Tanım
Metal Doğramacı /Alüminyum Doğramacı; teknik resim, kroki, numune veya iş talimatlarına göre alüminyum metallerden üretilmiş profil malzemeden kapı, pencere, panjur, balkon ve benzeri ürünleri yapmak üzere doğrama ve montaj işlemi yapan kişidir.
Görevler
Metal Doğramacı /Alüminyum Doğramacı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Yapılacak işle ilgili kapı, pencere ve kasa gibi ürünlerin ölçüsünü almak.
- Gerekli malzemelerin listesini çıkarmak.
- Alüminyum profilleri alınan ölçülere göre kesmek, delmek ve ayarlamak.
- Sızdırmazlık ve yalıtım elemanlarını yerleştirerek profilleri birleştirmek.
- Hazırlanan konstrüksiyonu kontrol etmek.
- Gerektiğinde konstrüksiyonu nakliye için tekrar parçalara ayırarak taşıma ve yüklemeye hazır duruma getirmek.
- Hazırlanan ürünü yerine monte etmek.
- İşle ilgili doğru ölçü almak.
- Yeterli malzeme kullanmak ve işi zamanında teslim etmek.
- Kullanılan alet ve malzemelerin bakımını ve küçük onarımını yapmak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Zımpara taşı
- Freze makinesi
- Dekupaj makinesi
- Havalı pres ve bükme presleri
- Matkap
- Ölçme ve kontrol aletleri
- Sac makası
- Testere
- Hızar
- Diş açma aletleri
- Tornavida
- Profil malzemeleri
- Yapıştırıcı ve yalıtım malzemeleri
- Çeşitli aksesuarlar; kollar, takoz ve benzeri malzemeler
- Perçin takımları
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Metal Doğramacı /Alüminyum Doğramacı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- El ve gözlerini eşgüdümle kullanabilmek
- Tasarım ve çizim yeteneğine sahip olmak
- Şekilleri zihinde canlandırabilmek
- Nesnelerle çalışmaktan hoşlanmak
- Dikkatli ve sabırlı olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Metal doğramacılar atölyelerde çalışır. İşin çoğunluğu kapalı ortamda yapılır; ölçü alma, malzeme temini ve ürünü yerine monte etme gibi işlerin bir kısmı dışarıda gerçekleştirilebilir.
Çalışma ortamı gürültülü ve biraz tozludur.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde Metal Teknolojisi alanının Metal Doğrama dalında verilir. Bu kapsamda kalfalık ve ustalık eğitimleri düzenlenmektedir.
Ayrıca mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında da aynı alan ve meslek dalında bu mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için aşağıdaki koşullar aranır:
- En az ortaokul mezunu olup zorunlu eğitim çağında olmak. Eğitim seviyelerine uygun olarak düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine kabul yapılabilir.
- Sağlık durumunun ilgili mesleğin öğrenimine elverişli olması. Programın özelliğine göre gerektiğinde bu durum sağlık veya sağlık kurulu raporuyla belgelenir.
- 14 yaşını doldurmuş olmak.
- Eğitim görmek istenen meslekte bir işyeri bulmak.
- İşverenle çıraklık sözleşmesi imzalamak.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi ilköğretimden sonra 4 yıldır. Eğitimin 3 yılı kalfalık, 1 yılı ustalık eğitimidir.
Meslek seçimi 9. sınıfta yapılır. Ortak genel kültür dersleri ve meslek dersleri her sınıf seviyesinde verilir.
Eğitim haftada 1 gün mesleki eğitim merkezlerinde, 4 gün ise çıraklık sözleşmesi yapılan işyerlerinde gerçekleştirilir. Çıraklık ve mesleki eğitim kapsamında ders programı genel bilgi dersleri ile meslek bilgisi derslerinden oluşur.
Teorik olarak verilen bilgilerin yanında, işyerinde usta öğreticinin gözetimi altında pratik çalışma da yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitiminin 11. sınıfını başarıyla tamamlayanlara kalfalık belgesi, 12. sınıfını başarıyla tamamlayanlara ise ustalık belgesi verilir.
Fark derslerini tamamlayanlar meslek lisesi diploması ve meslekleriyle ilgili işyeri açma belgesi alabilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Alüminyum, kullanım alanı oldukça geniş bir metaldir. Uçak sanayisinde, inşaat sektöründe, yapılarda cephe kaplamasında, kapı, pencere ve dolap yapımında yaygın olarak kullanılır. Buna paralel olarak bu alanlarda istihdam edilecek elemanlara ihtiyaç duyulmaktadır.
Meslek elemanlarının çalışma alanları genellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerdir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere aşağıdaki oranlardan az olmamak üzere ücret ödenir:
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 30'u
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 15'i
- Aday çırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde 30'u
- Kalfalık yeterliğini kazanan mesleki eğitim merkezi 12'nci sınıf öğrencilerine asgari ücretin yüzde 50'si
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mesleki Eğitim Merkezinden diploma alarak mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih etmeleri durumunda ek puan verilmektedir.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilir.
Çeşitli eğitim ve kurslara katılarak mesleki bilgi ve beceriler artırılabilir.
İş hayatında ilerleme
Metal Doğramacı /Alüminyum Doğramacılar bağımsız işyeri açabilir.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler şu şekilde belirtilmiştir:
- Doğramacı
- Plastik doğramacı
- Metal perçinci
- Metal Levha İşlemecisi
- Sac İşleri
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgiler başlığı altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- 3308 Sayılı Kanun
- MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği
- Alanla ilgili işyerlerinde yapılan gözlem
- Mesleki eğitim merkezi eğiticileri
- “Türk Meslekler Sözlüğü”, Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
- “Güncel Meslekler”, Federal Çalışma Kurumu, Frankfurt-1992/1993
- Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü, “Alüminyum Doğramacılığı Meslek Dalı Programı”, Ankara
- “Çıraklık ve Yaygın Eğitim Faaliyetleri”, MEB Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü, Ankara-1999
- Milli Eğitim Bakanlığına ait web sitesi: www.meb.gov.tr
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı: https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.