Tanım
Rafineri ve Petrokimya Teknikeri, ham petrolün çeşitli aşamalarda yapılan işlemlerle arıtılması ve petrol ürünlerinin elde edilmesi ile ilgili çalışmaları yürüten kişidir.
Görevler
Rafineri ve Petrokimya Teknikeri, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Mühendislerin planları doğrultusunda ham petrolün arıtılarak çeşitli petrol ürünlerinin (benzin, mazot, motorin vb.) elde edilmesi için yapılacak işlemleri uygular.
- Petrol ürünü elde edilmesi sürecinde kullanılacak katkı maddelerinin standartlara uygunluğunu test eder ve uygunluğunu sağlar.
- Arıza bulma aletleri ile sistemin sürekliliğini sağlayıcı önlemleri alır.
- Elde edilen petrol ürünlerinin kalite kontrolünü yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Basınç gösteren araçlar
- Sıcaklık ölçme donatımları
- Seviye göstergeleri (basınç tipi, şamandıra tipi seviye göstergeleri ve diğer göstergeler)
- Akış miktarı ölçme enstrümanları
- Doğrudan ve dolaylı yoldan ölçen cihazlar
- Değişken kesitli ölçme cihazları
- Elektrikli cihazlar
- Sıcaklık farkına göre çalışan cihazlar
- Analiz yapmada kullanılan araç, gereç ve maddeler
- Alarm cihazları ve devreden çıkarma enstrümanları
- Çeşitli kimyasal maddeler
- Bilgisayar
- Kayıt tutmak, rapor yazmak ve stok belirlemek amacıyla kullanılan çeşitli kırtasiye malzemeleri
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Rafineri ve Petrokimya Teknikeri olmak isteyenlerin:
- Fen bilimlerine, özellikle kimyaya ilgili
- Dikkatini uzun süre bir noktaya yoğunlaştırabilen
- Tedbirli
- Yönergeleri izleyebilen
- Çözüm odaklı
kişiler olmaları gerekir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Rafineri ve Petrokimya Teknikeri petrol rafinelerinde çalışır. Çalışma ortamı gürültülü, kirli, yağlı ve hava petrol kokusu ile yüklüdür.
Meslek mensubu çalışırken petrol ve doğalgaz mühendisi, teknisyenler ve diğer çalışanlarla iletişim halindedir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarının Rafineri ve Petrokimya Teknolojisi ön lisans programlarında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS (Yüksek Öğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
gereklidir.
Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Rafineri ve Petrokimya Teknolojisi ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadırlar.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim süresince mesleki dersler ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınmaktadır.
Eğitim kapsamında verilen mesleki derslerden bazıları şunlardır:
- Genel Kimya
- Laboratuvar Teknikleri
- Petrokimya Teknolojisine Giriş
- Teknolojinin Bilimsel İlkeleri
- Çevre ve Koruma Teknikleri
- Teknik Organik Kimya
- Enstrümental Analiz Yöntemleri
- Petrokimyasal İşlemlere Giriş
- İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Ön Lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Rafineri ve Petrokimya Teknikerleri şu alanlarda çalışabilirler:
- Petrol yan ürünlerini işleyen fabrikalar
- Petrol ürünleri elde edilen petrokimya tesisleri
- Rafineriler
Rafineri ve Petrokimya Teknikerlerinin en büyük sorunu, işletmelerde böyle bir kadronun olmayışıdır. Bu nedenle mezunlar değişik unvan ve kadrolarda çalışmaktadırlar.
Şu anda çalışma koşullarında belli sıkıntılar olmasına rağmen gelecekte çalışma olanakları artacaktır. Çünkü petrol ürünlerinden yapılan ve günlük yaşantımızın vazgeçilmez araç ve gereçleri sürekli artmaktadır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler tabi olunan mevzuata göre maaş alırlar.
Özel sektörde ise çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Rafineri ve Petrokimya Teknolojisi ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Rafineri ve Petrokimya Teknikerleri, çalıştıkları yıllar itibarıyla bilgi ve becerilerini artırmaları ve başarılı olmaları durumunda bulundukları işyerinde:
- Vardiya amiri
- Planlama sorumlusu
- Şef yardımcısı
- Şef
gibi görevlere atanabilir ve daha ileri düzeyde sorumluluklar alabilirler.
Benzer meslekler
- Kimya Teknikeri
- Kimyager
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgiler bölümü için ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standard Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Kuzgun, Yıldız; “Üniversiteler Yüksek Öğretim Programları ve Meslekler Rehberi”, ÖSYM-AGB Yayını No:015
- “Ege Üniversitesi 1991-1992”, Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir, 1991
- “Dokuz Eylül Üniversitesi 1990-1991”, Dokuz Eylül Üniversitesi Basımevi, İzmir, 1991
- “Kılavuz 92”, Dokuz Eylül Üniversitesi Basımevi, 1992, İzmir
- “İzmir Meslek Yüksek Okulu”, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) Üyesi Kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.