Tanım
Üstün Zekalılar Öğretmeni, çalıştığı eğitim kurumunda üstün zekalı öğrencilere çeşitli bilgi, beceri ve tutumları kazandırmak üzere eğitim veren kişidir.
Görevler
Üstün Zekalılar Öğretmeninin, üstün zekalı öğrencilere hangi bilgi, beceri, tutum ve davranışları hangi yöntemlerle kazandıracağı, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından onaylanan öğretim programlarında (müfredat programı) belirtilmiştir.
Üstün Zekalılar Öğretmeni bu program çerçevesinde:
- İlköğretimin birinci kademesindeki üstün zekalı çocukların ders programlarının oluşturulması ve uygulanmasına yönelik çalışmalara katılır.
- Çocuğa kişilik kazandırmak ve onu hayata hazırlamak için eğitim ve öğretim yöntemlerini sabırla, şefkatle ve özellikle çocuğun kişisel özellik ve yeteneklerini dikkate alarak uygular.
- Eğitim ve öğretiminden sorumlu olduğu çocukların davranışlarını gözlemler ve yeteneklerini geliştirici etkinlikler düzenler.
- Yemekhanede, bahçede, spor faaliyetlerinde ve boş zamanları değerlendirme sırasında çocuklarla beraber olarak onlara iyi alışkanlıklar kazandırmak ve olumsuz davranışlara karşı önleyici tedbirler almak için rehberlik yapar.
- Nöbetçi olduğu günlerde okulda düzen ve disiplini sağlamak üzere görev yapar.
- Öğrenci velileri ile yakın ilişki kurarak eğitimi işbirliği içinde yürütür.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Yıllık müfredat programı
- Günlük çalışma planları
- Ünite ve plan defterleri
- Bireyselleştirilmiş eğitim programları
- Not defteri
- Yoklama defteri
- Kırtasiye malzemeleri
- Bilgisayar
- Okul laboratuvar malzemeleri
- Kitap
- Büro makineleri
- Televizyon
- Video
- Ses kasetleri ve benzeri araçlar
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Üstün Zekalılar Öğretmeninin hem alanıyla hem de öğretmenlik mesleğiyle ilgili niteliklere sahip olması gerekir.
Üstün Zekalılar Öğretmeni olmak isteyenlerin:
- Sözel ve sayısal yeteneğinin gelişmiş olması
- Sosyal bilimlerle ve özellikle psikolojiyle ilgili olması
- Düşüncelerini başkalarına açık bir biçimde aktarabilmesi
- İyi bir öğrenme ortamı sağlayabilmesi
- Dikkatli olması ve işine özen göstermesi
- İnsanlarla iyi iletişim kurabilmesi
- Hoşgörülü ve sabırlı olması
- Öğrencilerin duygu ve düşüncelerini anlayabilmesi
- Kendini geliştirmeye istekli ve yaratıcı olması
gerekir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Üstün Zekalılar Öğretmeni, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ve özel okullarda bireysel ve grupla eğitim yapabilecek şekilde düzenlenmiş sınıf ortamında çalışır.
Çalışma ortamı temiz ve gürültülüdür. Meslek mensupları uzun süre ayakta kalabilir. Çalışırken meslektaşları ve velilerle iletişim halindedirler.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi üniversitelerin Eğitim Fakültesi “Üstün Zekalılar Öğretmenliği” bölümünde verilmekteyken bu bölümün adı Özel Eğitim Öğretmenliği olarak değiştirilmiştir.
Meslek eğitimi bölümündeki bilgiler, “Üstün Zekalılar Öğretmenliği” eğitiminin verildiği zamandaki araştırılan bilgileri kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- ÖSYS (Öğrenci, Seçme ve Yerleştirme Sistemi) kılavuzunda belirtilen şartları taşımak
gerekir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
Eğitim süresince meslek dersleri ağırlıklı olarak verilmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara “Üstün Zekalılar Öğretmenliği” lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Üstün Zekalılar Öğretmenlerinin büyük çoğunluğu Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda sınıf öğretmeni olarak atanmaktadır.
Ayrıca Bilim ve Sanat Merkezi adı altında üstün zekalı öğrencilerin eğitim aldığı özel eğitim kurumlarında çalışma imkanları mevcuttur.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Bu programı ilk beş tercihinde gösteren ve bu programa yerleştirilen adaylardan belli koşulları taşıyanlara MEB tarafından burs sağlanır.
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Kurumunca verilen öğrenci kredisinden ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarının sağladığı kredi ve burs olanaklarından da yararlanabilirler. Bu konudaki duyuru her yıl yayınlanan öğrenci seçme sınavı kılavuzunda yapılmaktadır.
Ayrıca kurumun yurt hizmetlerinden yararlanılabilir. Bunların dışında öğrenciler çeşitli kurum ve kuruluşlarca sağlanan burslardan da istifade edebilirler.
Eğitim sonrası
Eğitim sonunda “Öğretmen” olarak atananlar, 657 sayılı Devlet Memurları Yasası’na göre 9. derecenin 1. kademesinden aylıkla göreve başlatılırlar. Bu öğretmenler yan ödeme ve ek ders ücreti gibi olanaklardan da yararlanırlar.
Her yıl okullar açılmadan önce tüm öğretmenlere eğitim-öğretim tazminatı adı altında bir ödeme yapılmaktadır.
Özel eğitim kurumlarında görev alan öğretmenlerin ücretleri değişiklik göstermektedir. Kaynak dosyada özel eğitim kurumları için sabit bir ücret rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Üniversitelerde lisansüstü eğitimden sonra araştırma görevlisi, doçent ve profesör unvanı alınabilir.
İş hayatında ilerleme
Milli Eğitim Bakanlığına bağlı meslek okullarında görev alanlar idarecilik yapabilmektedir. Bu görevler arasında müdür ve müdür yardımcılığı bulunmaktadır.
Meslek elemanları, Milli Eğitim Bakanlığınca yapılan müfettişlik sınavlarında başarılı oldukları takdirde alanlarında müfettişlik yapabilirler.
Ayrıca yapılan sınavda başarılı olmaları durumunda başöğretmen ve uzman öğretmen olabilirler.
Benzer meslekler
- İşitme Engelliler Öğretmeni
- Görme Engelliler Öğretmeni
- Zihin Engelliler Öğretmeni
- Sınıf Öğretmeni
Ek bilgiler
Üstün Zekalılar Öğretmeninin görevleri arasında şunlar yer alır:
- İş organizasyonu yapmak
- Çevre koruma önlemleri almak
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygulamak
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışmak
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak
Kaynakça
- Meslek elemanları
- MEDAK (Meslek Danışma Komisyonu) üyesi kuruluşlar
- 80 sayılı T.C. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Kararı: http://ttkb.meb.gov.tr/www/80-sayili-karar/icerik/19
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara ve kurumlara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.