Tanım
Süt ve Besi Hayvancılığı Sağlık Teknikeri; küçükbaş ve büyükbaş çiftlik hayvanlarını, örneğin inek, koyun ve keçileri yetiştiren; bu hayvanlardan kaliteli ve verimli süt, et ve yapağı gibi ürünler elde edilmesi ile hayvanlardan elde edilen ürünlerin kontrolü, saklanması ve pazara hazırlanması konularında çalışan kişidir.
Görevler
Süt ve Besi Hayvancılığı Sağlık Teknikeri iş süreçlerini iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun şekilde yürütür. Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Kamu ve özel kuruluşlarda, varsa sorumlu ziraat mühendisine ve veteriner hekime yardımcı olmak.
- Süt ve besi hayvanlarının ırklarının geliştirilmesi ve ıslahı çalışmalarına yardımcı olmak.
- Hayvanlarla ilgili tüm kayıt işlemlerinin yapılmasında görev almak.
- Yemleri hazırlamak ve dağıtmak.
- Yem hammaddelerinin stoklanması ve stokların takibinde görev almak.
- Süt ve et hijyeninin sağlanması için gerekli koşulların oluşturulmasına yardımcı olmak.
- Süt ve et yoluyla insanlara geçebilecek hastalıklarla ilgili gerekli önlemlerin alınmasına yardım etmek.
- Yavru ve gebe hayvanlar gibi ayrı bakım gerektiren hayvanların özel bakımlarını yapmak.
- Buzağı bakım ve beslenmesinin takibini ve yürütülmesini yapmak.
- Yemliklerin, sulukların, hayvan yataklarının ve benzeri ekipmanların çalışır ve temiz kalmasını sağlamak.
- Sağım ünitesinde sağımın kurallara uygun yapılmasından sorumlu sağım şefi olarak görev almak.
- Süt işletmelerinde sağımı yapmak ve sağım sırasında belirli sağlık kontrollerini gerçekleştirmek.
- Hayvanların kızgınlıklarını, yani seksüel sikluslarını, takip etmek.
- Kızgın hayvanları suni tohumlama yapmakla görevli kişilere bildirmek.
- Doğumlarda yardımcı personel olarak görev almak.
- Doğum için gerekli malzemenin hazırlanmasına yardımcı olmak.
- Yeni doğan buzağının kurulanması, göbek kordonu bakımı, ilaçların uygulanması ve buzağının kulübesine götürülmesi işlemlerini yapmak.
- Gerekli durumlarda hayvanları denetim ve zapturapt altına almak. Zapturapt; tutmak, bağlamak ve yatırmak gibi işlemleri ifade eder.
- Tüm hayvanları sağlık yönünden sürekli gözetim altında tutmak.
- Sürüde veya bireysel olarak hayvanlarda ortaya çıkan problemleri zamanında veteriner hekime bildirmek.
- Ekipmanın ve diğer sarf malzemelerinin sürekli kullanılabilir durumda olmasını sağlamak.
- Süt ve besi işletmeleriyle ilgili iletişim ve koordinasyonu yürütmek.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Traktörler ve yükleyiciler.
- Yem kırma, karma ve dağıtma makineleri.
- Sağım ekipmanları.
- Yavru bakım ve besleme ekipmanları.
- Yemlikler, kilit mekanizmaları ve yönlendirme kapıları.
- Yemleme, sağım ve kızgınlık takip ekipmanları.
- Bilgisayarlar ve sürü takip yazılımları.
- Tarımsal makineler.
- Pastörizasyon makineleri. Bu makineler, hastalık ihtimaline karşı buzağının beslenmesi için kullanılır.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Süt ve Besi Hayvancılığı Sağlık Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Hayvanları sevmek.
- Fen bilimlerine, özellikle biyolojiye ilgi duymak ve bu alanda başarılı olmak.
- Hayvan yetiştirmeye ilgi duymak.
- Açık havada çalışmaya yatkın olmak.
- Kirli ve pis kokulu ortamlarda bulunmaktan rahatsızlık duymamak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Kanatlı işletmeleri haricinde genellikle açık alanda çalışılır. Çalışma ortamı iklim şartlarına göre soğuk, ıslak, çamurlu ve dışkı gibi kirlerin bulunduğu yerler olabilir.
Süt ve Besi Hayvancılığı Sağlık Teknikerleri şu çalışma ortamlarında görev yapabilir:
- Çiftlikler.
- Hayvan barınakları.
- Hayvan pazarları.
- Yem hazırlama üniteleri.
- Mandıralar.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin meslek yüksekokullarındaki “Süt ve Besi Hayvancılığı” programında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
- Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak.
Meslek liselerinin kılavuzda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, “Süt ve Besi Hayvancılığı” ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi iki yıldır. Eğitim süresince mesleki dersler ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınır.
Mesleki dersler arasında şunlar yer alır:
- Hayvansal Ürünler ve Teknolojisi.
- Bitki Koruma.
- Hayvan Yetiştirme İlkeleri.
- Yemler Bilgisi ve Teknolojisi.
- Anatomi ve Fizyoloji.
- Hayvan Sağlığı.
- Süt Sığırcılığı.
- Üreme Fizyolojisi ve Suni Tohumlama.
- Sürü Sağlığı ve Hijyeni.
- Koyun ve Keçi Yetiştiriciliği.
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere “Ön Lisans” diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Hayvancılıkla ilgili her alanda çalışma olanağı vardır. Özel sektörde özellikle hayvansal gıda üretiminin ve süt işletmelerinin yoğun olduğu bölgelerde iş bulma imkânları bulunur. Ayrıca bağımsız çalışabilme imkânı da mevcuttur.
Süt, besi ve damızlık hayvancılığı alanlarında teknik deneyime, bilgiye ve donanıma sahip kaliteli ara eleman ihtiyacı bulunmaktadır. Süt ve Besi Hayvancılığı Sağlık Teknikerleri şu alanlarda iş bulabilir:
- Yem sektörü.
- Damızlık üretim tesisleri.
- Et ve süt işletmeleri.
- Hayvancılık işletmeleri.
- Kuluçkahaneler.
- Kümesler.
- Hayvancılık ekipmanlarının pazarlanması.
- Kamu kurumları.
Hayvancılıkta yöresel farklılıklar, iş alanlarında da etkili olmaktadır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitimleri süresince koşulları uygun olan öğrenciler, Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün sunduğu öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler. Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alır.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Süt ve besi hayvancılığı ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Hayvancılık işletmeleri çok yönlü bir çalışma alanı olduğu için belirli alanlarda meslek içi uzmanlaşma mümkündür. Bu uzmanlaşmalar resmi olmayıp genellikle kişisel ilgiyle ilgilidir.
Özel sektörde çalışanlar yöneticilik konumuna kadar yükselebilirler.
Benzer meslekler
- Besicilik Teknikeri.
- Büyük ve Küçükbaş Hayvan Yetiştiriciliği Teknikeri.
- Hayvansal Üretim Teknikeri.
- Kanatlı Hayvan Yetiştiriciliği Teknikeri.
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Öğretim görevlileri.
- Ege Üniversitesi Süt ve Besi Hayvancılığı ön lisans bölümü.
- www.ege.edu.tr adresli web sayfası.
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması-ISCO 08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara ve kurumlara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. İçerik; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.