Tanım
Plastik kalıplama makinelerine kalıpları bağlayan, plastik malzemelerin özelliklerine göre makinelerin ayarını yapan, bu makinelerle plastik ürün elde eden, plastik kalıplama makineleri ve üzerindeki tüm sistemlerin bakımını kendi başına ve belirli bir süre içerisinde yapma bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişidir.
Görevler
- Hammadde hazırlar.
- Plastik enjeksiyon kalıplama makinelerini kullanıma hazır hale getirir.
- Plastik profil ekstrüzyon kalıplama makinelerini kullanıma hazır hale getirir.
- Plastik film ekstrüzyon makinelerini kullanıma hazır hale getirir.
- Vakum kalıplama makinelerini kullanıma hazır hale getirir.
- Döndürme (rotasyonel) kalıplama makinelerini kullanıma hazır hale getirir.
- Plastik şişirme kalıplama makinelerini kullanıma hazır hale getirir.
- El tesviyeciliği yapar.
- Teknik resim çizer.
- Plastik kalıplama makineleri ve üzerindeki sistemlerin bakımını yapar.
- Ürün kontrolü yapar.
- Mesleki eğitime ilişkin faaliyetleri yürütür.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Talaşlı üretim tezgâhları
- Torna tezgâhı
- Freze tezgâhı
- Taşlama tezgâhı
- Matkap tezgâhı
Plastik işleme makineleri
- Plastik enjeksiyon makineleri
- Ekstrüder makineleri
- Plastik kırma makineleri
- Plastik kurutma makineleri
- Vakumlama makineleri
- Rotasyon makineleri
Ölçme ve deney cihazları
- Sertlik ölçme cihazı
- Renk ölçme cihazı
- Kopma-çekme deney cihazları
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Plastik İşleme Teknisyeni olmak isteyenlerin:
- Makine parçaları arasındaki ilişkiyi algılayabilen,
- Aletlerle ve malzemelerle çalışmaktan hoşlanan,
- Rutin işlerden sıkılmayan,
- Dikkatli ve tedbirli
kimseler olmaları gerekir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Çalışma ortamı gürültülü ve kokulu olabilir. Bu mesleği yürütenler birinci derecede alet, makine ve malzemelerle ilgilenirler. Birlikte görev yaptıkları kimselerle iletişim kurarlar.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi; mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının “Plastik Teknolojisi” alanında yer alan “Plastik İşleme” dalında verilmekte iken, yeni uygulamaya göre bu isimde dal bulunmamaktadır. Kaynak dosyadaki eğitimle ilgili bilgiler, eğitimin verildiği dönemi kapsamaktadır.
Yeterli sayıda müracaat olması durumunda mesleki eğitim merkezlerinde de Plastik Teknolojisi alanı Plastik İşleme dalında mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
- Ortaokulu tamamlamış olmak.
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan ya da dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak.
Eğitim süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri 9. sınıfta verilmekte olup yıl sonunda öğrenci alanını belirler.
- Alanda yer alan tüm dallara yönelik ortak yeterlikleri kazandıran dersler 10. sınıfta verilmektedir.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri de dikkate alınarak dal seçimi yapılmaktadır.
- Dala ait yeterlikleri içeren dersler 11. ve 12. sınıfta verilmektedir.
- Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere meslek lisesi diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Meslek lisesini bitirenler kamu ve özel işyerlerinde çalışabilirler. Dünya ekonomisinde ve sanayisinde önemli bir yer tutan ülkemizde yeni gelişmekte olan plastik sektöründe meslek elemanlarının iş bulma olanakları oldukça yüksektir.
Plastik ürünlerinin uluslararası piyasalarda daha fazla yer alabilmesi için sektörün rekabet gücünün olması gerekmektedir. Kaliteli üretim, yeterli bilgi ve beceriyle donatılmış yetişmiş insan gücünü gerektirir. Bu nedenle plastik işleme teknisyenlerine talebin artacağı belirtilmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere; asgari ücretin net tutarının, yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan, yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Plastik İşleme Teknisyenleri piyasada asgari ücretin 2-3 katı kadar ücret almaktadırlar. Kendi işyerini açanlar yaptıkları iş oranına göre ücret almaktadır.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Plastik Teknolojisi alanı Plastik dalında mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans veya lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan verilmektedir.
Ayrıca mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
İş hayatında ilerleme
Özel işyerlerinde çalışanlar, tecrübe ve deneyimlerine göre kalite kontrol şefi, atölye şefi, bölüm şefi ve benzeri adlar altında çalışabilmektedirler. Kendi adlarına işyeri açabilmektedirler.
Benzer meslekler
- Kimya Teknisyeni
- Kalıp Teknisyeni
Ek bilgiler
İş kazası ve meslek hastalığı
Deney yapma talimatlarını bilmeli ve dikkatle uygulamalıdır. Zehirli gaz üreten bir plastik malzeme, havalandırma tesisatı olan bir ortamda işlenmelidir.
Kimyasal laboratuvarda çalışırken deney yapma sırasında deney tüpünün patlaması, asitle çalışıldığında el yanması ve kimyasal maddelerden zehirlenme gibi durumlar yaşanabilir. Bu tür durumlarla karşılaşmamak için deney yapma talimatları bilinmeli ve dikkatle uygulanmalıdır.
Plastik işletmelerinde kullanılan bazı plastik malzemeler alerjik rahatsızlıklara ve solunum yolu rahatsızlıklarına yol açabilir.
Diğer görevler
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Bursa Tophane Endüstri Meslek Lisesi Müdürlüğü
- İzmir Mazhar Zorlu Anadolu Teknik ve Plastik Meslek Lisesi Müdürlüğü
- ÖSYM YKS Sınav Kılavuzu
- www.megep.meb.gov.tr adresli web sayfası
- MEB, Erkek Teknik Öğretim Genel Müdürlüğü, 2004-2005 Öğretim Yılında Endüstriyel Teknik Öğretim Okul ve Kurumları
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.