Tanım
Su Ürünleri Üretim Teknisyeni; tatlı ve tuzlu sularda yaşayan tüm su canlılarının üretilmesi, yetiştirilmesi, korunması ve değerlendirilmesi çalışmalarında bulunan kişidir.
Görevler
- Deniz balığı, kabuklular, akvaryum balığı ve genellikle tatlı su balığı üretimine gözetmenlik eder.
- Su analizleri yapar.
- Balık hastalıklarını teşhis eder ve tedavisini yapar.
- Yumurta alma ve dölleme tekniklerini uygular.
- Su canlılarının biyolojilerini inceler.
- Tatlı ve tuzlu sularda yetişen canlıların korunması ve değerlendirilmesi çalışmalarını yapar. Bu kapsamda kuru ve canlı yem üretimiyle ilgilenir.
- Havuzların bakımını ve kullanılmasını sağlar.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
- Ağlar, kepçe, çizme ve su geçirmez giysiler
- Su motoru, prefabrik tank, jeneratör, soğutucu ve şofben
- Bilgisayar
- Tekne ve kayık
- İlaçlar ve kimyasallar
- Elektrikli ısıtıcılar
- Temizlik maddeleri ve yemler
- Su analizlerinde kullanılan araç ve gereçler
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Su Ürünleri Üretim Teknisyeni olmak isteyenlerin:
- Fen bilimlerine ve özellikle biyolojiye ilgi duyması ve bu alanda başarılı olması
- Açık havada çalışmaktan ve hayvan üretmekten hoşlanması
- Deniz ortamındaki koşullara uyum sağlayabilmesi
- Pratik düşünüp hızlı kararlar alabilmesi
- Ekip çalışması yapabilmesi
- Dikkatini bir noktaya toplayabilmesi
gerekmektedir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Su Ürünleri Üretim Teknisyenleri laboratuvarlarda ve su ürünlerinin yetiştirildiği ya da avlandığı bütün ortamlarda, bazen denizlerde çalışırlar.
Çalışma ortamı sakin, sessiz ve ıslaktır. Ortamda rahatsız edici bir koku bulunabilir. Su Ürünleri Üretim Teknisyenleri, mühendisler ve teknikerlerle işçiler arasında ara eleman olarak görev yaparlar.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi mesleki ve teknik liselerin Denizcilik alanı Su Ürünleri Üretimi dalında verilmekteyken yapılan yeni düzenlemeyle bu alan ve dala 2014-2015 eğitim öğretim yılından itibaren öğrenci alınmamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
- Ortaokul mezunu olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan ya da dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri 9. sınıfta verilir ve yıl sonunda öğrenci alanını belirler.
- Alanda yer alan tüm dallara yönelik ortak yeterlikleri kazandıran dersler 10. sınıfta verilir.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fiziki kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal seçimi yapılır.
- Dala ait yeterlikleri içeren dersler 11. ve 12. sınıfta verilir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere meslek lisesi diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Su Ürünleri Üretim Teknisyenleri şu çalışma alanlarında görev yapabilir:
- Özel işletmelere bağlı su ürünleri üretim ve işleme üniteleri
- Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı
- Orman ve Su İşleri Bakanlığı
- Devlet Su İşleri
- Belediyeler
- Üniversitelere bağlı su ürünleri üretme çiftlikleri
- Akvaryum balığı üretim tesisleri
- Balık çiftlikleri
Su Ürünleri Üretim Teknisyenleri kendi işyerlerini de kurabilirler.
Sektörde meydana gelen gelişmeler ve dünya nüfusuna bağlı gıda ihtiyacının artması nedeniyle gelecekte bu mesleğe olan ilginin artması beklenmektedir. Teknolojik alandaki gelişmeler, ülkemiz sularındaki ekonomik öneme sahip su ürünlerinin korunması, ülkemiz balıkçılığının ihtiyaç duyduğu eğitimli ve kalifiye ara elemanların yetiştirilmesi ve sektörden gelen talepler, mesleğin önemini artıran unsurlar arasında belirtilmiştir.
Meslek liselerinin balıkçılık, su ürünleri güverte ve güverte avlama bölümü mezunlarından; ilgili yönetmelikte belirtilen Deniz Güvenlik Eğitimlerini görüp belgelerini almak ve gerekli yaş, eğitim-öğretim ile deniz hizmeti süresi koşullarını sağlamak şartlarını karşılayanlar, “Balıkçı Sınıfı Gemi Adamları Yeterliği”ne sahip teknik elemanlar için öngörülen koşullar kapsamında “Balıkçı Gemisi Kaptanı” yeterliliğini almaya hak kazanır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, eğitim gören öğrencilere:
- Asgari ücretin net tutarının, yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıklarıyla ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Kişilerin iş verimliliğine ve tecrübelerine, ayrıca çalıştıkları işyerlerine göre aldıkları ücretler değişmekle birlikte, kaynak dosyada eğitim sonrası ücretin asgari ücretin 2 ile 3 katı arasında olduğu belirtilmiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Denizcilik alanı Su Ürünleri Üretimi dalından mezun olanlar, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan alabilirler.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
İş hayatında ilerleme
Kaynak dosyada iş hayatında ilerlemeye ilişkin ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Benzer meslekler
- Su Ürünleri Teknikeri
- Su Ürünleri Mühendisi
- Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı Teknikeri
- Balıkçı
Ek bilgiler
Su Ürünleri Üretim Teknisyenleri:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- 3308 Sayılı Mesleki Eğitim Kanunu
- Türkiye İş Kurumu “Türk Meslekler Sözlüğü”
- Su ürünleri meslek lisesi (Beykoz)
- Balık üretme çiftlikleri
- 2004-2005 Öğretim Yılında Endüstriyel Teknik Öğretim Okul ve Kurumları, Ankara-2004
- MEB Mesleki ve Teknik Eğitim Alanları Tanıtım Modülü, Eylül-2005
- www.megep.meb.gov.tr adresli web sayfası
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.