Tanım
Elektrikli Cihazlar Teknik Servisi Elemanı/ Ev Aletleri Servis Teknisyeni, evlerde kullanılan her türlü elektrikli cihazın kullanımı ile ilgili bilgi veren, bakım, onarım ve montajını yapan kişidir.
Görevler
Elektrikli Cihazlar Teknik Servisi Elemanı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- Tüketici ile iletişim kurar.
- Montaj yeri durum tespiti yapar.
- Teknik resim çizer ve okur.
- Ölçüm ve hesaplama uygulamaları yapar.
- Ürünün fiziki kontrolünü ve montajını yapar.
- Temel elektrik devre ve bağlantılarını yapar.
- Temel elektronik uygulamalarını gerçekleştirir.
- Ürün tanıtımını yaparak tüketiciye teslim eder.
- Arıza hakkında tüketiciden bilgi alır.
- Tüketici şikâyeti doğrultusunda cihazın ilk testini yapar.
- Endüstriyel kontrol ve arıza analizi yapar.
- Aletin arıza durumu ile ilgili tahmini maliyet çıkararak müşteriyi bilgilendirir.
- Mekaniksel ve elektriksel arızaları giderir.
- Ürünün arızası doğrultusunda tamirini yapar.
- Servis formlarını doldurur.
- Bakımı ve tamiri yapılan aleti müşteriye teslim etmeden önce tekrar dener.
- Aletin hangi bölümünün tamir edildiği hakkında müşteriye bilgi verir.
- Arıza maliyet hesabı çıkararak ücret tahsilatı yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Akım/gerilim test cihazı
- Pens ampermetre
- Çeşitli elektrik motoru açıcıları
- Anahtar ve buton çeşitleri
- Antistatik bilezik
- Avometre
- Anten sistemi
- Askı halatı
- Bakır boru havşa takımı
- Vakum pompası
- Gaz şarj aparatı
- Değişik ebatlarda çektirme
- Bıçak
- Bilgisayar
- Boru anahtarları
- Boru makası
- Bakır boru
- Bant
- Butonlar
- Çekiç çeşitleri
- Cıvatalar
- Conta
- Dedektör çeşitleri
- Delici ve kırıcı matkap
- Donatım teknik dokümanları
- Dübel
- Ekovat (kompresör)
- Termostat
- Termik
- Termal devre kesici
- Çeşitli elektronik elemanlar: diyot, direnç, transistör, kondansatör ve entegre
- Eldiven
- El feneri
- Elektrik kaynak makinesi
- Havalandırma fanları
- Kaçak akım rölesi çeşitleri
- İş elbisesi
- İş eldiveni
- İzole bant
- Kablo
- Kargaburun
- Kilit
- Kontrol kalemi
- Lamba grupları
- Lastik tokmak
- Lehim makinesi
- Lokma takımı
- Makas
- Somunlar
- Mengene
- Merdiven
- Metre
- Mikrodalga kaçak kontrol cihazı
- Şalter çantası
- Transformatör çeşitleri
- Pense
- Perçin makinesi
- Pürmüz
- Silikon veya köpük
- Takım çantası
- Testere
- Tornavida çeşitleri
- Törpü
- Yağdanlık
- Zımpara çeşitleri
- Vida
- Yapıştırıcılar
Meslekte kullanılan bilgisayar programları ve yazılımlar:
- Ofis programları, Word ve Excel gibi
- Bilgisayar Destekli Tasarım (CAD)
- Servis paket programları
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Elektrikli Cihazlar Teknik Servisi Elemanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Yeniliklere açık ve araştırmacı olmak
- Zamanı etkin kullanabilmek
- El becerisine sahip olmak
- Sabırlı, dikkatli, titiz ve tedbirli olmak
- Mekanik konulara ilgi duymak ve bu konularda yetenekli olmak
- Alet ve makinelerle uğraşmaktan hoşlanmak
- Sesleri ayırt edebilmek
- İnce ayrıntıları algılayabilmek
- Gelişmiş sorumluluk duygusuna sahip olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Elektrikli Cihazlar Teknik Servisi Elemanı çalışmalarını ev cihazları üretimi yapan fabrikalarda, evlerde ve ev cihazları özel ve yetkili servislerinde yürütür.
Bu meslek sürekli hareketlilik ve değişik iş ortamlarında çalışmayı gerektirir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının Elektrik-Elektronik Teknolojisi Alanı Elektrikli Cihazlar Teknik Servisi dalında verilmektedir.
Yeterli sayıda müracaat olması durumunda mesleki eğitim merkezlerinde de Elektrik-Elektronik Teknolojisi Alanı Elektrikli Ev Aletleri Teknik Servisi dalında mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Meslek eğitimine giriş için gereken koşullar şunlardır:
- Ortaokulu tamamlamış olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ve alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir. Öğrenci, yıl sonunda dal veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda dal veya meslek seçimi; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak yapılır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyi iyi olanlar akademik destek derslerini içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere Meslek Lisesi diploması verilmektedir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Elektrikli Cihazlar Teknik Servisi Elemanı şu alanlarda çalışabilir:
- Elektrikli ev aletlerinin yetkili servisleri
- Elektrikli ev aletleri üreten işletmeler
- Kendi iş yeri
Hızla ilerleyen teknolojiye paralel olarak farklı tekniklerin kullanılmaya başlaması ve elektrikli ev aletlerinde ürün yelpazesinin çoğalması, meslekte branşlaşmayı hızlandırmıştır.
Son yıllarda yerli üretici yetkili servislerinin sayısı giderek artmakta ve bu meslek yaygın bir şekilde yetkili servisler tarafından yürütülmektedir. İlerleyen dönemde iş bulma konusunda sıkıntı olabilir. Birçok üretici servis ağlarını birleştirmekte ve küçük çaplı işletmeler sıkıntıya düşmektedir.
Verilen garanti süreleri ve ürün fiyatlarındaki düşüşler de tamiri pek anlamlı kılmamaktadır. Elektrikli ev aletlerinin bakım ve onarımı çoğunlukla arızalı parçaların değiştirilmesi şeklinde yapılmaktadır.
Özellikle ithal ürünlerde zaman zaman yedek parça temininde zorluk yaşanması ve parçanın yenisi ile değiştirilmesinin yüksek maliyetli olması nedeniyle onarım yoluna gidilmektedir.
Bu meslekte arıza tespiti ve arızanın giderilmesinin yanında müşteri ilişkileri de giderek daha fazla önem kazanmaktadır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere;
- Asgari ücretin net tutarının, yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan,
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır.
Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Özel sektörde çalışanların asgari ücretin biraz üstünde başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Elektrik-Elektronik Teknolojisi Alanı Elektrikli Ev Aletleri Teknik Servisi dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih etmeleri hâlinde ek puan verilmektedir.
Mezunlar, Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin, Turizm Fakültelerinin ve mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları (M.T.O.K.) mezunlarına ayrılan kontenjanlarını tercih etmeleri hâlinde öncelikli olarak yerleştirilmektedir.
Ayrıca mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
Meslekte uzmanlaşma ve yükselmeyi sağlayan; tecrübe veya ek bilgi ve beceri kazandıracak kurs, seminer ve hizmet içi eğitim gibi olanaklar aracılığıyla nitelik artışı sağlanabilir.
İş hayatında ilerleme
Yetkili servislerde çalışanlar şu alanlarda kendilerini geliştirebilir:
- Soğutma ve klima işleri
- Yıkayıcıların montaj, bakım ve onarımı
- Pişiricilerin montaj, bakım ve onarımı
- Isıtma cihazlarının montaj, bakım ve onarımı
- Diğer elektrikli ev aletlerinin montaj, bakım ve onarımı
Kendi iş yerlerini kuranlar, girişimci olarak da ilerleme kaydedebilirler.
Benzer meslekler
- Bilgisayar Teknik Servisçi
- Büro Makineleri Teknik Servisçi
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgi bulunmamaktadır.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Bölüm eğiticileri
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: https://www.iskur.gov.tr/
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.