Tanım
Biyolog, canlı türlerinin tanımlanması, sınıflandırılması, yaşamı ve evrimini etkileyen koşullar üzerinde araştırma yapan kişidir.
Görevler
Biyologlar iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır ve iş organizasyonu yapar.
Biyologların görevleri, araştırmacı ve uygulamacı olmalarına göre değişir.
Araştırmacı biyoloğun görevleri
- Canlıların yapılarını inceler ve bunları belli sınıflara yerleştirir.
- Çeşitli canlı türlerinin evrimine etki eden etmenleri inceler.
- Canlıların en iyi şekilde yaşayabileceği ortamları belirler.
Uygulama alanında çalışan biyoloğun görevleri
- Radyoaktif, kimyasal ve biyolojik kaynaklı bütün kirleticilerin organizmalar üzerindeki zararlı, yani toksik, etkilerini ve suların ve toprağın kirlilik düzeylerini araştırır.
- Biyolojik arıtmada ve kirletilmiş ortamlarda biyolojik dengenin yeniden sağlanması için gerekli iyileştirici uygulamaları yapar.
- Tahlil edilecek kan, idrar, gaita ve diğer maddeleri çeşitli solüsyonlarla kimyasal işleme tabi tutar ve yapılarını inceler.
- Bakterilerin, parazitlerin ve virüslerin üremelerini, türlerini ve canlılar üzerindeki olumlu veya olumsuz özelliklerini saptayarak etkilerini inceler ve deneyler yapar.
- İçme sularının ve tarım alanlarında kullanılan suların bakteriyolojik tahlillerini yapar.
- Yerel yönetimlerde, şehir ve bölge planlamalarında, turizm işletmelerinde ve sanayi kuruluşlarının çevre ve ekolojik değerlendirmesi alanlarında araştırmacı, bilirkişi, teknik eleman ve danışman olarak gözlem, inceleme, araştırma, teşhis ve saptamalar yaparak rapor düzenler.
- Biyolojik zenginliklerin, yani flora ve fauna saptamasının, araştırılması ve doğa tarihi müzeleri oluşturulması için yetkili kurumlarla iş birliği yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Biyologların kullandığı başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Laboratuvar araç ve gereçleri
- Mikroskop
- Kimyasal maddeler
- Pusula ve altimetre gibi arazi araç gereçleri
- Bilgisayar
- Fotoğraf makinesi
- Ses alma cihazı
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Biyolog olmak isteyenlerin:
- Fen bilimlerine, özellikle biyolojiye ilgili ve bu alanda başarılı
- Bilimsel meraka sahip, bir konu üzerinde derinlemesine araştırma yapmayı seven
- Renkleri ayırt edebilen
- Sabırlı ve dikkatli
kişiler olmaları gerekir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Biyologların çalışma ortamı görevlerine göre değişir. Bitki ve hayvan türlerinin yaşayışını incelemek için açık havada, hücre ve dokuları incelemek için laboratuvarda, inceleme sonuçlarını değerlendirmek için ise büro ortamında çalışabilirler.
Biyologların çalışma süresi genelde düzenlidir. Çalışma ortamı temiz ve güvenlidir. Ancak arazi çalışmalarında, incelenen canlı türlerine göre değişmek üzere gece gündüz ve bazen günlerce çalışma gerekebilir.
Eğitimin verildiği yerler
Meslek eğitimi üniversitelere bağlı Fen-Edebiyat ve Fen Fakültelerinin Biyoloji bölümlerinde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak gerekir.
Meslek Yüksekokulları ile Açıköğretim Önlisans Programlarının DGS Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde Biyoloji lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi 4 yıldır. Mesleğin eğitimi süresince çevre biyolojisi, genel viroloji, bakteri fizyolojisi, tıbbi mikrobiyoloji, toprak mikrobiyolojisi, su kalitesi kontrolü, hücrelerle çalışma yöntemi, endokrinoloji, endüstri mikrobiyolojisi, balık yetiştiriciliği ve genetik mühendisliğine giriş gibi seçmeli dersler verilir.
Fen dersleri ağırlıklı bir eğitim yapılır. Teorik eğitimin yanında laboratuvar çalışmaları da vardır. Eğitim sırasında isteğe bağlı olarak staj yapılabilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Biyologlar kamu kuruluşlarında, üniversitelerin tıp, eczacılık, çevre, gıda, ziraat, orman ve fen fakültelerinde, araştırma merkezlerinde, Tarım ve Orman Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığına bağlı kuruluşlarda çalışmaktadır.
Özel sektörde ise ilaç ve besin endüstrisi kuruluşlarında görev alabilirler. Biyologlar sağlık, çevre sorunları, beslenme, eğitim ve sanayi kuruluşları gibi insan yaşamını ilgilendiren birçok alanda çalışabilirler; ancak iş bulma olanakları sınırlıdır.
Çevre kirliliğinin tehlikeli boyutlara ulaşması, arıtma tesislerinin önemini artırmaktadır. Kirletilmiş ortamlarda biyolojik dengenin yeniden sağlanmasında biyologlara görev düşmektedir. Bu durum biyologlara duyulan ihtiyacı artırarak mesleğin istihdamına canlılık getirebilir.
Araştırmacı olarak çalışmak isteyenlerin lisansüstü eğitim yapmaları gereklidir. Kirlilik sonucu kaybolan zenginliklerin saptanmasında biyologlar yoğun olarak çalışabilirler.
Biyoloji programını bitirenlerden, Bakanlık ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) iş birliği ile açılan veya açılacak Öğretmenlik Meslek Bilgisi Tezsiz Yüksek Lisans Programını ya da pedagojik formasyon eğitimi sertifika programını başarıyla tamamlayanlar Biyoloji Öğretmeni olarak da çalışabilirler.
Ayrıca aylık karşılığı okutabilecekleri dersler şunlardır:
- Biyoloji
- Araştırma Teknikleri
- Araştırma Teknikleri ve İstatistik
- Spor Anatomisi ve Fizyolojisi
- Anatomi-Fizyoloji-Biyoloji (Hasta ve Yaşlı Hizmetleri Alanı)
- Çevre Sistemleri
- Fen Bilimlerine Giriş
- Fen Bilimleri
- Çevre Eğitimi
- Bilim Uygulamaları
- Sağlık Bilgisi ve Trafik Kültürü
- Fen Bilimleri Tarihi ve Uygulamaları
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün vermiş olduğu öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Biyologların ücretleri işteki tecrübe, işyerinin büyüklüğü ve çalışılan sektörün ücret politikası gibi faktörlere göre değişir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanlar hizmet sınıfının ücretini alır. Zam ve tazminatlardan yararlanır.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Biyologlar botanik, zooloji, ekoloji, mikrobiyoloji, hidrobiyoloji, biyoteknoloji ve uygulamalı biyoloji gibi alanların birinde yüksek lisans ve doktora yaparak uzmanlaşabilirler. Biyologların genetik ve biyokimya alanlarında uzmanlaşmaya yöneldikleri görülmektedir.
Lisans eğitiminden sonra yüksek lisans ve doktora yapabilir, araştırma görevlisi olabilir ve akademik kariyer yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Kaynak dosyada iş hayatında ilerlemeye ilişkin ayrıca belirtilmiş bir bilgi bulunmamaktadır.
Benzer meslekler
- Ziraat Mühendisi
- Botanikçi
- Gıda Mühendisi
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgiler başlığı altında ayrıca belirtilmiş bir bilgi bulunmamaktadır.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Çeşitli üniversitelerin katalogları
- ÖSYM Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi – 2000
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.