Tanım
Tarım Ürünleri Satış Elemanı, bir iş yerinde tarım ürünlerinin satışını gerçekleştiren kişidir. Satışı yapılan ürünler arasında tohum, her türlü tahıl ürünü (arpa, yulaf, buğday, çavdar vb.), kuru gıda ve bakliyat (un, bulgur, pirinç, nohut, kuru fasulye, baharat, kuruyemiş, sıvı ve katı yağlar vb.), tıbbi tahıllar (kenevir, haşhaş), konserve ve dondurulmuş gıdalar bulunur.
Görevler
Tarım Ürünleri Satış Elemanının görevleri şunlardır:
- Satışa sunulacak malları teslim alır, mal giriş kayıtlarını tutar ve etiketler.
- Müşterilerin isteklerine göre ürün kalite ve türlerinin geliştirilmesi için üretim birimlerine bilgi verir.
- Satışların yapılmasını planlar.
- Müşteri ihtiyaçlarını saptar ve müşterileri yeniliklerden haberdar eder.
- Müşterilerin ürünlerle ilgili tepkilerini üretim birimlerine bildirir.
- Müşteri tiplerine uygun satış teknikleri uygular.
- Mal stoklarını kontrol ederek ilgilileri bilgilendirir.
- Alınan siparişlerin zamanında yerine getirilmesini sağlar.
- Müşterilere satış sonrası hizmetler hakkında bilgi verir.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Satış belgeleri ve fiyat listesi
- Ürün katalogları
- Seyahat gerektiren durumlar için otomobil veya dağıtım aracı
- Bilgisayar
- Çeşitli tip hesap makineleri
- Faks, teleks ve telefon
- Ürünlerle ilgili reklam broşürleri
- Kitapçıklar ve eşantiyon ürünler
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Tarım Ürünleri Satış Elemanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- İnsanlarla iyi ilişkiler kurabilmek
- İkna yeteneğine sahip olmak
- Sorumluluk sahibi olmak
- Mesleki bilgiyi takip edebilmek
- Teknolojik gelişmelere açık olmak
- Grup veya ekip çalışmasına yatkın olmak
- Temiz ve düzenli olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Çalışma ortamı değişkendir. Ofis içi ve ofis dışı çalışma söz konusu olabilir; ancak meslek genellikle ofis dışı ortamlarda yürütülür.
Sipariş alma, dağıtım, tanıtım ve pazarlama işleri yapıldığından şehir içi veya şehir dışı seyahatlerde bulunmak gerekebilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleki eğitim, yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde verilmektedir. Önceki uygulamada eğitim, “Pazarlama ve Parekende Satış Elemanlığı” alanı altında “Tarım Ürünleri Satış Elemanlığı” bölümünde verilmiştir.
Yeni uygulamaya göre eğitim, “Pazarlama ve Parekende” alanının “Satış elemanlığı” dalında verilmektedir. Dosyada yer alan bilgiler, eğitimin verildiği tarihteki araştırılan bilgileri kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için şu koşullar aranır:
- En az ortaokulu tamamlamış olmak
- Açık lise veya açık meslek liselerinden birine kayıt yaptırmış olmak
- Bünye ve sağlık durumunun mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olması
- 14 yaşını doldurmuş, 19 yaşından gün almamış olmak
- Eğitim görmek istenen meslekte bir işyeri bulmak
- İşveren ile çıraklık sözleşmesi imzalamak
19 yaşından gün almış olanlardan daha önce çıraklık eğitiminden geçmemiş kişiler, yaşlarına ve eğitim seviyelerine uygun olarak düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine alınabilir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi ilköğretim mezunu olanlarda 2 yıl, lise veya daha üst düzeyde genel eğitim görmüş olanlarda ise 1 yıldır.
3308 Sayılı Mesleki Eğitimi Kanunu'na göre meslek liselerinde öğrenciler teorik eğitimlerini haftada iki gün okulda, pratik eğitimlerini haftada üç gün işletmelerde yaparlar.
Mesleki eğitim merkezlerinde ise haftanın 1 günü mesleki eğitim merkezinde teorik eğitim, diğer günlerde işyerinde pratik ve uygulamalı eğitim yapılır.
Kalfalık ve ustalık meslek dersleri
Çıraklık ve mesleki eğitim kapsamındaki ders programı genel bilgi dersleri ile meslek bilgisi derslerinden oluşur.
Meslek derslerinde şu konularda bilgi verilir:
- Kullanılan makine, teçhizat, araç ve gereçlerin tanıtılması
- Araç ve gereçlerin tekniğe uygun kullanılması
- Araç ve gereçlerin temizlik ve bakımlarının yapılması
- Norm yazı yazma
- Serbest elle ve takım kullanarak meslekle ilgili çizimler yapma
- Tamamlanmış plan ve projeleri okuma
- İşletme bilgisi
- İş güvenliği
Teorik olarak verilen bilgilerin yanında, işyerinde usta öğreticinin gözetimi altında pratik çalışma da yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Çıraklık eğitimini tamamlayan ve eğitim sonunda katıldığı kalfalık sınavında başarılı olanlara “Kalfalık Belgesi” verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Teknolojik gelişmelerle birlikte piyasaya yeni tarımsal ürünler sunulmaktadır. Bu ürünlerin piyasada satılması, ürünün kalitesinin yanı sıra ürünü uygun şekilde sunan ve satabilen bilgili satış elemanlarına da bağlıdır.
Tarımsal ürünlerin satışında iyi yetişmiş nitelikli eleman gereksinimi sektörde kendini hissettirmektedir.
Tarım Ürünleri Satış Elemanları:
- Tarım ürünlerinin satıldığı yerlerde çalışabilir.
- Kendi işyerlerini açabilir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince kazanç
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, asgari ücretin net tutarının:
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası kazanç
Eğitim sonrası kazanç; işyerlerinin büyüklüğüne, ücret sistemine ve kişinin yeteneğine göre değişkendir. Maaşın dışında satış üzerinden belli oranda prim uygulaması söz konusu olduğundan tatmin edici bir ücret elde edilebilir.
Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mesleki eğitim merkezlerinden kalfa olarak mezun olanlar bir işyerinde çalışırken aynı zamanda teorik eğitimlerine de devam edebilirler.
İlköğretim veya ortaokul mezunu kalfa ve ustalar, mesleki ve teknik açık öğretim lisesine devam ederek meslek lisesi diploması alabilirler.
Meslekte ustalık eğitiminin çalışma süresi 2 yıldır.
İş hayatında ilerleme
Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür.
Ustalık belgesine sahip olanlar veya bu belgeye sahip kişileri işyerlerinde çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilirler. Ayrıca işyerinde çırak çalıştırılması için “Usta Öğretici” belgesine sahip bir çalışanın bulunması zorunludur.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler olarak şu meslekler belirtilmiştir:
- Perakende Satış Elemanı (Tezgahtar)
- Su ve Deniz Ürünleri Satış Elemanı
- Şarküteri Bakkal ve Gıda Pazarları Satış Elemanı
Ek bilgiler
Tarım Ürünleri Satış Elemanı aşağıdaki faaliyetleri de yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- 3308 Sayılı Kanun
- Meslek elemanları
- Mesleğin icra edildiği işyerleri
- Tarım ürünleri satış elemanı çıraklık eğitimi programı kitapçığı
- “Çıraklık ve Yaygın Eğitim Faaliyetleri”, Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü, Ankara-1999
- “Çıraklık ve Yaygın Eğitim Faaliyetleri”, MEB Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü tarafından 2005-2006 eğitim öğretim yılından itibaren kademeli olarak uygulanacak yeterliğe dayalı modüler öğretim programı
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: mbs.meb.gov.tr
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: www.osym.gov.tr
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Bilgiler; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.