Tanım
Motor Teknisyeni, benzin veya dizel yakıtı ile çalışan araçların motorlarının ayar, bakım ve onarımında çalışan kişidir.
Görevler
- Sabit ve hareketli motor parçalarını tanır, çalışma biçimlerini bilir ve karakteristiklerini inceler.
- Motor parçalarını söker, kontrollerini yapar, gerekli olduğunda tamir ve onarımını gerçekleştirerek yerine takar.
- Motorda arıza varsa arızanın kaynağını saptar ve onarır.
- Motorun düzenli bakımını ve ayarlarını yaparak aşırı yakıt tüketimini önler.
- Motorun verimli, sessiz ve sarsıntısız çalışmasını sağlar.
- Taşıtı yol testine hazırlar ve yol testini yapar.
- Teknik raporlar hazırlar.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
- Motor parçalarını söküp takmak için kullanılan el takımları
- Matkap tezgâhı
- El breyzi
- Motor test cihazları
- Ölçme aletleri
- Temizlik aletleri ve deterjanları
- Bilgisayar
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Motor Teknisyeni olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Şekil ve uzay ilişkilerini algılayabilme
- El ve gözü eşgüdüm hâlinde kullanabilme
- Mekanik ilkeleri kavrayabilme gücü
- Dikkatli ve sabırlı olma
Çalışma ortamı ve koşulları
Motor Teknisyenleri genellikle otomobil tamirhanelerinde ve servislerinde çalışırlar. Çalışma ortamı kapalı, kirli, yağlı ve pis kokuludur.
Pazar günleri hariç haftanın her günü çalışılır ve çalışma temposu ağırdır. Motor Teknisyenleri birinci derecede alet ve motorlarla ilgilenir; işyerinde diğer çalışanlarla ve müşterilerle iletişimde bulunurlar.
Meslek eğitiminin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi daha önceki yıllarda meslek liselerinin Motor bölümünde verilmekteydi. Yeni uygulamaya göre bu isimde bir dal bulunmamaktadır. Eğitimle ilgili bilgiler, eğitimin verildiği dönemi kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
- Ortaokulu tamamlamış olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri 9. sınıfta verilir ve yıl sonunda öğrenci alanını belirler.
- Alanda yer alan tüm dallara yönelik ortak yeterlikleri kazandıran dersler 10. sınıfta verilir.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal seçimi yapılır.
- Dala ait yeterlikleri içeren dersler 11. ve 12. sınıfta verilir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere meslek lisesi diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Motor Teknisyenleri aşağıdaki alanlarda çalışma olanağına sahiptir:
- Oto tamirhaneleri
- Servisler
- Taşıt fabrikaları
- Kamu kuruluşları
- Kendi işyerleri
Ülkemizde sanayinin önemli bir kısmı otomotiv yan sanayii olarak faaliyet göstermektedir ve önceki yıllara göre daha hızlı bir gelişim sürecine girilmiştir. Yurt içindeki yük taşımacılığının hemen hemen tamamının, yolcu taşımacılığının ise tamamına yakın bir kısmının motorlu araçlarla yapıldığı dikkate alındığında, bu çok yönlü mesleğin ekonomideki yeri önemlidir.
Gelişmekte olan ülkede, bu meslek dalındaki teknik eleman ihtiyacına cevap verebilecek, alanla ilgili bilgi ve becerilere sahip motor bölümü öğrencileri ve mezunlarına ihtiyaç artacaktır.
Bu meslek dalının önemli bir özelliği, küçük onarım işletmelerinin çokluğu ve mezunlarının da aynı şekilde işyeri açma olanaklarının bulunmasıdır.
Eğitim süresince ve eğitim sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere, asgari ücretin net tutarının;
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
İşe ilk girişte genellikle asgari ücret alırlar. İlk yıllarda ücret düşük, daha sonraları ise tecrübeye bağlı olarak oldukça yüksektir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Motor bölümünden mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans veya lisans programlarını tercih etmeleri hâlinde ek puan verilir.
İş hayatında ilerleme
Teknik lise motor bölümü mezunlarına, girecekleri sınav sonrasında “İş Yeri Açma Belgesi” ve “Ustalık Belgesi” verilir.
Benzer meslekler
- Dizel Pompa, Enjektör Tamir ve Ayarcısı
- Motor Yenileştirmecisi
- Ön Düzen ve Balans Ayarcısı
- Ziraat Makineleri Tamircisi
- İş Makineleri Bakım Onarım Teknisyeni
- Uçak Bakım Teknisyeni (gövde-motor)
Ek bilgiler
Motor Teknisyeni ayrıca şu görevleri yerine getirir:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- “Okul ve İşletmelerde Meslek Eğitimi” EML Motor Bölümü Meslek Dersleri Öğretim Programları, MEB Erkek Teknik Öğretim Genel Müdürlüğü Yayını, Ankara 1987
- Türk Meslekler Sözlüğü, Türkiye İş Kurumu Yayın No: 190, Ankara 1986
- Meslek elemanları
- www.megep.meb.gov.tr adresli web sayfası
- 3308 Sayılı Mesleki Eğitim Kanunu
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri veya Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
