Tanım
Satış Yönetimi Meslek Elemanı, işletmelerin pazarlama ve satış birimlerinde satışların planlanması ve siparişlerin alınması gibi işleri yürüten kişidir.
Görevler
- Satışların yapılmasını planlar. Bunun için müşteri gereksinimlerini saptamak, müşterileri yeniliklerden haberdar etmek ve şikâyetleri dinlemek amacıyla müşteri ziyaretleri yapar.
- Alınan siparişlerin zamanında yerine getirilmesini sağlar.
- Müşteri memnuniyetini belirlemek için çeşitli anket çalışmaları yapar veya yaptırır.
- Satış sonrası hizmetleri sağlar.
- Bilgi alışverişi için satış elemanları ile bilgi toplantıları yapar.
- Satışları denetler ve gelecek için yeni hedefler belirler.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
- Satış belgeleri ve fiyat listeleri
- Ürün katalogları
- Bilgisayar
- Seyahati gerektiren durumlar için otomobil veya dağıtım aracı
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Satış yöneticisi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Ekonomi, sosyoloji, psikoloji, ticaret hukuku ve muhasebe konularına ilgili ve bu alanlarda başarılı olmak
- İnsanlarla iyi ilişkiler kurabilmek
- İkna yeteneğine sahip olmak
- Sorumluluk sahibi olmak
- Titiz ve düzenli olmak
- Hareketli bir yaşamı sevmek ve seyahate engel bir durumu olmamak
Çalışma ortamı ve koşulları
Çalışma ortamı değişkendir. Ofis içi ve ofis dışı çalışma söz konusudur.
Bürolarda sipariş listeleri çıkarma veya mali kayıtları tutma işlerini yürütenlerin çalışma ortamı sakindir. Sipariş alma, dağıtım veya mal teslimi gibi görevler seyahati gerektirir. Bu seyahatler şehir içi veya şehir dışı olabilir.
Meslek elemanları çalışırken insanlarla sürekli iletişim hâlindedir.
Eğitimin verildiği yerler
Meslek eğitimi, üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarının “Satış Yönetimi” bölümünde verilmekteyken bu bölümün adı “Pazarlama” olarak değiştirilmiştir. Bu nedenle “Satış Yönetimi” adıyla artık öğrenci alınmamaktadır.
Bu bölümde yer alan bilgiler, “Satış Yönetimi” bölümü eğitiminin verildiği zamanda araştırılan bilgileri kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- ÖSYS (Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sistemi) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Meslek liselerinin ÖSYS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, “Satış Yönetimi” ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadırlar.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi 2 yıldır.
Eğitim teorik ve pratik, yani uygulamalı olarak verilir. Derslerde yaratıcı sunuş teknikleri, satış demonstrasyonları, ürün tanıtımları ve iletişim teknikleri gibi konular uygulamalı olarak işlenerek öğrencilere satış becerileri kazandırılır.
Ayrıca ikinci sınıfta, 3. ve 4. yarıyıllarda, firma incelemeleriyle ilgili Mesleki Çalışma ve Seminer adı altında rapor hazırlatılır. Her yılın sonunda zorunlu staj çalışması vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara “Satış Yönetimi Ön Lisans Diploması” verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Bu meslek elemanları kamu ve özel sektörde; bankacılık, reklamcılık-tanıtım ve fuarcılık gibi alanlarda çalışabilirler. Pazarlama planlaması, satış ve pazarlama denetimi gibi değişik görevler üstlenebilirler.
Özellikle tanıtımla ilgili işlerde yarı zamanlı (part-time) çalışma da söz konusudur.
Seyahati gerektiren işlerde daha çok erkek elemanların tercih edildiği, kadınların ise büroda yürütülen sipariş alma, planlama, reklam, mağaza içi satış ve halkla ilişkiler gibi alanlarda istihdam edildikleri görülmektedir.
Sürücü belgesi sahibi, yabancı dil ve bilgisayar bilgisi olanların iş bulma şansı daha yüksektir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitim süresince öğrenciler, Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğünün sağladığı kredi olanaklarından yararlanabilirler.
Eğitim sonrası
Kazanç; işyerlerinin büyüklüğüne, ücret sistemine ve kişinin yeteneğine göre değişkendir. Maaşın dışında, satış üzerinden belli oranda prim uygulaması da söz konusu olduğundan tatmin edici bir ücret elde edilebilir.
Kaynak dosyada belirtildiği üzere maaş, işe ilk girişte asgari ücretin 1,5-2 katı civarında olup başarıya göre artmaktadır.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Satış Yönetimi ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde ÖSYS kılavuzunda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Satış Yönetimi Meslek Elemanı olarak mezun olan kişiler, işyerlerinde zaman içinde terfi ederek satış asistanı, satış sorumlusu ve satış müdürü konumuna gelebilirler.
Benzer meslekler
- Halkla ilişkiler uzmanı
- Pazarlamacı
- İthalat-ihracat elemanı
- Reklamcı
Ek bilgiler
Meslek elemanı:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Üniversiteler Yükseköğrenim Programları ve Meslekler Rehberi, Prof. Dr. Yıldız Kuzgun, ÖSYM Yayınları, Ankara 2000
- Dokuz Eylül Üniversitesi İzmir Meslek Yüksekokulu Satış Yönetimi Programı broşürleri ve öğretim elemanları
- MEDAK (Meslek Danışma Komisyonu) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri/Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.