Tanım
Yat İşletme ve Yönetimi Meslek Elemanı (Marina ve Yat İşletme Meslek Elemanı), gemi inşaat mühendisinin gözetimi altında yatların bakım ve onarımının yapılmasını sağlayan kişidir.
Yatların sevk ve idaresini düzenler, yatların marinaya giriş ve çıkışında kılavuzluk yapar ve gezi amaçlı yat seferleri düzenler.
Görevler
Yat İşletme ve Yönetimi Meslek Elemanı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Günün ekonomik şartlarını da göz önünde bulundurarak işletmeyi en kârlı biçimde yönetir.
- Marina işletmeciliği ile yat işletmeciliği arasındaki ilişkiyi kurar.
- Müşteri memnuniyetini en üst seviyede tutar.
- Personelin nitelikli olmasını veya kurumda gerekli hizmet içi eğitimi almasını sağlar.
- Ulusal ve uluslararası ilgili kuralları (SOLAS, STCW, MARPOL, COLREG vb.) uygular.
- Yatı kurallara uygun olarak kullanır ve yolcuların emniyetini sağlar.
- Gemi inşaat mühendisinin gözetimi altında yatların bakım ve onarımının yapılmasını sağlar.
- Denizcilikle ilgili yayınlar ile rakip firmaların faaliyetlerini izler ve inceler.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Elektronik seyir cihazları ve gemi kullanma simülatörü
- Denizde Haberleşme (GMDSS) simülatörü
- Çeşitli bilgisayar programları
- Telsiz ve faks gibi iletişim araçları
- Hava raporları
- Navtex takibi
- Bilgisayar
- Hesap makinesi, kâğıt, kalem ve benzeri büro malzemeleri
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Yat işletme ve yönetimi meslek elemanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Açık havada, özellikle denizlerde yaşamaktan hoşlanmak
- Yöneticilik vasıflarına sahip olmak
- Dikkatli olmak ve ayrıntıları algılayabilmek
- Sabırlı olmak ve gelişmiş bir sorumluluk duygusuna sahip olmak
- İşbirliğine ve yeniliklere açık olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Yat İşletme ve Yönetimi Meslek Elemanı, yatlara hizmet verebilecek nitelikteki marinalarda veya yatlarda, yani deniz ortamında çalışır.
Hava koşulları, insan ilişkileri ve ticari ilişkiler çalışma koşullarını doğrudan etkiler. Meslekte herhangi bir nedenle kazaya maruz kalma ve denize düşerek boğulma riskleri vardır.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarının Marina ve Yat İşletme programında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Marina ve Yat İşletme ön lisans programına giriş için aşağıdaki koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
- Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak
Meslek liselerinin ilgili bölümlerinden mezun olanlar, Marina ve Yat İşletme ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim süresince mesleki dersler ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınır.
Eğitimde yer alan başlıca dersler şunlardır:
- Matematik
- Fizik
- Kimya
- Denizde Emniyet
- Seyir
- Gemicilik
- Vardiya Standartları
- Meteoroloji ve Denizde Haberleşme
- Yat ve Marina İşletmeciliği
- Yat ve Kamara Hizmetleri
- Deniz Teknik İşletmeciliği
- Deniz Sigortaları
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Ön Lisans diploması verilmektedir.
Okulu bitirenler, 4 aylık deniz stajından sonra Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Gemi Adamları Sınav Merkezinde yapılan Yat Kaptanlığı sınavına girebilir. Sınavda başarılı olanlar Yat Kaptanlığı yeterliliğini almaya hak kazanır.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Yat İşletme ve Yönetimi Meslek Elemanları, deniz kıyısındaki yerleşim birimlerinde kendi özel işyerlerini açabilir. Ayrıca marina işletmelerinde çalışma olanağı bulabilirler.
4 aylık deniz stajından sonra Yat Kaptanlığı sınavında başarılı olanlar, Yat Kaptanlığı yeterliliğini alarak yatlarda kaptanlık yapabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alır.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Yat İşletme ve Yönetimi ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Yat İşletme ve Yönetimi Meslek Elemanı, iş hayatındaki mesleki bilgi ve tecrübelerine göre üst görevlere yükselme olanağına sahiptir.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler olarak şu alanlar belirtilmiştir:
- Turizm ve Seyahat Acenteliği
- Deniz ve Liman İşletmeciliği
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ek bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standard Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Uludağ Üniversitesi Yalova Meslek Yüksekokulu öğretim görevlileri
- Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı denizcilik mevzuatları
- Kültür ve Turizm Bakanlığı deniz turizmi ilgili mevzuatları
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu il müdürlükleri ve hizmet merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.