Tanım
Özel Güvenlik ve Koruma Meslek Elemanı; kamu güvenliğini tamamlayıcı bir olgu olarak kamu ve özel kurumların, kuruluşların ve şahısların can, mal ve huzurunu, hak, hürriyet ve güvenliklerini yasaların izin verdiği ölçüde koruyan ve gözeten kişidir. Denetim ve kontrol yaparak alınan tedbirleri uygular.
Görevler
Özel Güvenlik ve Koruma Meslek Elemanı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Ön danışma hizmetleri yapar.
- Araç giriş-çıkış kayıtlarını tutar.
- Diğer çalışanlarla bilgi iletişimini sağlar.
- Sabit nokta veya devriye nöbetinde gözetim yapar.
- Kamera görüntülerini izler.
- Kritik bölgeleri kontrol eder.
- Acil ve beklenmedik olayları ilgili yerlere bildirir. Tahliye gerektiğinde insanlara yardımcı olur.
- Yangında ilk müdahaleyi yapar.
- Sivil Savunma Teşkilatına yardımcı olur.
- Mesleki yayınları ve teknolojiyi takip eder, meslek içi eğitim faaliyetlerine katılır.
- Yakın çevreyi gözetim altında tutarak sorumluluk verilen güvenlik bölgesinde kurallara uyulmasını sağlar.
- Kişi güvenliği ve koruması yapar.
- Ziyaretçi ve personel giriş-çıkış kayıtlarını tutar.
- Refakat hizmetlerini yapar.
- Görev yerinde güvenliği sağlamak amacıyla arama yapar.
- Tanımlanmış alanların farklı amaçlarla kullanılmasını engeller.
- Olası suçu önlemek amacıyla çalışmalar yapar, suçluyu yakalar ve adalete teslim eder.
- Toplantı, konser, spor müsabakası, sahne gösterisi ve benzeri etkinlikler ile cenaze ve düğün törenlerinde kimlik sorar.
- Kişilerin duyarlı kapıdan geçmesini ve üstlerinin dedektörle aranmasını sağlar.
- Eşyaların X-Ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirilmesini sağlar.
- Görev alanında, haklarında yakalama, tutuklama veya mahkûmiyet kararı bulunan kişileri yakalar ve arar.
- Genel kolluk kuvvetlerine derhal bildirmek şartıyla, aramalar sırasında suç teşkil eden, delil olabilecek veya suç teşkil etmemekle birlikte tehlike doğurabilecek eşyayı emanete alır.
- Terk edilmiş ve bulunmuş eşyayı emanete alır.
- Olay yerini ve delilleri koruma altına alır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Alarm sistemleri
- Araç altı arama aynası
- Aydınlatma sistemleri
- Bilgisayar destekli kayıt ve kontrol sistemi
- Bilgisayar kontrollü güvenlik sistemi
- Cop
- Çelik yelek
- Düdük
- Kelepçe
- Dürbün
- El feneri
- Üniforma
- Çeşitli hizmet araçları; otomobil, bisiklet ve benzeri araçlar
- Elektronik bariyer
- Fotoğraf makinesi
- Kamera
- Kamera kayıt cihazı
- Monitör
- İşaret fişeği
- Kontrol kurma saati
- Megafon
- Metal kapı detektörü
- Sis detektörü
- El detektörü
- Telefon
- Telsiz
- Turnike sistemleri
- X-Ray cihazı
- Araç kayıt defteri
- Basılı formlar
- Evrak kayıt defteri
- Güvenlik teçhizatı devir teslim defteri
- Kontrol defteri
- Vardiya defteri
- Sprey
- Yaka kartı
- Ziyaretçi araç kimlik kartı
- Ziyaretçi kayıt defteri
- Ziyaretçi kimlik kartı
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Özel Güvenlik ve Koruma Meslek Elemanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Ekip ve takım çalışması yapabilmek
- Hızlı ve pratik düşünebilmek
- Teknolojik gelişmeleri takip etmek
- Güvenilir olmak
- İş ayrıntılarına dikkat etmek
- Çabuk karar verebilmek
- Tedbirli davranmak
- Olaylar karşısında sakin ve soğukkanlı davranmak
- Dikkatli, atak, çevik ve cesur olmak
- Sorumluluk sahibi olmak
- Olaylar arasında bağlantı kurabilmek
- Olayları yorumlayabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Özel Güvenlik ve Koruma Meslek Elemanı genellikle ayakta ve hareket hâlinde çalışır. Çalıştığı yere göre oturarak da çalışabilir.
Meslek elemanı çevreyi gözlemleyerek çalışır; plan ve koruma programı yapar ve kamera gibi güvenlik araçlarını kullanır. Çalışılan mekâna göre çalışma ortamı kalabalık veya sessiz, açık veya kapalı olabilir.
Meslek elemanı birinci derecede insanlarla, olaylarla ve ayrıntılarla ilgilenir. Çalışılan yere göre çalışma ortamı ve koşulları değişebilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, Özel Güvenlik ve Koruma ön lisans bölümlerinde verilmektedir.
Ayrıca eğitim, Millî Eğitim Bakanlığı Ticaret ve Turizm Öğretimi Genel Müdürlüğüne bağlı okullarda Adalet Alanı öğretim ve sertifika programları altında da verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Özel Güvenlik ve Koruma ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim süresince meslek dersleri ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınmaktadır.
Eğitim programında yer alan başlıca dersler şunlardır:
- Temel Hukuk
- Yangın Güvenliği ve Tabii Afetlerle Mücadele
- Güvenlik Sistem ve Cihazları
- İş Sağlığı ve Emniyeti
- Özel Güvenlik Hukuku ve Genel Kollukla İlişkiler
- Güvenlik Hizmetleri Mevzuatı
- Risk Analizi ve Güvenlik Projelendirme
- Terör ve Terörizm
- Uyuşturucu Maddeler ve Kaçakçılık
- Güvenlik Tedbirleri
- Kalabalık Yönetimi
- Kişi Koruma
- İşletmecilik
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimi başarıyla tamamlayanlara Ön Lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Meslek yüksekokullarından mezun olanlar, gerekli şartları taşımaları ve Adalet Bakanlığının yaptığı sınavlarda başarılı olmaları durumunda infaz ve koruma memuru olarak çalışabilirler.
Meslek elemanları kamu ve özel sektöre ait çeşitli kurumlarda ve organizasyonlarda görev yapabilir. Başlıca çalışma alanları şunlardır:
- Kreşler
- Okullar
- Hastaneler
- Metro
- Havaalanları
- Şirket merkezleri
- Fabrikalar
- Fuarlar
- Sergiler
- Açık hava konserleri
- Festivaller
- Konferanslar
Özel güvenlik şirketlerinin personeli olarak da çalışabilirler. Özel güvenlik şirketleri hangi kuruluşun koruma görevini üstlenmişse Özel Güvenlik ve Koruma Meslek Elemanları bu kuruluşlarda görev yapar.
Meslek elemanlarının yabancı dil bilmesi meslek için avantaj teşkil eder. Ayrıca kendilerine ait güvenlik şirketi kurabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün sağladığı öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alırlar.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Özel Güvenlik ve Koruma ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Özel Güvenlik ve Koruma Meslek Elemanı, iş hayatındaki mesleki bilgi ve tecrübelerine göre üst görevlere yükselme olanağına sahiptir.
Benzer meslekler
- İnfaz ve Koruma Memuru (Gardiyan)
- Zabıta
- Polis Memuru
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek Elemanları
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Millî Eğitim Bakanlığı MEGEP projesine ait yayın ve dokümanlar
- https://www.megep.meb.gov.tr
- Kocaeli Üniversitesi Hereke Ömer İsmet Uzunyol MYO
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- ÜNİ-VERİ: https://www.cbiko.gov.tr/projeler/uni-veri
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: https://www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.