Tanım
Otomotiv Boya Teknisyeni, motorlu kara taşıtlarının metal parçalarının yüzey hazırlama ve boya işlemlerini talimatlara göre ve belirli bir süre içerisinde yapan kişidir.
Görevler
Otomotiv Boya Teknisyeni, iş süreçlerini iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak yürütür.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Boya kabini ve ekipmanların periyodik bakımını yapar.
- Boyanacak yüzeyi hazırlar.
- Sac zımparası yapar ve yüzeyi temizler.
- Yüzeye astar çeker.
- Bozuk yüzeylere macun çeker ve zımparalar.
- Boyanmayacak yüzeyleri maskeler.
- Kontrol macunu çeker.
- Son kat astarı zımparalar.
- Boya hazırlar, renk kontrolü yapar ve viskozitesini ayarlar.
- Boya kabinini ve boya ekipmanlarını hazırlar.
- Boyayı uygular.
- Boyayı kurutur.
- Aksesuarları boyar.
- Boya hasar ve kusurlarını tespit eder.
- Boyama hatalarını giderir.
- Boyanan parçaların yüzeyinde ölçüm ve kontrol işlemlerini gerçekleştirir.
- Pasta, cila ve rötuş yapar.
- Boyama işlemi bittikten sonra kullanılan araç, gereç ve ekipmanların temizliğini yapar.
- Kullanılan araç, gereç ve ekipmanları tekrar kullanıma hazır hâle getirir.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Boya kabı
- Boya fırçası
- Boya fırını
- Boya rulosu
- Boya tabancası (pistole)
- Zımpara makinesi
- Zımpara tabancası
- Zift tabancası
- Mazot tabancası
- Polisaj makinesi
- Boyacı çeliği ve küreği
- Boya sökücü
- Boya inceltici
- Macunlar
- Kimyasal maddeler
- Gaz maskesi
- Eldiven
- Gözlük
- Boya tulumu
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Otomotiv Boya Teknisyeni olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Planlı ve organize çalışabilmek
- Mekaniğe ilgili ve yetenekli olmak
- Dikkatli olmak ve ayrıntıları algılayabilmek
- Şekiller arasındaki ilişkileri algılayabilmek
- İyi görme ve el becerisine sahip olmak
- Temiz ve düzenli çalışmaya özen göstermek
- Renkleri ayırt edebilmek
- Araştırmacı olmak ve kendini yenileyebilmek
- Ekip çalışmasına yatkın olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Boyama işlemleri; iyi aydınlatılmış, havalandırılmış, nem ve sıcaklık kontrolünün sağlandığı, toz, kir veya kirlilik yaratan etkenlerden arındırılmış kabinlerde uygulanır.
Çalışma ortamının olumsuz koşulları arasında şunlar sayılabilir:
- Koku
- Gürültü
- Nem
- Titreşim
- Aşırı hava akımı
- Çeşitli kimyasal maddelere maruz kalma
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının “Otomotiv Boya Teknisyeni” alanında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleki eğitime giriş için gereken koşullar şunlardır:
- Ortaokulu tamamlamış olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ve alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir.
- Öğrenci, 9. sınıfın sonunda dal veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda dal veya meslek seçimi yapılırken bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyleri iyi olanlar, akademik destek derslerini içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı olarak verilir. İşletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı eğitim yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini tamamlayanlara meslek lisesi diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi de verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Otomotiv sektöründeki değişiklikler ve çeşitlenmeler, gelişen teknolojiye uygun olarak farklılaşmaktadır. Sektörün ihtiyaç ve olanakları da bu doğrultuda çeşitlenmektedir.
Bu gelişmelere bağlı olarak otomotiv bakım ve onarım sektörü gelişmekte, çalışma alanları çoğalmaktadır. Otomotiv Boya Teknisyenleri bu alanlarda görev alabilir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere ücret verilir. Bu ücret, asgari ücretin net tutarının;
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan,
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olamaz.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Eğitim sonrası kazanç, çalışılan iş yerinin büyüklüğüne ve çalışma koşullarına bağlı olarak asgari ücret ile asgari ücretin üç katı arasında değişmektedir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Motorlu Araçlar Teknolojisi ve Otomotiv Boya Teknisyeni dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan verilmektedir.
Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin ve Turizm Fakültelerinin mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları (M.T.O.K.) mezunlarına ayrılan kontenjanlarını tercih etmeleri hâlinde öncelikli olarak yerleştirilmektedirler.
Ayrıca mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
Meslekte uzmanlaşma ve yükselmeyi sağlayan, tecrübe veya ek bilgi ve beceri kazandıran kurs, seminer ve hizmet içi eğitim gibi olanaklar aracılığıyla nitelik artışı sağlanabilir.
İş hayatında ilerleme
Otomotiv Boya Teknisyenleri, çalıştıkları iş yerinin niteliğine göre teknisyen veya tekniker olarak çalışabilirler.
Benzer meslekler
- Boya ustası
- Oto boya ustası
- Oto bakım onarımcısı
- Oto boya karoseri doğrultma teknikeri
- Kaportacı
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Meslek lisesi öğretmenleri
- 3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu”
- Otomotiv boya işlemleri yapan işletmeler
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu il müdürlükleri ve hizmet merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Bilgiler; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından alınan bilgiler doğrultusunda oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
