Tanım
Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi Teknikeri; sağlık kurum ve kuruluşlarında tıbbi müdahale amacıyla kullanılan aletlerin tekrar kullanıma sunulabilmesi için gereken tüm sterilizasyon ve dezenfeksiyon uygulamalarını gerçekleştiren ve bu işle ilgili süreçleri kontrol eden kişidir.
Görevler
Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi Teknikeri iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Günlük kullanacağı cihazların, dezenfektanların ve enzimlerin temizlik ve kontrolünü yapar.
- Günlük olarak çalışılacak alanın temizliğini yapar.
- Haftalık olarak kullanılacağı malzemenin stok takibini yapar ve eksik olanları ister.
- Yara bakımı için gerekli olan ve pansuman esnasında kullanılan malzemeyi paketleyip steril eder.
- Cerrahi örtülerin kontrolünü yapar.
- Tüm sterilizasyon ve dezenfeksiyon cihazlarının kontrollerini, kalibrasyonlarını, temizliklerini ve kullanıcı bakımlarını yapar.
- Cerrahi setlerin içeriklerini kontrol eder ve hatalı olanları bildirir.
- Raflarda bekleyen cerrahi setlerin kullanım sürelerini günlük olarak kontrol eder.
- Paketleme malzemesini hazırlar ve gerekli ölçülerde keser.
- Malzemelerin teslim alınması ve teslim edilmesi aşamasında sayım, kontrol ve paketleme yapar.
- Kimyasal indikatörlerin ve indikatör bantlarının takibini yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Yıkayıcı/dezenfektör makineleri
- Otoklav
- Hidrojen peroksit gaz plazma cihazı
- Bilgisayar
- Buhar sterilizatörleri
- Pastör fırınları
- Koch kazanları
- Sterilizasyon ruloları kapatma cihazı
- Dezenfeksiyon ve sterilizasyon için gerekli kimyasal maddeler
- Paketleme malzemeleri
- Hijyenik iş kıyafeti
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Sabırlı, dikkatli, temiz ve düzenli olmak
- Sorumluluk duygusu yüksek olmak
- Hızlı ve etkili karar verebilmek
- Ekip çalışmasına yatkın olmak
- Etkili iletişim kurma becerisine sahip olmak
- Hareketli ve değişken koşullara uyum sağlayabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi Teknikerlerinin çalışma ortamları sağlık kurumlarında yer alan Merkezi Sterilizasyon Üniteleri ve ameliyathanelerdir. Kapalı alanlarda çalışırlar.
Sterilizasyon ve dezenfeksiyon işlemlerinde kullanılan kimyasal maddeler nedeniyle çalışma ortamı kokulu olabilir. İş yerinde çalışma süresince kişisel koruyucu ekipman giyilmesi gerekir. Bu kıyafetler yalnızca çalışma ortamında giyilir ve dışarı çıkarken çıkarılır.
Personelin kişisel temizliğine ve çalıştığı ortamın temizliğine dikkat etmesi gerekir. Çalışanların yönergeleri takip edebilmesi önemlidir. Çalışılan kurumun özelliğine göre dönüşümlü olarak gece ve/veya gündüz çalışılabilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulunun Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi bölümünde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşulların taşınması gerekir:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim süresince meslek dersleri ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınır.
Eğitim programında yer alan başlıca dersler şunlardır:
- Tıbbi Terminoloji
- Dezenfektanlar
- Sterilizasyon ve Dezenfeksiyonda Biyogüvenlik
- Biyomedikal Teknoloji
- Cerrahi Setlerin Tanınması
- Antimikrobiyal İlaçlar
- Sterilizasyon ve Dezenfeksiyon Uygulamaları
Eğitim sürecinde kazanılan teorik bilgi ve deneyimlerin pekiştirilmesi için staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere Ön lisans diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi Teknikerleri özel veya kamu hastanelerinin Merkezi Sterilizasyon Ünitelerinde çalışabilir. Bunun yanında özel sterilizasyon ekipmanları üreten firmalarda da çalışma imkânı bulunmaktadır.
Ayrıca şu alanlarda görev alabilirler:
- Araştırma merkezleri
- Laboratuvarlar
- Çevresel ve endüstriyel uygulamalar yapan şirketler
- Ağız ve Diş Sağlığı merkezleri
- Gıda işleme hizmeti veren kurum ve kuruluşlar
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitimleri süresince koşulları uygun olan öğrenciler, Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisinden faydalanabilir. Ayrıca çeşitli kurum ve kuruluşlardan burs alma olanağı da bulunabilir.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre ücret alırlar.
Özel sektörde çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan iş yerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında (DGS) başarılı oldukları takdirde YKS kılavuzunda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
Meslekte uzmanlaşma ve yükselmeyi sağlayan, tecrübe veya ek bilgi ve beceri kazandıran kurs, seminer ve hizmet içi eğitim gibi olanaklar aracılığıyla nitelik artışı sağlanabilir.
İş hayatında ilerleme
Dezenfeksiyon, Sterilizasyon ve Antisepsi Teknikerleri devlet hastaneleri ile özel hastanelerin sterilizasyon birimlerinde ve özel firmalarda çalışabilirler. Bireysel çalışma imkânı bulunmamaktadır.
Benzer meslekler
- Ameliyathane teknikeri
- Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Öğretim elemanları
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- https://www.hacettepe.edu.tr/ogretim/
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- ÜNİ-VERİ: https://www.cbiko.gov.tr/projeler/uni-veri
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri/Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
