Tanım
Hayvan Yetiştiricisi; hayvanların yetiştirilmesi, sağlığının korunması, bakımı ve beslenmesiyle ilgilenen kişidir. Hayvanların ırklarının iyileştirilmesi, çeşitli şekillerde değerlendirilmesi ve pazarlanması, hayvansal ürünlerde verim ve kalite artışının sağlanması ve sağlıklı hayvansal ürünler elde edilmesi işlemlerini yapar.
Görevler
Hayvan Yetiştiricisi, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yerine getirir:
- Hayvanların bakımı, beslenmesi ve üretilmesiyle ilgili çalışmaları yapar.
- Hayvanlar için sağlığa elverişli ahır, ağıl ve kümeslerin yapımı ile bunların temizliği için gerekli çalışmaları yapar.
- Hayvanların ihtiyaç duyduğu besin maddelerini hazırlayarak doğru zamanda yemleme yapar.
- Kesime hazır hâle gelen hayvanların pazarlanmasıyla ilgili işleri düzenler.
- Verim artışı için ırk ıslahına yönelik çalışmalar yapar.
- Hayvanların doğumuna yardımcı olur.
- Hayvanların tedavisi sırasında veteriner hekime yardımcı olur.
- Hayvanlara işaretleme yaparak mesleki kayıtları tutar.
- Birey ve toplum sağlığı için hayvansal ürünleri sağlık, verim ve kalite amaçlarını gözeterek elde eder ve muhafaza eder.
- Besi hayvanlarının kesime kadar bütün işlerini yapar.
- Hayvansal atıkları sağlık ve ekonomik amaçlara uygun şekilde değerlendirir.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Hayvan Yetiştiricisinin kullandığı başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Sağım kovası
- Biberon
- Fırça
- El arabası ve traktör
- Yemleme vagonu
- Kepçe ve kürek
- Bakım ve sağlık ilaçları
- İlk yardım çantası
- Yangın tüpü
- Tarak ve travay
- Buzağı kulübesi
- Yemlik
- Suluk
- Kaşağı
- Tartı
- Zemin kazıyıcı araç
- Kişisel koruyucu kıyafetler; iş elbisesi, eldiven ve çizme
- Tıraş makinesi ve bıçağı
- Zapturapt araç gereçleri; urgan, zincir, muşet, yavaşa ve tekmesavar
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Hayvan Yetiştiricisi olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Göz ve el koordinasyonunu sağlayabilmek
- Dikkatli, sabırlı ve gözlem gücü yüksek olmak
- Hayvanları sevmek
- Hijyen kurallarına dikkat etmek
- Açık ve kapalı ortamlarda çalışabilmek
- Her türlü doğa ve iklim şartlarına uyum sağlayabilmek
- Hayvansal atıklardan, kan, idrar ve kötü kokulardan etkilenmemek
- Girişimcilik ruhuna sahip olmak
- İnsan ve toplum sağlığına önem vermek
Çalışma ortamı ve koşulları
Hayvan Yetiştiricileri kapalı ve açık alanlarda çalışabilirler. Genellikle kliniklerde, besicilik işletmelerinde, gezer durumdaki sürülerde ve özel veya kamu işletmelerinde görev yaparlar.
Çalışma koşulları, hayvanlardan insanlara bulaşan hastalıklara maruz kalma açısından riskli olabilmektedir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı alanının Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı dalında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Hayvan Yetiştiriciliği eğitimine giriş için gereken koşullar şunlardır:
- Ortaokul mezunu olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ve alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir. Öğrenci yıl sonunda dal veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda dal veya meslek seçimi yapılır. Bu seçimde bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyi iyi olanlar akademik destek derslerini içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı olarak, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere Meslek Lisesi diploması verilmektedir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Hayvan Yetiştiricileri aşağıdaki kamu kurum ve kuruluşları ile özel işletmelerde çalışabilirler:
- Tarım ve Orman Bakanlığı
- TİGEM
- Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü
- Haralar
- Hayvan barınakları
- Özel veteriner klinikleri, poliklinikleri ve hayvan hastaneleri
- Deney hayvanları üretim, bakım ve besleme üniteleri
- Kesimhaneler
- Köpek eğitim merkezleri
- Büyükbaş ve küçükbaş hayvan çiftlikleri
- Tavukçuluk işletmeleri
- Damızlık sığır yetiştiricileri birlikleri
- Koyun-keçi yetiştirici birlikleri
- Arıcılık birlikleri
- Süt üreticileri birlikleri
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere ücret verilir. Bu ücret, asgari ücretin net tutarının yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan, yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden aşağı olamaz.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıklarıyla ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler tabi olunan mevzuata göre ücret alırlar.
Özel sektörde çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı alanının Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih etmeleri hâlinde ek puan verilmektedir.
Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin, Turizm Fakültelerinin ve mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları mezunlarına ayrılan kontenjanların tercih edilmesi hâlinde öncelikli olarak yerleştirme yapılmaktadır.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
Ayrıca çeşitli üniversitelerin ve özel laboratuvarların düzenlediği ücretli kurslara katılarak mesleki bilgi ve becerilerini artırabilirler.
İş hayatında ilerleme
Kaynak dosyada iş hayatında ilerlemeye ilişkin ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Benzer meslekler
- Veteriner sağlık teknisyeni
- Veteriner teknisyeni
- Hayvan sağlık memuru
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgilere ilişkin ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Meslek Bilgi Sistemi
- Bölüm eğitimcileri
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.