Tanım
İş ve Meslek Danışmanı; meslek seçimi aşamasında bulunan, iş bulmada veya iş seçmede güçlük yaşayan, mesleki uyumsuzluk problemleri bulunan, mesleki becerilerini geliştirmek, mesleğini ya da işini değiştirmek isteyen kişilere yardımcı olur.
Bu mesleği yapan kişi; kişisel özellikler ile mesleklerin gerektirdiği nitelikleri ve şartları, iş piyasasının gereksinim duyduğu iş ve mesleklerle karşılaştırır. Bireyin istek ve durumuna en uygun iş veya mesleği seçmesi, seçtiği işle ya da meslekle ilgili eğitim imkânlarından yararlanması, işe yerleştirilmesi ve işe uyumunun sağlanmasıyla ilgili sorunların çözümüne sistemli olarak yardım eder.
Görevler
İş ve Meslek Danışmanı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Danışan, işveren ve okul portföyünü yönetir.
- İş ve meslek danışmanlığı görüşmeleri öncesinde hazırlık yapar.
- İş arayan veya meslek seçecek danışanlarla görüşür.
- Gerekli ölçme ve değerlendirme faaliyetlerini yürütür.
- Gerekli analizleri yapar.
- Açık işler hakkında bilgi verir.
- Danışanı uygun açık işlerle eşleştirir.
- Eğitim olanakları hakkında danışanı bilgilendirir.
- Uygun meslek seçimi konusunda danışanı bilgilendirir ve meslekler hakkında bilgi edinmesini sağlar.
- Meslek seçimi ve iş arama becerileri konularında grup görüşmeleri yapar.
- İşverenlere yönelik danışmanlık faaliyetlerini yürütür.
- İşyeri ziyaretleri yapar.
- İşvereni kurum hizmetleri hakkında bireysel ve grup çalışmalarıyla bilgilendirir.
- İşverene yükümlülükleri ve hakları konusunda danışmanlık yapar.
- İşveren taleplerini alır ve açık işlerini karşılar.
- Eğitim ve öğretim kurumlarıyla danışmanlık faaliyetleri yürütür.
- Tanıtım ve işbirliği faaliyetleri yürütür.
- İşgücü ve iş arayanların arzına yönelik analizler yapar.
- İş ve meslek danışmanlığı faaliyetlerini raporlar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
İş ve Meslek Danışmanlarının kullandığı araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bilgisayar ve donanımları
- Fotoğraf makinesi
- Fotokopi makinesi
- Telefon ve telekonferans sistemleri gibi iletişim araçları
- Meslek bilgi dosyaları
- Meslek katalogları
- Ofis ve kırtasiye malzemeleri
- Ölçme ve değerlendirme araçları
- Projeksiyon cihazı
- Tanıtım materyalleri
- Tarayıcı
- Ulusal meslek standartları
- Ulusal yeterlilikler
- Video kamera
- Yazı tahtası
- Yazıcı
Mesleğin gerektirdiği özellikler
İş ve Meslek Danışmanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Dinleme becerisi olan
- Ekip çalışmasına yatkın
- Empati kurabilen
- Araştırma ve değerlendirme yapabilme becerisine sahip
- İkna gücü ve sorumluluk duygusu yüksek
- İletişim yeteneği güçlü
- Sakin ve sabırlı
- Sorunlara çözüm üretebilen
- Hoşgörülü
- Yeniliklere ve sürekli öğrenmeye açık
Çalışma ortamı ve koşulları
İş ve Meslek Danışmanları genellikle ofis ortamında çalışır. Grup ve sınıf görüşmelerini ise okullarda veya toplantı salonlarında, zaman zaman gürültülü ortamlarda yürütürler.
İşveren ziyareti ve işgücü piyasası araştırmaları gibi konularda zaman zaman alan çalışması yaparlar. Görevlerini yerine getirirken hizmet verdikleri bireyler, çalıştıkları kuruluşlardaki yöneticiler ve diğer personel ile meslektaşlarıyla sürekli iletişim hâlindedirler.
Eğitimin verildiği yerler
İş ve Meslek Danışmanlığı adı altında eğitim veren bir okul mevcut değildir. Ancak dört yıllık eğitim veren fakültelerden mezun olanlar, yetkilendirilmiş üniversiteler tarafından belirli tarihlerde açılan sınavda başarılı olmaları hâlinde alacakları İş ve Meslek Danışmanlığı yeterlilik sertifikası ile bu meslekte çalışabilir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
gerekir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi dört yıldır. İş ve Meslek Danışmanı olarak çalışabilmek için herhangi bir lisans programından mezun olmak gerekmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
Lisans diplomasına sahip olup sınavda başarılı olanlara İş ve Meslek Danışmanlığı Sertifikası verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma
İş ve Meslek Danışmanları, Türkiye İş Kurumunda 657’ye tabi devlet memurluğu kadrosunda çalışabilir.
Özel istihdam bürolarında da iş bulma olanakları bulunmaktadır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanılabilir.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanılabilir.
Eğitim sonrası
Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanlar hizmet sınıfının ücretini alır. Zam ve tazminatlardan yararlanır.
Özel istihdam bürolarında çalışanlar ise asgari ücret üzerinde ücret almaktadır. Kaynak dosyada bunun dışında sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
İş hayatında ilerleme
Belirlenen şartları taşıyan İş ve Meslek Danışmanları, sınava girmek ve başarılı olmak koşuluyla idari görevlere geçebilirler. Bu şekilde şube müdürü olarak görev yapabilirler.
Benzer meslekler
- Kariyer Danışmanı
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgiler başlığı altında ayrıca bir bilgi verilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- 07.06.2011 tarihli ve 27957 sayılı Resmî Gazetenin mükerrer sayısında yayımlanan “İş ve Meslek Danışmanı Ulusal Meslek Standardı”
- MYK Yönetim Kurulu tarafından 19.07.2011 tarihli ve 2011/50 sayılı Karar ile kabul edilen “İş ve Meslek Danışmanı Ulusal Yeterliliği”
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.