Tanım
Uçak Gövde Motor Bakım Teknik Uzmanı; yolcu ve kargo uçaklarının, uçak elektronik ekipmanlarının mekanik ve motor parçalarının bakımını, montajını, onarımını ve üzerlerinde yapılan değişiklikleri sivil havacılık kuralları dâhilinde yapan lisans sahibi kişidir.
Görevler
Uçak Gövde Motor Bakım Teknik Uzmanı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Uçakların motor, gövde, kuyruk, kanat ve iniş takımı gibi aksamlarını kontrol etmek; gerekli ayar, onarım, montaj kontrolü, test, servis ve bakım işlemlerini yapmak.
- Madensel malzemeler üzerinde ısıl işlem ve mekanik testler yapmak.
- Uçak parçalarında tahribatsız muayene kontrolleri yapmak.
- Korozyondan korunma işlemleri yapmak.
- Sökülebilir bağlantı elemanlarını kontrol etmek.
- Sac metal ve perçinleme işlemleri yapmak.
- Metal olmayan uçak malzemelerinin ve hareket iletim elemanlarının bakım, kontrol ve onarımını yapmak.
- Uçak gövde yapılarında yapısal onarım yapmak.
- Kanat ve empenange bağlantılarını yapmak.
- Pnömatik ve hidrolik sistemlerin bakımını yapmak.
- Aletli gösterge ve aviyonik sistemleri analiz etmek.
- Oksijen sistemlerinin, buz önleme ve yağmurdan korunma sistemlerinin, su ve atık su sistemlerinin bakımını yapmak.
- Uçak ekipman ve mefruşatının bakımını yapmak.
- Termodinamik ve motor performans hesaplamaları yapmak.
- Motor kısımlarının, yağlama, yakıt, hava, ilk hareket, güç artırma ve ateşleme sistemlerinin bakımını yapmak.
- Turbo-prop ve turbo şaft motorların bakımını yapmak.
- Yardımcı güç ünitesinin (APU) bakımını yapmak.
- Motorun dış bağlantılarını yapmak ve korumaya almak.
- Motor gösterge sistemlerinin bakımını yapmak.
- JAR-66 ve JAR-145 kurallarını uygulamak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Perçin makineleri, squezer ve perçin tabancası
- Kesme aletleri, dayama demirleri ve motor anahtarları
- Şekillendirme aletleri ve pervane söküm anahtarı
- Mekanik ve elektronik ölçüm aletleri, halat ve gergi
- Motor test üniteleri, bremze ve benzeri ekipmanlar
- Yüzey düzgünlük ölçüm aletleri
- Çeşitli el aletleri ve avadanlıklar
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Uçak Gövde Motor Bakım Teknik Uzmanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Fiziğe ve özellikle mekanik konulara ilgili ve bu alanlarda başarılı olmak
- Şekil ilişkilerini görebilmek
- Göz ve ellerini eşgüdümle kullanabilmek
- Yönergeleri izleyebilmek
- Çizim tekniğine ve mekanik yeteneğe sahip olmak
- Çabuk ve doğru karar verebilmek
- Stres altında çalışabilmek
- Sorumluluk sahibi ve dikkatli olmak
- Ayrıntıları algılayabilmek
- Başkalarıyla işbirliği yaparak çalışabilmek
- Yenilikleri takip edebilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Uçak Gövde Motor Bakım Teknik Uzmanları, bakım merkezlerinin yoğunlaştığı büyük şehirlerdeki uçak bakım merkezlerinde çalışırlar.
Meslekte birinci derecede uğraş konusu maddeler ve makinelerdir. Yapılan faaliyetler arasında sınıflama, tasarlama, imal etme, onarma, kurma, kullanma, çalıştırma, ölçme, veri toplama, çözümleme, değerlendirme ve yorumlama yer alır.
Çalışma koşulları şunları içerebilir:
- Tam gün çalışma
- Gece çalışması
- Vardiyalı çalışma
- Hafta sonu çalışma
- Şehir içinde ve şehir dışında seyahat
Çalışma ortamı gürültülü ve yağlı olabilir. Dikkat gerektiren işler yürütülür ve diğer çalışanlarla iletişim hâlinde çalışılır.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin Sivil Havacılık Yüksekokullarında “Uçak Gövde ve Motor Bakımı” bölümünde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
gerekir.
Meslek yüksekokulları ile açıköğretim ön lisans programlarının DGS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde “Uçak Gövde Motor Bakım” lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitim süresi ve içeriği
Eğitim süresi 4 yıldır.
Eğitim süresince şu dersler verilmektedir:
- Uçuş Kumandaları
- Uçak Aerodinamiği
- Elektrik Makineleri
- Uçak Elektrik Atölyesi
- Elektrik Makineleri Laboratuvarı
- Uçuş Mekaniği
- Temel Elektronik
- Uçak Donanım ve Uygulamaları
- Gaz Türbinli Motor Teorisi
- Gaz Türbinli Motor Sistemleri
- Uçak Donanım ve Uçak Yapıları ve Sistemleri
- Aviyonik Sistemler
- Hasarsız Kontrol Yöntemleri
Ayrıca staj zorunluluğu bulunmaktadır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimi başarıyla tamamlayanlara lisans diploması verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Bu programın mezunları özellikle şu alanlarda çalışabilirler:
- Uçak bakımı yapan özel sektör şirketleri
- Askeri kuruluşlar
- Emniyetin uçak bakım birimleri
Lisans sahibi oldukları takdirde Avrupa Birliği ülkelerinin tamamında çalışabilirler.
Mezunların iş imkânlarının giderek arttığı ve istihdam seçeneklerinin çoğaldığı belirtilmektedir. Uçak bakımı yapılan büyük şehirlerdeki şirketlerde iş bulma şansı daha yüksektir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Meslek elemanları kamu kurum ve kuruluşlarında çalışmak istemeleri durumunda 9. derecenin 2. kademesi ile göreve başlarlar. Maaşları her yıl bütçe kanununa göre belirlenmektedir.
Özel sektörde ise kazanç; çalışılan yer, tecrübe ve benzeri durumlara göre değişiklik göstermektedir. Kaynak dosyada özel sektör için sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
Benzer meslekler
- Uçak Gövde Motorları Bakım Teknikeri
Ek bilgiler
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Eğitim kurumu
- Hava Aracı Bakım Personeli Lisans Yönetmeliği
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.