Tanım
Endüstriyel Örme Teknisyeni/Örme Teknisyeni; çeşitli ipliklerle düz, yuvarlak (çorap) ve çözgülü örme kumaş yapan teknik elemandır. Desen bilgisayarlarında analiz edilen örgü kumaşların örgü tekniklerine uygun programını hazırlar, model geliştirir, düz örme için kalıp hazırlar ve seri üretim yapar.
Görevler
Endüstriyel Örme Teknisyeni/Örme Teknisyeni, tekstil mühendisi veya örme teknikeri nezaretinde aşağıdaki görevleri yürütür:
- Talep edilen işe göre planlama yapar.
- Kadın, erkek ve çocuk örgü giyimleri ile çorapla ilgili makinede örülecek numune kumaşların elde veya bilgisayarda desen tasarımını ve programını hazırlar.
- Hazırladığı deseni örme makinesine aktarır ve kumaşa veya ürüne dönüştürülmesini sağlar.
- Üretim sırasında üretilen kumaşların kalitesini kontrol eder.
- Kullandığı makinelerin basit bakım ve temizliğini yapar.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bobin aktarma makineleri
- Bilgisayar
- Tansiyometre
- Kompresör
- Lup ve büyüteç
- İplik sevk miktarını ölçen elektronik (dijital) aparatlar
- Çeşitli el anahtarları: allen, sentil, ay anahtarı, tornavida, cımbız, örme tığı ve kargaburun
- Kayışlar için yapıştırıcı veya elektrik ısısıyla yapıştırma aleti
- Makas
- Gramaj aleti
- Cetvel, mezura ve eşel
- Yağ, iğne, platin, eğe ve zımpara
- Triko ütüsü ve el ütüsü
- Hassas terazi
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Endüstriyel Örme Teknisyeni/Örme Teknisyeni olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Mekanik yeteneğinin gelişmiş olması
- Şekil ve renk algısının yüksek olması
- Hızlı düşünme ve karar verme yeteneğine sahip olması
- El ve gözlerini eşgüdümle kullanabilmesi
- El becerisinin olması
- Tasarım ve çizim yeteneğine sahip olması
- Dikkatli, tedbirli ve sabırlı olması
Çalışma ortamı ve koşulları
Endüstriyel Örme Teknisyenleri/Örme Teknisyenleri fabrika veya atölye gibi kapalı ortamlarda görev yapar. Tam gün, vardiyalı ve hafta sonu çalışma söz konusu olabilir.
Bilgisayarda desen hazırlama ve planlama bölümleri sessiz ve temizdir. Örme birimleri ise gürültülü ve tozludur. Çalışma hem oturarak hem de ayakta yürütülür.
Alerjik hastalıkları veya solunum yolları hastalıkları bulunan kişiler ile ortopedik ve görme engelli kişilerin bu meslekte çalışamayacağı belirtilmiştir. Çalışanlar, tekstil mühendisinin veya örme teknikerinin verdiği yönergeler doğrultusunda ustalar ve diğer çalışanlarla iletişim halinde olur.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi daha önceki yıllarda meslek liselerinin Tekstil alanı altında Örme dalında, daha sonra Tekstil Teknolojisi alanı Endüstriyel Örme dalında verilmiştir. Yeni uygulamaya göre bu isimde bir dal bulunmamaktadır.
Tekstil Teknolojisi alanıyla ilgili aşağıdaki eğitim bilgileri, eğitimin verildiği dönemi kapsamaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri 9. sınıfta verilir ve öğrenci yıl sonunda alanını belirler.
- Alanda yer alan tüm dallara yönelik ortak yeterlikleri kazandıran dersler ağırlıklı olarak 10. sınıfta verilir.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal seçimi yapılır.
- Dala ait yeterlikleri içeren dersler 11. ve 12. sınıfta verilir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı olarak, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere meslek lisesi diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilebilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Endüstriyel Örme Teknisyenleri/Örme Teknisyenleri, özel sektöre ait düz örme ve konfeksiyon işletmelerinde çalışabilir. Örme fabrikalarının aşağıdaki bölümlerinde de görev alabilirler:
- Model hazırlama
- Seri üretim
- Kalite kontrol
Son yıllarda modaya da bağlı olarak gelişme gösteren düz ve yuvarlak örme üretimi ile giyim, çorap ve örgü aksesuarları üreten işletmelerde de çalışma olanakları bölgesel olarak artış göstermiştir. Bu işletmelerde şapka, atkı ve eldiven gibi örgü aksesuarları üretilmektedir.
Makine ve ekipman maliyetini karşılayabilen meslek elemanları kendi işyerlerini açabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere aşağıdaki koşullara göre ücret verilir:
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde, asgari ücretin net tutarının yüzde 30’undan aşağı olmamak üzere ücret verilir.
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde, asgari ücretin net tutarının yüzde 15’inden aşağı olmamak üzere ücret verilir.
- Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır.
- Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Meslek eğitimi sonrasında ücretlerde, kişinin kendini yetiştirme durumuna bağlı olarak farklılık olmaktadır. Başlangıçta asgari ücretle çalışılabildiği gibi asgari ücretin iki üç katına kadar ücret alanlar da bulunmaktadır.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Tekstil Teknolojisi alanı Endüstriyel Örme dalından mezun olanlar, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan alabilirler.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
İş hayatında ilerleme
Endüstriyel Örme Teknisyenleri/Örme Teknisyenleri çalıştıkları kuruluş ve işletmelerde şu görevlere ilerleyebilirler:
- Ustabaşı
- Şef
- Vardiya sorumlusu
Benzer meslekler
- Dokuma Teknisyeni
Ek bilgiler
Endüstriyel Örme Teknisyeni/Örme Teknisyeninin görevleri arasında şunlar da yer alır:
- İş organizasyonu yapmak
- Çevre koruma önlemleri almak
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygulamak
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışmak
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak
Kaynakça
- Meslek elemanları
- www.megep.meb.gov.tr adresli web sayfası
- Ali Osman Sönmez Anadolu Teknik Lisesi, Teknik Lise ve Endüstri Meslek Lisesi Tekstil bölümü
- “Geçmişten Günümüze Kız Teknik Öğretim Genel Müdürlüğü”, MEB Ankara-2006
- MEDAK (Meslek Danışma Komisyonu) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.