Tanım
Uluslararası İlişkiler Uzmanı; küresel ve bölgesel düzeyde politik, ekonomik ve sosyal gelişmeleri araştıran, inceleyen ve yorumlayan kişidir.
Bu mesleği yapanlar uluslararası sistemin yapısını ve işleyişini, sistem içinde yer alan devletlerin, uluslararası örgütlerin ve devlet dışı aktörlerin davranışlarını ve birbirleriyle etkileşimlerini inceler. Uluslararası anlaşmazlıklar ve işbirlikleri de bu inceleme alanına dahildir.
Görevler
Uluslararası İlişkiler Uzmanı, iş süreçlerini iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun biçimde yürütür. Çalıştığı kurumun faaliyet alanına göre başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Uluslararası ilişkiler alanında edinilen temel bilgileri uzmanlık düzeyinde geliştirmek.
- Uluslararası ilişkiler, siyasi tarih, uluslararası hukuk ve uluslararası politik iktisat bilgilerini yorumlayarak kullanmak.
- Uluslararası ilişkiler alanında karşılaşılan sorunları, alanından ve farklı disiplinlerden elde ettiği bilgileri bütünleştirerek çözmek ve sonuçlarını değerlendirmek.
- Uluslararası ilişkiler alanı ile ilgili çalışmaları planlamak ve yayınlamak.
- Uluslararası ilişkiler alanındaki uygulamalarda yeni stratejik yaklaşımlar geliştirmek ve sorumluluk alarak çözüm üretmek.
- Uluslararası ilişkiler alanında yeni ve karmaşık fikirlerin eleştirel analizini, sentezini ve değerlendirmesini yapmak.
- Uluslararası ilişkiler alanındaki güncel gelişmeleri ve hazırladığı çalışmaları alanındaki ve alanı dışındaki gruplara yazılı, sözlü ve görsel olarak aktarmak.
- Uluslararası ilişkiler alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılımı ile bilişim ve iletişim teknolojilerini ileri düzeyde kullanmak.
- Uluslararası ilişkiler alanında en az bir yabancı dili kullanarak yabancı literatürü takip etmek.
- Uluslararası ilişkiler alanı ile ilgili çalışmalarda toplumsal, bilimsel ve etik değerleri gözetmek.
- Uluslararası işletmecilik ve uluslararası ticaret bilgilerini yorumlayarak kullanmak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bilgisayar.
- İletişim ve sosyal medya araçları; telefon ve bilgisayar.
- Kırtasiye malzemeleri; kalem, kağıt, silgi ve benzeri malzemeler.
- Mesleğe ait diğer araç ve gereçler.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Uluslararası İlişkiler Uzmanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Sözlü ve yazılı iletişim becerisinin güçlü olması.
- Yorum yapma ve olayları analiz edebilme yeteneğine sahip olması.
- Yabancı dil öğrenmeye istekli olması.
- Tarih, sosyoloji, psikoloji, hukuk ve ekonomi alanlarına ilgi duyması.
- İnsan ilişkilerinde başarılı ve ikna edici olması.
- Ekip çalışmasına yatkın olması.
- Yeniliklere açık ve yaratıcı olması.
- Okumayı sevmesi.
- Sorumluluk duygusunun yüksek olması.
- Empati kurabilmesi.
- Planlama ve organizasyon yeteneğine sahip olması.
- Seyahat engelinin bulunmaması.
- Temsil yeteneğine sahip olması.
Çalışma ortamı ve koşulları
Uluslararası İlişkiler Uzmanları genellikle büro ortamında çalışır. Zaman zaman yurt içi ve yurt dışı seyahatler gerekebilir.
Özellikle medya kuruluşlarında, düşünce kuruluşlarında ve uluslararası örgütlerde çalışan uzmanlar; kamuoyu araştırmaları, yerinde incelemeler ve özellikle mültecilerle ilgili faaliyetler için yurt içinde veya yurt dışında sahada görev yapabilir.
Eğitimin verildiği yerler
Meslek eğitimi üniversitelerin şu fakültelerinde ve bölümlerinde verilmektedir:
- İktisat fakülteleri.
- İktisadi ve idari bilimler fakülteleri.
- Siyasal bilgiler fakülteleri.
- Açıköğretim fakülteleri.
Eğitim verilen bölümler şunlardır:
- Uluslararası İlişkiler.
- Küresel ve Uluslararası İlişkiler.
- Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler.
- Avrupa Birliği İlişkileri.
Ayrıca üniversitelerin İşletme programlarından mezun olanlar, uluslararası ilişkiler alanında yüksek lisans eğitimi tamamlayabilir.
Eğitime giriş koşulları
Meslek eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
- Meslek yüksekokulları ile açıköğretim ön lisans programlarının DGS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak.
- ÖSYM tarafından açılan DGS'den yeterli puanı almak.
Bu koşulları karşılayan adaylar, DGS ile Uluslararası İlişkiler lisans programına dikey geçiş yapabilir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
Eğitim sürecinin ilk yılında öğrenciler sosyal bilimlerin temel bilgileriyle donatılır. İkinci yıldan itibaren uluslararası ilişkiler disiplininin ayrıntılarına odaklanılır.
Eğitim kapsamında öğrenciler şu konularda bilgi edinir:
- Uluslararası sistemin tarihi ve geçirdiği evreler.
- Uluslararası sistemin işleyişi.
- Uluslararası sistemin hukuksal çerçevesi.
- Uluslararası sistemin ekonomik yapısı.
- Devlet ve devlet dışı aktörlerin ilişkileri.
- Siyaset bilimi.
- Uluslararası ilişkiler.
- Siyasi tarih.
- Türkiye dış politikası ve örgütler.
- Kamu yönetimi.
- Anayasa hukuku.
Derslerin temelinde siyaset, ekonomi ve diplomasi yer alır. Uluslararası İlişkiler Bölümü, öğrencilere geleceklerini şekillendirmede geniş bir bilgi birikimi ve kültürel altyapının yanı sıra geniş bir çalışma alanı sağlar.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitim sonunda öğrencilere lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Uluslararası İlişkiler bölümü mezunları kamu sektöründe, özel sektörde ve sivil toplum kuruluşlarında iş imkanına sahiptir.
Kamu sektöründeki çalışma alanları
Mezunlar başta Dışişleri Bakanlığı ve Avrupa Birliği Başkanlığı olmak üzere şu kurum ve kuruluşlarda çalışabilir:
- İçişleri Bakanlığı.
- Hazine ve Maliye Bakanlığı.
- Ticaret Bakanlığı.
- Kültür ve Turizm Bakanlığı.
- Kamu iktisadi teşebbüsleri.
- Kalkınma ajansları.
- Diğer devlet kurumları.
Kamu kurumlarında uzmanlık, müfettişlik, kaymakamlık ve meslek memurluğu gibi görevlerde çalışabilirler. Ayrıca Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlıkları gibi devlet bürokrasisinin üst kademelerinde görev yapabilirler.
Özel sektör ve diğer çalışma alanları
Uluslararası iktisadi ve ticari ilişkiler konusunda yetişen mezunlar özel sektörün farklı alanlarında iş imkanına sahiptir. Çalışabilecekleri başlıca alanlar şunlardır:
- Şirketlerin dış ticaret bölümleri.
- Sivil toplum örgütleri.
- Düşünce kuruluşları.
- Siyasi partiler.
- Kamuoyu araştırma şirketleri.
- Medya kuruluşları.
- Uluslararası örgütler.
- Uluslararası bankalar.
- Kitle haberleşme kuruluşları.
Mezunlar ilgili konularda uzmanlık ve danışmanlık görevleri de üstlenebilir. Ulusal ve uluslararası destekli projelerin hazırlanması, uygulanması ve yönetilmesi, Uluslararası İlişkiler Uzmanlarının önemli çalışma alanları arasında yer alır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince kazanç
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün sağladığı öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanılabilir. Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanılabilir.
Eğitim sırasında kişinin isteğine ve donanımına göre özel firmalarda çalışarak hem deneyim hem de kazanç elde etmesi mümkündür.
Eğitim sonrası kazanç
Alınan ücret, işyerinin büyüklüğüne ve çalışanın bilgi ve becerisine bağlı olarak değişmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Kamu kurumlarında istihdam edilenler, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre; istihdam edildiği pozisyona, derece ve kademesine göre belirlenen ücreti alır.
Uluslararası bir firmada çalışılması durumunda ücret döviz üzerinden verilebilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilir. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında şu unvanlara yükselme olanağına sahiptir:
- Araştırma görevlisi.
- Doktor.
- Doçent.
- Profesör.
İş hayatında ilerleme
Çalışma süresine, tecrübeye ve bilgiye bağlı olarak çalışılan kurumlarda yönetim kademelerine yükselmek mümkündür. Bu kapsamda bölüm şefi, proje sorumlusu ve proje yöneticisi gibi görevlere ilerleme imkanı bulunmaktadır.
Benzer meslekler
- Diplomat (Dış İşleri Meslek Memuru).
- Avrupa Birliği İlişkileri Uzmanı.
- Uluslararası Finans Uzmanı.
Ek bilgiler
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya oluşturulurken meslek mensuplarından, işyerlerinden, mesleğin eğitim yerlerinden ve meslek odalarından bilgi alınmıştır.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- http://e-ogrenme.iskur.gov.tr
- https://www.megep.meb.gov.tr/
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması-ISCO 08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Meslek ve eğitim seçenekleri hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı: https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- ÜNİ-VERİ: https://www.cbiko.gov.tr/projeler/uni-veri
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: https://www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.