Tanım
Engelli Bakıcısı; engelli bireylere gerekli bakım ve yaşamlarını iyileştirme hizmetleri veren, hekim ve hemşirelerin önerdiği uygulamaları yapan kişidir.
Görevler
Engelli bakıcısının görevleri şunlardır:
- Engellinin alışkanlıklarını ortaya çıkarır.
- Engellinin iletişimle ilgili sıkıntılarının çözümüne yardımcı olur.
- Kullanılan araç ve gereçlerin temizliğini ve teminini sağlar.
- Engelli bireyin doktoruna bilgi verir, yakınlarına danışmanlık yapar.
- İlaç ve malzemelerin teminini sağlar.
- Engelli bireyin odasının düzenini sağlar.
- İhtiyaçların sağlanmasında gerekli malzemeleri bireylere verir. Bu malzemeler arasında sürgü ve ördek bulunur.
- Genel vücut bakımı yapar.
- Sağlık personelinin önerdiği egzersizleri yaptırır, masaj yapar.
- Engelli bireyin giysilerini giymesi ve çıkarmasına yardım eder.
- Engelli bireyin yatağını yapar.
- Engelli bireyin beslenmesini sağlar.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Temizlik araç ve gereçleri
- Sürgü ve ördek
- Eldiven ve koruyucu maske
- Ortama uygun üniforma
Üniforma, çalışılan ortamın gerektirmesi durumunda kullanılır.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Engelli bakıcısı olmak isteyenlerin;
- Yardımsever ve şefkatli,
- Dikkatli ve düzenli,
- Sorumluluk duygusu yüksek,
- Programlı çalışmayı seven,
- Etkili iletişim kurma becerisine sahip,
- Ekip çalışmasına yatkın,
- Hızlı ve doğru karar verebilen,
- Pratik ve hareketli çalışma temposuna uyum sağlayabilen
kimseler olmaları gerekmektedir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Engelli bakıcıları; koruyucu bakım, rehabilite etme ve yaşam kalitesini artırma amacıyla engelli bireylere bakım hizmeti verirler. Çalışma ortamları kurumlar ve evlerdir. Çalışma ortamları genellikle kapalıdır.
Çalışılan kurumun özelliğine göre dönüşümlü olarak gece ve/veya gündüz çalışırlar. Çalışma saatlerinde özel kıyafetlerini giyerler. Evde bakım hizmetinde ise gündüz çalışabilir veya 24 saatlik bakım yaparak çalıştıkları evde kalabilirler.
Meslekte hastalık riskine karşı hepatit aşısı olmaları ve çalışırken özel giysi, eldiven ve dezenfektan kullanmaları gerekir. Ayrıca saçlarını toplamaları, el ve tırnaklarının temiz olması, tırnakların kısa tutulması, takı takılmaması, ayakkabıların kaymayacak cinsten olması ve erkeklerin tıraş olması gerekmektedir.
Engelli bakıcıları yalnızca bakım verdikleri kişilerle değil, aynı zamanda bu kişilerin yakınları ve sağlık personeli ile de iletişim içerisindedirler.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının Hasta ve Yaşlı Hizmetleri alanının Engelli Bakımı dalında veriliyordu. Yapılan yeni düzenlemeyle bu alan ve dala 2014-2015 eğitim öğretim yılından itibaren öğrenci alınmamaktadır.
Eğitimle ilgili bilgiler, eğitimin verildiği dönemi kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Mesleki eğitime giriş için;
- Ortaokulu tamamlamış olmak,
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
gerekmektedir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri 9. sınıfta verilir ve yıl sonunda öğrenci alanını belirler.
- Alanda yer alan tüm dallara yönelik ortak yeterlikleri kazandıran dersler 10. sınıfta verilir.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal seçimi yapılır.
- Dala ait yeterlikleri içeren dersler 11. ve 12. sınıfta verilir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı olarak, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere meslek lisesi diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Engelli bakıcıları şu alanlarda görev yapabilirler:
- Temel sağlık hizmeti veren tıp merkezleri ve poliklinikler
- Hastaneler
- Fizik tedavi ve rehabilitasyon üniteleri
- Huzurevleri
- Bakımevleri
- Kreşler
- Çeşitli kurumların revirleri
- Engelli bireylerin evleri
Alanda iş bulma imkânı oldukça geniştir. Kişisel bilgi, beceri ve yeteneğe bağlı olarak meslekte işsiz kalma riski hemen hemen yoktur.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere işletmelerce asgari ücretin net %15 veya %30’undan az olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
İlk işe girişte alınan ücret genellikle asgari ücret ve üzerinde olur. İşyerinin büyüklüğüne ve çalışanın bilgi ve becerisine bağlı olarak bu ücret artmakta, asgari ücretin 2 katı veya daha fazlası olabilmektedir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Hasta ve Yaşlı Hizmetleri alanı Engelli Bakıcısı dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih etmeleri hâlinde ek puan verilmektedir.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
Ayrıca çeşitli üniversite ve özel laboratuvarların düzenlediği ücretli kurslara katılarak mesleki bilgi ve becerilerini artırabilirler.
İş hayatında ilerleme
Kaynak dosyada iş hayatında ilerlemeye ilişkin ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Benzer meslekler
- Yaşlı Bakıcısı
- Hasta Bakıcısı
- Çocuk Bakıcısı
Ek bilgiler
Engelli bakıcısı;
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- www.megep.meb.gov.tr adresli web sayfası
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için;
- İlgili eğitim kurumlarına,
- Türkiye İş Kurumu web sayfasına: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi'ne: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi'ne: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezlerine
başvurulabilir.
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
