Tanım
Nüfus ve Vatandaşlık Meslek Elemanı, T.C. vatandaşları ile Türkiye Cumhuriyeti’nde yaşayan ve çeşitli nedenlerle ülkede bulunan diğer yabancı uyruklu kişilerin ihtiyaç duyduğu nüfus hizmetlerini veren kişidir.
Görevler
Nüfus ve Vatandaşlık Meslek Elemanı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Nüfus olaylarına ilişkin form ve tutanakları düzenler.
- Nüfus cüzdanlarını düzenler.
- Yetkililerce düzenlenmiş tutanak, belge, resmi senet ve mahkeme ilamlarına dayanarak doğum, evlenme, ölüm, boşanma ve evlat edinme gibi nüfus olaylarını ilgili mevzuata uygun biçimde aile kütüğüne işler.
- İşlemlerle ilgili yazışmaları hazırlar, dosya ve kütükleri tutar.
- Vasiyetnamesi olanlarla, sosyal güvenlik kuruluşundan maaş almakta iken ölen, evlenen, kaydı taşınan ve çocuksuz ölen kişilerin ilgili kurumlara zamanında bildirilmesi için gerekli işlemleri yapar.
- Resmi kurum ve kuruluşlar ile kişiler tarafından istenen nüfus kayıt örneklerini çıkarır ve yetkili kişinin onayına sunar.
- Askerlik çağına gelen vatandaşların listelerini çıkarır.
- Askerlik yükümlülüğü altında olanların vatandaşlıkla ilgili olaylarını, ölüm ve kayıt kapama ile taşınmaya ilişkin olayları, ad, soyad, yaş ve kayıt düzeltmelerini süresi içinde askerlik şubesi başkanlığına bildirmek üzere gerekli işlemleri yapar.
- Cezalı nüfus olaylarına ilişkin işlemleri yapar.
- Sürücü belgesi düzenler.
- Türk vatandaşlığının kazanılması, kaybedilmesi ve çok vatandaşlık işlemlerini yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bilgisayar ve ofis programları
- Yazıcı
- Tarayıcı
- Biyometrik veri cihazı
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Nüfus ve Vatandaşlık Meslek Elemanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- İlgili ve etkili iletişim becerisine sahip olmak
- Dikkatli, temiz ve düzenli olmak
- İkna kabiliyetine sahip olmak
- Ekip çalışmasına yatkın olmak
- Hızlı ve doğru karar verebilmek
- Hareketli çalışma temposuna uyum sağlayabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Çalışma ortamı kurumlar olup genellikle kapalıdır. Çalışılan kurumun özelliğine göre dönüşümlü olarak gece ve gündüz çalışılabilir.
Seçim ve sınav gibi belirli durumlarda mesai saatleri dışında nöbetleşe çalışılması mümkündür. Çalışılan kurumlarda arşiv ve depo gibi bedensel iş gücü gerektiren alanlarda da görev yapılabilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, meslek yüksekokullarının Nüfus ve Vatandaşlık bölümlerinde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşulların taşınması gerekir:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu’nda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Nüfus ve Vatandaşlık ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim süresince meslek dersleri ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınır.
Eğitimde yer alan başlıca ders ve konu alanları şunlardır:
- Temel Hukuk Bilgisi
- Genel ekonomi
- Osmanlıca
- Bilgisayar ofis programları
- Göçün izlenmesi ve göç mevzuatı
- Medeni Hukuk
- İdare Hukuku
- Nüfus Mevzuatı
- Vatandaşlık Mevzuatı
- Kıymetli Evrak ve Kişisel Verileri Koruma
- Aile Hukuku
- Personel Hukuku
- Kamu Yönetimi
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Ön Lisans diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Nüfus ve Vatandaşlık Meslek Elemanları kamu ve özel sektörde farklı kurumlarda çalışabilir.
Kamu sektörü
Başlıca kamu çalışma alanları şunlardır:
- İçişleri Bakanlığı
- Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlükleri
- Arşiv hizmetleri
- İl Göç İdaresi
- Emniyet Genel Müdürlüğü
- T.C. yurt dışı temsilcilikleri
- Türkiye Büyük Millet Meclisi
- Çeşitli kamu kuruluşları
Özel sektör
Özel sektörde çalışılabilecek başlıca alanlar şunlardır:
- Avukatlık büroları
- Noter hizmetleri
- Sivil toplum kuruluşları
- Eğitim ve danışmanlık şirketleri
- Havaalanları
- Ticari bankalar
- Özel sektör insan kaynakları birimleri
- Hukuk ve danışmanlık büroları
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü tarafından verilen öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilir. Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alır.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Nüfus ve Vatandaşlık ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde ÖSYS kılavuzunda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Kamu sektöründe kurum içi yükselme sınavları ile yönetici kadrolarına yükselmek mümkündür. Özel sektörde ise gösterilen performansa göre görevde yükselme olanağı bulunmaktadır.
Benzer meslekler
- İl Göç Müdürlüğü Memuru
- Noter Yardımcı Elemanları
- Yardımcı Ofis Elemanları
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynak ve kurumlara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.