikte model, kumaş ve malzeme seçimi yapar.
- Ölçüye göre giysi kalıbı hazırlar.
- Beden analizleri yapar.
- Maliyeti en aza indirmek için kumaş ve malzeme hesabı yapar.
- Kalıbı kumaşa uygulayarak kesme işlemini yapar.
- Dikilecek kumaşa göre makineyi dikişe hazırlar.
- Giyim eşyasının parçalarını diker, gerekli yerlere tela yapıştırır ve teyeller.
- Teyellenmiş elbiseyi müşteri veya manken üzerinde prova eder.
- Değişiklik yapılacak kısmı işaretler ve gerekli değişiklikleri yapar.
- Makinenin iğne ve iplik seçimini yapar.
- Makinenin dişli ayarını yapar.
- Giysinin teknik dikimlerini; yırtmaç, kol ağzı ve fermuar gibi dikimleri yapar.
- Astarlama yapar.
- Giysinin ön ütüsünü ve son ütüsünü yapar.
- Aksesuar ve süsleme işlemlerini yapar.
- Ürünün kalite kontrolünü yapar.
- Makinenin genel temizliğini yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Terzilikte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Çeşitli makaslar
- Düz sanayi makinesi
- Overlok makinesi
- İlik açma makinesi
- Buharlı ütü
- Reçme makinesi
- Tela makinesi
- Paça çevirme makinesi
- Lastik makinesi
- Tela
- İplik
- Astar
- Çizgi taşı
- Cetvel
- Mezura
- İğne çeşitleri
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Terzi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Bir bütünün parçaları arasındaki ilişkileri görebilmek
- Göz, el ve ayaklarını eşgüdüm halinde kullanabilmek
- El becerisine sahip olmak
- Renkleri ayırt edebilmek
- Yaratıcı ve tasarım yeteneğine sahip olmak
- Etkili iletişim kurabilmek
- Çizim yeteneğine sahip olmak
- Sabırlı ve ikna becerisine sahip olmak
- Dikkatli ve titiz olmak
- Sorumluluk duygusu yüksek olmak
- Ekip çalışmasına yatkın olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Terzilerin çalışma ortamları fabrika, atölye ve terzi dükkanı gibi alanlardır. Kapalı alanlarda çalışırlar. Çalışma ortamı makinelerden kaynaklı gürültülü olabilir ve kullanılan kumaşın kimyasal katkıları nedeniyle ortamda koku bulunabilir.
İşyerinin çalışma düzenine göre tam gün esaslı veya vardiyalı çalışmalar yapılabilir.
Terzi işini tek başına yapabilse de genellikle yardımcılarıyla eşgüdüm halinde çalışır. Müşterileriyle ve beraberinde çalışanlarla etkileşimde bulunur.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik lise veya kurumlarının Moda Tasarım Teknolojileri alanı Terzilik dalında verilmektedir.
Yeterli sayıda müracaat olması durumunda mesleki eğitim merkezlerinde Moda Tasarım Teknolojileri alanında, halk eğitim merkezlerinde ve özel kurslarda da mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Ortaokulu tamamlamış olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitim süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ve alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir. Öğrenci, yıl sonunda dal veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal veya meslek seçimi yapılır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyleri iyi olanlar, akademik destek dersleri içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara meslek lisesi diploması verilmektedir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma
Terzilerin özel sektörde ve moda evlerinde çalışma imkânı bulunmaktadır. Kamu sektöründe çalışma imkânı oldukça kısıtlıdır.
Terziler kendi işyerlerini açabilmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere, asgari ücretin net tutarının;
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler tabi olunan mevzuata göre ücret alırlar.
Özel sektörde çalışanların asgari ücretin biraz üstünde başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Moda Tasarım Teknolojileri alanı Terzilik dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan verilmektedir.
Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin ve Turizm Fakültelerinin mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları (M.T.O.K) mezunlarına ayrılan kontenjanları tercih edildiğinde öncelikli olarak yerleştirme yapılmaktadır.
Ayrıca mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
Meslekte uzmanlaşma ve yükselmeyi sağlayan, tecrübe veya ek bilgi ve beceri kazandıracak kurs, seminer ve hizmet içi eğitim gibi olanaklar aracılığıyla nitelik artışı sağlanabilir.
İş hayatında ilerleme
Terziler belli alanlarda uzmanlaşabilirler. Örneğin erkek giyim, kadın giyim veya çocuk giyim alanlarında uzmanlaşabilirler.
Benzer meslekler
- Moda Tasarımcısı
- Modelist
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgiler başlığı altında ayrıca bilgi verilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Meslek lisesi öğretmenleri
- Türk Meslekler Sözlüğü
- 3308 Sayılı Kanun
- Millî Eğitim Bakanlığı müfredat sayfası
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri veya Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.