Tanım
Otomotiv Gövde Teknisyeni; motorlu kara taşıtlarının gövde imalatı ve onarımında aracı gövde onarımına hazırlayan, şasi kontrol ve düzeltme tezgâhı üzerinde şasi onarımı yapan, yüzey düzelten, elektrik elemanlarını söküp takan, şasiyi ören, iskeleti çatan, iskeleti sacla kaplayan ve boya sonrası işlemlerini yapan kişidir.
Görevler
Otomotiv Gövde Teknisyeni, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yerine getirir:
- Hasarlı araç kabulünü yapar.
- Hasar tespiti yapar.
- Gerekli belgeleri düzenler.
- Maliyet hesapları yapar ve araç sahibine bilgi verir.
- Temel mekanik işlemleri yapar.
- Oksi-gaz kaynağı işlemlerini yapar.
- Lehimleme işlemlerini yapar.
- Elektrik ark ve direnç kaynak işlemlerini yapar.
- Gazaltı kaynağı işlemlerini yapar.
- Sac ve metal malzemeleri şekillendirir.
- Dış aksesuarları söker, takar ve ayarlar.
- Plastik aksam onarımı yapar.
- Araç cam onarım işlemlerini yapar.
- Kapı, kilit ve kaput ile ilgili onarımları yapar.
- Kabin içi donanımları söker, takar ve onarımları yapar.
- Hasarlı panel onarımı yapar.
- Hasarlı aracın gövde onarımını yapar.
- Şasi kontrol ve düzeltme tezgâhı üzerinde şasi onarımını yapar.
- Elektrik sistem elemanlarını söker ve takar.
- Şasiyi örer, iskeleti çatar ve iskeleti sacla kaplar.
- Boya sonrası işlemleri yapar.
- Boyalı yüzeylerin korunması için gerekli tedbirleri alır.
- Aracın son kontrolünü yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Anahtar takımı
- Bağlama kayışları
- Balyoz, boru ve conta
- Bezler ve emici malzemeler
- Bilgi ve değerlendirme formları
- Çektirme ve çelik halatlar
- Gerdirme takımı, giyotin makas ve gönye
- Halat ve zincirler
- İş ayakkabısı, iş elbisesi, eldiven ve gözlük
- İşkence ve kaynak makinesi
- Kılavuz ve pafta takımı
- Kriko ve kulak koruyucuları
- Levye, macun, makara, mastar, mengene ve merdiven
- Motorlu el aletleri, perçin, sac levha ve sac makası
- Oksi-gaz kaynağı, temel elektrik ark kaynağı ve gazaltı kaynağı makinesi
- Punta kaynak makinesi
- Perçin makinesi
- Spiral taşlama cihazı
- Silikon, şablon ve şerit metre
- Şasi kontrol ve düzeltme tezgâhı
- Takım arabaları, takoz ve taşıma-kaldırma takımı
- Testere ve toz maskesi
- Yalıtım malzemeleri
- Yapıştırıcı ve yapıştırıcı tabancası
- Zımpara kâğıtları ve zımpara makinesi
- Kontrol lambası
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Otomotiv Gövde Teknisyeni olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- El becerisine sahip olmak
- İnce ayrıntıları algılayabilmek
- Alet ve makinelerle çalışmaktan hoşlanmak
- Sabırlı, dikkatli, tedbirli ve titiz olmak
- Gürültülü ortamlardan etkilenmemek
- Teknolojik gelişmeye açık olmak
- Sorumluluk duygusu gelişmiş olmak
- Başkaları ile iş birliği içinde çalışabilmek
- Düzenli ve programlı çalışabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Meslek elemanları atölyelerde, kapalı ortamlarda çalışır. Çalışma ortamında kir, yağ ve duman bulunabilir. Düzenli çalışmayla ortam temizliği sağlanır.
Kaynak yapıldığı zaman ortam dumanlıdır. Havalandırma sistemleri kullanılarak bu durum önlenebilir. Kişi genellikle zihinsel ve aktif olarak bedensel hareketle çalışır.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik liselerin Motorlu Araçlar Teknolojisi alanında yer alan “Otomotiv Gövde” dalında verilir.
Yeterli sayıda müracaat olması durumunda mesleki eğitim merkezlerinde de Motorlu Araçlar Teknolojisi alanının “Otomotiv Gövde” dalında meslek eğitimi verilir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleki eğitime giriş için şu koşullar aranır:
- Ortaokul mezunu olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ve alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir. Öğrenci yıl sonunda dalını veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fiziki kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal veya meslek seçimi yapılır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyi iyi olanlar akademik destek derslerini içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere “Meslek Lisesi” diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Otomotiv Gövde Teknisyenleri şu alanlarda çalışabilir:
- Karayolu motorlu araç yetkili servisleri
- Demiryolu vagon üretim bölümleri
- Havayolu şirketlerinin üretim ve bakım bölümleri
- Taşıt üretim fabrikaları
- Araç sigorta ve ekspertizlik şirketleri
Meslek elemanları kendi işyerlerini açabilir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere, asgari ücretin net tutarının;
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan,
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Çalışanların asgari ücret veya biraz üstünde başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Motorlu Araçlar Teknolojisi alanı, “Otomotiv Gövde” dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih etmeleri durumunda ek puan verilir.
Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin, Turizm Fakültelerinin ve mesleki ve teknik orta öğretim kurumları (M.T.O.K.) mezunlarına ayrılan kontenjanlar tercih edildiğinde öncelikli olarak yerleştirme yapılır.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilir.
Meslekte uzmanlaşma ve yükselmeyi sağlayan kurslar, seminerler ve hizmet içi eğitimler aracılığıyla tecrübe veya ek bilgi ve beceri kazanılarak nitelik artışı sağlanabilir.
İş hayatında ilerleme
Teknisyenler, çalıştıkları kurum veya işletmelerde bilgi ve becerilerini artırdıkları takdirde ustabaşı, şef gibi pozisyonlara yükselebilir.
Benzer meslekler
- Oto Kaportacı
- Oto Karoserci
- Oto Şasici
- Oto Karoser Onarım Teknisyeni
Ek bilgiler
Otomotiv gövde onarımı işçiliği, teknolojinin gelişmesiyle birlikte emek gücünden ziyade teknolojinin yoğun olarak kullanıldığı mesleklerden biri olacaktır.
Meslek elemanları, iyi bir ekipman kullanım becerisiyle mesleğini daha rahat ve başarılı bir şekilde yapabilir. Gelecekte yeterli elektronik bilgisine sahip olan, bilgisayar kullanımı ve yabancı dil, özellikle İngilizce öğrenimi konusunda kendisini geliştiren meslek mensupları sektörde daha kolay iş bulabilir.
Kaynakça
- 3308 Sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu”
- Meslek lisesi öğretmenleri
- Mesleki Eğitim Merkezi öğretmenleri
- Meslek elemanları
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- MEGEP Mesleki ve Teknik Eğitimi Tanıtım Modülü
- 08/02/2011 tarih ve 10 sayılı çerçeve öğretim programları
- MYK Ulusal Meslek Standartları ve Yeterlilikleri
- Millî Eğitim Bakanlığı web sitesi: www.meb.gov.tr
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri veya Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.