Tanım
Çevre Temizliği ve Denetimi Teknikeri; çevresel denetim faaliyetleri, çevre temizliği, endüstriyel ve evsel atıkların toplanması ve geri dönüşüm faaliyetleri ile endüstriyel temizlik hizmetlerinin düzenlenmesi ve yürütülmesi konularında ilgili sektörde çalışan kişidir.
Görevler
Çevre Temizliği ve Denetimi Teknikeri, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- İşletmenin genel prensipleri doğrultusunda araç, gereç ve ekipmanları etkin bir şekilde kullanır.
- Çevresel kirlilik hakkında bilgi sahibi olur.
- Çevresel kirliliğe karşı alınması gereken önlemleri ve sorunun giderilmesi için yöntemleri uygular.
- Çevresel izinlerin takibini yapar ve ilgili kuruluşlarla koordinasyon sağlar.
- Endüstriyel temizlik hizmetlerini düzenler ve yürütür.
- Çevre temizliği faaliyetlerini yürütür.
- Endüstriyel ve evsel atıkların toplanması faaliyetlerini yürütür.
- Geri dönüşüm faaliyetlerini yürütür.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Su analiz ve su ölçüm cihazları
- Çevre laboratuvarında kullanılan ekipmanlar
- Büro alet, makine ve malzemeleri
- Tek diskli yıkama makineleri
- Kombine zemin otomatı
- Vakum makineleri
- Halı yıkama makinesi
- Endüstriyel temizlik araç ve gereçleri
- Cam takımları
Mesleğin gerektirdiği genel özellikler
Çevre Temizliği ve Denetimi Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Sabırlı, dikkatli ve tedbirli olmak
- Mekanik konulara ilgi ve yetenek sahibi olmak
- Fen bilimleri yeteneğine sahip olmak
- Ayrıntıyı algılama yeteneği bulunmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Çevre Temizliği ve Denetimi Teknikerleri; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının çeşitli birimlerinde, belediyelerin temizlik birimlerinde, okullarda, hastanelerde, büyük iş merkezlerinde ve fabrikalarda görev yapabilir.
Ayrıca kamu ve özel sektöre ait tesislerde, arıtma tesislerinde, atık depolama tesislerinde, geri dönüşüm ve bertaraf tesislerinde ara kademe yöneticisi (süpervizör) olarak çalışabilirler.
Çalışma ortamları şu özellikleri taşıyabilir:
- Gürültülü
- Kirli ve yağlı
- Ani ısı değişimi bulunan
- Islak ve nemli
- Tozlu
- Kokulu
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarının “Çevre Temizliği ve Denetimi” ön lisans programında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak gerekir.
Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, “Çevre Temizliği ve Denetimi” ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitim süresi ve içeriği
Eğitim süresi ön lisans düzeyinde iki yıldır.
Eğitim süresince ağırlıklı olarak aşağıdaki mesleki dersler alınır:
- Çevre Mevzuatı
- İş Sağlığı ve Güvenliği
- Hijyen ve Sanitasyon
- Atık Toplama ve Taşıma Yöntemleri
- Su Kalitesi Yönetimi
- Temizlik Uygulama Teknikleri
- Toplam Kalite Yönetimi
- Çevre Etkileri ve Değerlendirme
- Atıkların Değerlendirilmesi ve Geri Kazanımı
- Atık Yönetimi
- Çevre Bilimi
- Çevre Kimyası
Bu derslerin yanı sıra genel kültür dersleri de alınmaktadır.
Kaynak metinde eğitim sürecinde bir zorunluluk bulunduğu belirtilmiş, ancak bu zorunluluğun kapsamı açıklanmamıştır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara “Ön Lisans Diploması” verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Çevre Temizliği ve Denetimi Teknikerleri şu kurum ve kuruluşlarda çalışabilir:
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının ilgili birimleri
- Tarım ve Orman Bakanlığının ilgili birimleri
- Sağlık Bakanlığının ilgili birimleri
- Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının ilgili birimleri
- Belediyeler
- İl özel idareleri
- Okullar
- Hastaneler
- Büyük iş merkezleri
- Fabrikalar
- Organize sanayi bölgeleri
- Kamu ve özel sektöre ait tesisler
- Arıtma tesisleri
- Atık depolama tesisleri
- Geri dönüşüm tesisleri
- Bertaraf tesisleri
- Temizlik şirketleri
Bu alanlarda ara kademe yönetici (süpervizör) olarak görev alabilirler.
Kaynak dosyada, temizlik sektöründe eğitimli eleman bulunmaması ve mevcut elemanların işi usta-çırak ilişkisiyle öğrenmesi nedeniyle eğitimli elemana ihtiyaç duyulduğu belirtilmektedir. Sektörde hızlı bir teknolojik gelişim yaşandığı ve bu gelişime ayak uydurabilecek eğitimli elemanlara ihtiyaç duyulduğu aktarılmaktadır.
İlgili sektörün hızla büyümesi nedeniyle sürekli eleman ihtiyacı doğduğu belirtilmektedir. Programdan mezun olanlar; belediyelerin temizlik birimlerinde, fabrikalarda, çöp ve atık depolama alanlarında, değerlendirme ve imha alanlarında, okullarda, hastanelerde, büyük iş merkezlerinin temizlik departmanlarında ve temizlik şirketlerinde çalışma olanağına sahip olabilirler.
Bu meslek kendi işini kurmaya da elverişlidir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alırlar.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan iş yerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir.
Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
“Çevre Temizliği ve Denetimi” ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Çevre Temizliği ve Denetimi Teknikerleri, iş hayatındaki mesleki bilgi ve tecrübelerine göre üst görevlere yükselme olanağına sahiptir.
Benzer meslekler
- Çevre Teknikeri
- Çevre Mühendisi
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca bir bilgi verilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Kocaeli Üniversitesi Hereke Ömer İsmet Uzunyol Meslek Yüksekokulu
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması - ISCO 08
- Çevre Temizliği ve Denetimi Bölüm Başkanı
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla; meslek mensupları, iş yerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.