Daktilograf, müsvedde olarak hazırlanan dokümanları imla kurallarına uygun biçimde kâğıt üzerine daktilo makinesiyle yazan kişidir. Yazıların içeriğine ve yazım kurallarına uygunluğuna dikkat eder.

Daktilograf olmak için nasıl bir eğitim alınır?

Daktilografi eğitimi geçmişte Halk Eğitim Merkezleri ve özel eğitim kuruluşlarının daktilo kurslarında verilmiştir. Kaynak dosyada, teknolojik gelişmeler nedeniyle bu eğitimin artık verilmediği belirtilmektedir.

Daktilograf eğitimi ne kadar sürer?

Özel ve kamu kuruluşlarınca yürütülen kurslar yaklaşık 6 ay sürmektedir. Eğitim programlarında yazışma, resmi yazışmalar, bilgisayar ve daktilo makinelerinin kullanımı gibi konular yer alabilmektedir.

Daktilograf kurslarına kimler katılabilir?

Her yaş, eğitim, sosyal statü ve kültür düzeyindeki kişiler kurslara katılabilir. 18 yaşından küçükler velilerinin izniyle katılabilir; belirli yaş ve eğitim şartları programın özelliğine göre aranabilir.

Daktilograflar nerede çalışır?

Daktilograflar büro ortamında çalışır. Birçok kurum ve kuruluş daktilograf kadrosunu sekreter veya bilgisayar operatörü gibi kadrolarla birlikte kullanma eğilimindedir.

Daktilografın görevleri nelerdir?

Daktilograf yazılacak yazıya göre kâğıt ve malzemeyi seçer, verilen yazıları makineyle yazar ve yanlış yazımları düzeltir. Ayrıca makinenin bakımını yapar, şerit değiştirir ve basit onarım işlerini gerçekleştirir.

Daktilograf kursunu bitirenlere hangi belge verilir?

Kursları bitirenlere sertifika verilmektedir. Kaynak dosyada bu belge dışında bir diploma bilgisi belirtilmemiştir.

Daktilograf mesleğinde ilerleme nasıl olur?

Daktilografi dar sınırlar içinde yürütülen bir meslektir. Kaynak dosyaya göre meslekte ilerleme olanağı bilgisayara geçişle mümkün olabilmektedir.

Daktilograf Mesleği ve Eğitim Bilgileri

Alan	Bilgi
Kimdir	Yazıları imla kurallarına uygun biçimde daktilo makinesiyle yazan kişidir.
Eğitim	Özel ve kamu kursları yaklaşık 6 ay sürmektedir.
Nerede çalışır	Büro ortamında; kurum ve kuruluşlarda çalışır.
Belge	Kursları bitirenlere sertifika verilmektedir.
İlerleme	Meslekte ilerleme bilgisayara geçişle mümkün olabilmektedir.

Tanım

Daktilograf, müsvedde olarak hazırlanmış dokümanları imla kurallarına uygun olarak kâğıt üzerine daktilo makinesi ile yazan kişidir.

Görevler

Daktilografın görevleri şunlardır:

Kullandığı yazı makinesinin bakımını yapar ve makineyi kullanıma hazır hale getirir.
Yazılacak yazıya göre kâğıt ve malzemeyi seçer.
Kendisine verilen yazı ve yazılı dokümanları, yazım kurallarına ve yazının içeriğine uygun olarak makine ile yazar.
Yanlış yazımları düzeltir.
Biten şeridi değiştirir.
Daktilo makinesinin basit onarım işlerini yapar.

Kullanılan araç, gereç ve ekipman

Daktilografın kullandığı araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:

Daktilo makinesi
Şerit
Silgi
Daksil
Çeşitli ölçü ve türde kâğıtlar

Mesleğin gerektirdiği özellikler

Daktilograf olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:

Dilbilgisi ve yazım kurallarını bilmek
Dikkatli olmak
Ayrıntıları algılayabilmek
Aynı işi yapmaktan ve sürekli oturmaktan sıkılmamak

Çalışma ortamı ve koşulları

Daktilograflar büro ortamında çalışırlar. Çalışma ortamı gürültülü olabilir.

Daktilograf görevini tek başına yapar. Başkalarıyla etkileşime girme durumu azdır. Çalışma saatleri düzenlidir; ancak çalışılan işyerinin özelliğine göre zaman zaman çok yoğun çalışma gerekebilir.

Eğitimin verildiği yerler

Bu alandaki eğitim geçmişte Halk Eğitim Merkezleri ve özel eğitim kuruluşlarınca daktilo kurslarında verilmiştir. Teknolojik gelişmelerin bir sonucu olarak mesleğin eğitimi artık verilmemektedir.

Eğitime giriş koşulları

Eğitime her yaş, eğitim, sosyal statü ve kültür düzeyindeki kişiler katılabilir. 18 yaşından küçükler velilerinin izniyle kurslara katılabilir.

İlköğretim çağındaki kişiler okul saatleri dışındaki serbest zamanlarında istedikleri kursa devam edebilir. Yabancı uyruklular valiliğin izniyle etkinliklere katılabilir.

Belirli yaş ve eğitim seviyesi, uygulanacak programın özelliğine göre aranabilir. Bu durum Halk Eğitimi Merkezlerince duyurulmaktadır.

Eğitimin süresi ve içeriği

Özel ve kamu kuruluşlarınca yürütülen kurslar yaklaşık 6 ay sürmektedir.

Eğitim kurumlarında yalnızca daktilografi üzerine eğitim veren bir bölüm bulunmamaktadır. Bununla birlikte daktilografiyi de kapsayan eğitim programları uygulanabilmektedir.

Bu çerçevede eğitim programlarında şu ders ve konular yer alabilir:

Yazışma
Mektup şekilleri
Resmi yazışmalar
Grafik ve şekil yapımı
Bilgisayar
Mekanik makinelerin kullanımı
Elektronik makinelerin kullanımı

Eğitim sonunda alınan belge

Kursları bitirenlere sertifika verilmektedir.

Çalışma alanları ve iş bulma olanakları

Günümüzde birçok kurum ve kuruluş daktilograf kadrosunu sekreter ve bilgisayar operatörü gibi kadrolarla bütünleştirerek kullanma eğilimindedir. Bu nedenle daktilografi, tek başına bir meslek olma özelliğini yitirmek üzeredir.

Teknolojinin gelişmesine paralel olarak daktilo kullanımının giderek yerini bilgisayar kullanımına bırakması beklenmektedir.

Eğitim süresince ve sonrası kazanç

Eğitim süresince

Eğitim süresince herhangi bir kazanç söz konusu değildir.

Eğitim sonrası

Daktilograf olarak asgari ücretle işe başlanabildiği gibi, işletmenin büyüklüğüne göre asgari ücretin üzerinde aylık ödeme de yapılabilmektedir.

Kamu kuruluşlarında çalışılması durumunda, kanun ve yönetmeliklere bağlı olarak lise ve dengi okul mezunları için uygulanmakta olan ücretler ödenmektedir.

Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.

Meslekte ilerleme

Mesleki eğitimde ilerleme

Kaynak dosyada mesleki eğitimde ilerlemeye ilişkin bilgi belirtilmemiştir.

İş hayatında ilerleme

Daktilografi, yapısı gereği dar sınırlar içerisinde yürütülen bir meslektir. Bu nedenle meslekte ilerleme olanağı yalnızca bilgisayara geçişle mümkün olabilmektedir.

Benzer meslekler

Daktilograf mesleğiyle benzerlik gösteren meslekler şunlardır:

Bilgisayar Operatörü
Stenograflık

Ek bilgiler

Sorumluluk

Daktilograf, kendisine yazılması için verilen yazıların yazım kurallarına ve yazının içeriğine uygun olarak daktilo edilmesinden ve ilgili birime iletilmesinden sorumludur.

Görev

Daktilografın ek görevleri şunlardır:

İş organizasyonu yapar.
Çevre koruma önlemleri alır.
İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.

Kaynakça

Meslek elemanları
Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar

Ayrıntılı bilgi için

Daktilograf mesleği hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:

İlgili eğitim kurumları
Türkiye İş Kurumu web sayfası: https://www.iskur.gov.tr/
Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri

Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.

Kaynak notu

Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.

Daktilograf

Hızlı bakış