Sıhhi Tesisatçı/Isıtma ve Sıhhi Tesisatçı(Boru Tesisatçısı-Gemi)

Tanım

Gemi bünyesindeki sıhhi tesisat, ısıtma ve boru sistemlerinin montajını, bakımını ve onarımını yapan meslek çalışanıdır. Boru hatlarının ve bağlantı elemanlarının gemi projelerine, teknik çizimlere ve işin gerekliliklerine uygun biçimde kurulmasına katkı sağlar.

Çalışma kapsamı; temiz su ve kullanma suyu hatları, atık su tesisatı, ısıtma devreleri ve geminin servis sistemleriyle bağlantılı boru düzeneklerini içerebilir. Yapılacak işin kapsamı geminin türüne, projeye ve işverenin görev tanımına göre farklılaşabilir.

Görevler

Meslek çalışanı, yeni gemi inşası sırasında tesisat kurulumunda veya mevcut gemilerin bakım ve onarımında görev alabilir. Başlıca işleri şunlardır:

• Temiz su, kullanma suyu, atık su, ısıtma ve ilgili boru hatlarını monte etmek.
• Boruları proje ve ölçülere göre işaretlemek, kesmek, bükmek, birleştirmek ve sabitlemek.
• Vana, pompa, armatür, flanş, conta ve bağlantı parçalarını uygun yerlere yerleştirmek.
• Mevcut tesisatta kaçak, tıkanıklık veya arıza belirtisi olup olmadığını kontrol etmek.
• Arızalı parçaların bakımını yapmak veya değiştirilmesine yardımcı olmak.
• Montaj ve onarım sonrasında sızdırmazlık ve işlev kontrollerine katılmak.
• Teknik çizim, iş emri ve gemi planlarına göre çalışmak; işin ilerleyişi hakkında ilgili ekibe bilgi vermek.
• İş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çalışma alanındaki prosedürlere ve kalite gerekliliklerine uymak.

Kullanılan araç, gereç ve ekipman

Kullanılan araçlar işin niteliğine, boru malzemesine ve bağlantı yöntemine göre değişebilir. Boruları ölçmek ve hazırlamak için ölçüm araçları, boru kesme ve bükme takımları, diş açma araçları ve mengeneler kullanılabilir.

Montaj sırasında anahtar takımları, sabitleme ekipmanları ve işe uygun kaynak ya da mekanik bağlantı araçlarından yararlanılabilir. Borular, vanalar, pompalar, contalar, flanşlar ve farklı türde bağlantı parçaları da işin temel malzemeleri arasındadır.

Çalışanlar, işin risklerine ve işyeri prosedürlerine uygun kişisel koruyucu donanım kullanır. Sızdırmazlık ve işlev kontrolleri için kullanılan araçlar da yapılan işe ve tesisat sistemine göre farklılık gösterebilir.

Mesleğin gerektirdiği özellikler

Bu meslekte teknik çizimleri, ölçüleri ve iş talimatlarını takip edebilmek önemlidir. Boruların doğru ölçülmesi ve bağlantıların uygun biçimde yapılması için dikkatli ve özenli çalışmak gerekir.

El-göz koordinasyonu, temel mekanik sistemlere ilgi ve el becerisi işin yürütülmesini kolaylaştırır. Çalışanların ekip içinde iletişim kurabilmesi, sorumluluk alması ve iş planına uyum göstermesi de beklenebilir.

Tersane ve gemi çalışma alanlarında dar, yüksek, gürültülü, sıcak veya hareketli bölümler bulunabilir. Bu nedenle fiziksel dayanıklılık ve güvenlik talimatlarına sürekli uyma alışkanlığı önem taşır. Kalite, düzen ve çalışma alanının temizliğine özen göstermek de mesleki açıdan yararlıdır.

Çalışma ortamı ve koşulları

Çalışmalar tersanelerde, gemi inşa ve bakım-onarım sahalarında veya gemilerin makine ve servis bölümlerinde yürütülebilir. Çalışma, açık veya kapalı alanlarda; sabit bir atölyede ya da geminin farklı bölümlerinde yapılabilir.

İşin niteliğine göre uzun süre ayakta kalmak, eğilmek, dar alanlarda çalışmak veya farklı yüksekliklere erişmek gerekebilir. Gürültü, sıcaklık, hareketli ekipmanlar ve eş zamanlı yürütülen diğer işler çalışma koşullarını etkileyebilir. İşe başlamadan önce alanın güvenli olduğunun kontrol edilmesi ve gerekli koruyucu donanımın kullanılması önemlidir.

Çalışma saatleri ve iş temposu, tersanenin veya işletmenin çalışma düzenine, projenin aşamasına ve bakım-onarım takvimine bağlı olarak değişebilir. Bu koşullar işverene ve görevin kapsamına göre farklılık gösterir.

Meslek eğitimi / nasıl olunur

Mesleğe mesleki ve teknik eğitimle, tesisat alanındaki kurslarla veya deneyimli ustaların yanında işbaşı öğrenmeyle başlanabilir. Boru montajı, mekanik tesisat, ölçme, teknik resim okuma ve iş sağlığı güvenliği konularında edinilen bilgi uygulamada yarar sağlar.

Gemi tesisatı alanında çalışmak isteyenlerin boru hazırlama ve birleştirme yöntemlerini, vana ve pompa gibi bileşenlerin işlevlerini ve montaj sırasındaki temel kontrolleri öğrenmesi önemlidir. İşin gerektirdiği durumlarda kaynak bilgisi veya ilgili uygulamalı deneyim de tercih edilebilir.

Tersane ve gemi çalışmalarında işyerinin görev için belirlediği eğitim, deneyim, yeterlilik ve güvenlik belgeleri aranabilir. Bu gereklilikler yapılan işin türüne ve işverenin prosedürlerine göre değişebileceğinden, başvuru öncesinde ilgili iş ilanındaki koşulların incelenmesi gerekir.

Çalışma alanları ve iş bulma

Meslek çalışanları gemi inşası, tesisat montajı, bakım ve onarım faaliyetlerinin yürütüldüğü farklı işyerlerinde görev alabilir. Olası çalışma alanları şunlardır:

• Gemi inşa ve bakım-onarım tersaneleri.
• Gemi tesisatı ve mekanik sistem yüklenicileri.
• Deniz araçlarının bakım, onarım ve servis işletmeleri.
• Boru imalatı, montajı ve endüstriyel tesisat hizmeti veren işyerleri.
• Liman, bakım tesisi ve gemi ekipmanlarıyla ilgili işletmeler.

İş ararken iş unvanının yanı sıra görev kapsamına, aranan deneyime, eğitim ve belge koşullarına, çalışma yerine ve iş güvenliği gerekliliklerine bakılmalıdır. Aynı unvanla yayımlanan ilanlarda sorumluluklar ve istenen beceriler farklı olabilir.

Kazanç

Ücret; çalışılan kurum ve işyerine, deneyime, görev kapsamına, gemi veya tersane projelerine ve çalışma koşullarına göre değişir. İşe başvururken ücret ve diğer çalışma koşulları hakkında işverenle doğrudan görüşülmesi uygun olur.

Meslekte ilerleme

Deneyim kazanan çalışanlar işyerinin organizasyonuna ve yetkinliklerine bağlı olarak usta, ekip sorumlusu veya montaj ve bakım-onarım sorumlusu gibi görevlerde ilerleyebilir. Daha fazla sorumluluk üstlenmek, teknik uygulama becerileri ve iş güvenliği kurallarına hâkimiyetle desteklenebilir.

Teknik çizim, kaynak, mekanik tesisat, kalite kontrol ve iş güvenliği alanlarında bilgi ve deneyim geliştirmek farklı görev seçeneklerine geçişi kolaylaştırabilir. İlerleme olanakları işverenin yapısına, proje türüne ve çalışanın deneyimine göre değişir.

Benzer meslekler

Görev kapsamı ve çalışılan işyerine bağlı olarak bu meslek şu alanlarla benzerlik gösterebilir:

• Sıhhi Tesisatçı
• Isıtma ve Sıhhi Tesisatçısı
• Boru Tesisatçısı
• Gemi Boru Tesisatçısı
• Gemi Makine Tesisatçısı
• Kaynakçı

Benzer unvanlar aynı görevleri veya yeterlilikleri bütünüyle ifade etmeyebilir. İş ilanındaki görev ve şartların ayrıca incelenmesi gerekir.

Kaynak notu

Bu rehber, İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" PDF dosyası bulunmayan iş ilanı unvanları için genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; resmi mevzuat veya kurum şartı yerine geçmez.