Tanım
Metal Doğrama Teknisyeni; metalleri daha çok eğme, bükme, kesme ve delme yöntemleriyle şekillendirerek çeşitli yöntemlerle birbirleriyle birleştiren kişidir. Çelik eşya, mobilya, çelikten ve alüminyum gereçlerden metal doğramaların imalatını ve montajını yapar.
Görevler
Metal Doğrama Teknisyeni, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Teknik resim çizer ve okur.
- Soğuk şekillendirme yapar.
- Koruyucu gaz (MİG-MAG) kaynağı yapar.
- Elektrik ark kaynağı yapar.
- Preslerde soğuk iş kalıplarında çalışır.
- Sac şekillendirme işleri yapar.
- Seri iş ve montaj kalıpları yapar.
- Çelik eşya yapar.
- Metal doğramaları yapar.
- Dış cephe giydirmesi yapar.
- Doğrama montajını yapar.
- Metal yüzeyleri macunlar ve boyar.
- Metal yüzeyleri temizler ve parlatır.
- Malzeme muayene yöntemlerini uygular.
- Elektrik arkı ile kesme yapar.
- Bilgisayar destekli çizim yapar.
- Sertlik ölçme işlerini yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Giyotin makas
- Abkant makas
- Eksantrik pres (60 tonluk)
- Hidrolik otomatik boru bükme makinesi
- Matkap tezgâhı
- Gazaltı kaynak makineleri
- Oksigaz kaynak takımları
- Elektrik ark kaynak makineleri
- Alüminyum doğrama makineleri
- El takımları
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Metal Doğrama Teknisyeni olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- El, ayak ve parmaklarını ustalıkla kullanabilen
- Titiz ve düzenli
- Üç boyutlu düşünebilen
- Ekip çalışmasına yatkın
- Gözü ve eli eşgüdümle kullanabilen
Çalışma ortamı ve koşulları
Metal Doğrama Teknisyenleri tozlu, dumanlı ve oldukça gürültülü fabrika ve atölye ortamlarında çalışır. Genellikle ayakta görev yaparlar.
Çalışma alanları kapalı, açık veya yüksek alanlar olabilir. Metal Doğrama Teknisyeni, öncelikle alet ve makinelerle çalışır. Görevlerini tek başına, ekip üyeleriyle ya da usta ve işverenle iletişim hâlinde yürütür.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının Metal Teknolojisi alanı, Metal Doğrama dalında verilmektedir.
Yeterli sayıda başvuru olması durumunda mesleki eğitim merkezlerinde de Metal Teknolojisi alanı, Metal Doğrama dalında mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleki eğitime giriş için gereken koşullar şunlardır:
- Ortaokulu tamamlamış olmak
- Millî Eğitim Bakanlığınca okul türlerine ve alan veya dala göre belirlenen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
- Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
- Ortak genel kültür dersleri ile alanın temel ortak kazanımlarını içeren meslek dersleri 9. sınıfta verilir. Öğrenci, yıl sonunda dalını veya mesleğini belirler.
-
- sınıfın sonunda; bölgesel ve sektörel ihtiyaçlar, okulun donanımı, öğretmen ve fizikî kapasitesi ile öğrencilerin ilgi ve istekleri dikkate alınarak dal veya meslek seçimi yapılır.
- Dal veya mesleğe ait kazanımları içeren dersler 10, 11 ve 12. sınıflarda verilir.
- Başarı düzeyi iyi olanlar, akademik destek derslerini içeren programı tercih etme hakkına sahiptir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işletme ve atölye ortamlarında ise uygulamalı olarak verilmektedir.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini bitirenlere meslek lisesi diploması verilir.
Ayrıca 3308 sayılı kanunda belirtilen hükümler doğrultusunda, ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan mesleklerde bağımsız işyeri açma belgesi de verilebilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Metal Doğrama Teknisyenleri şu çalışma alanlarında iş bulabilir:
- Makine-metal sektöründeki fabrikalar
- Metal işleri atölyeleri
- Isıl işlem atölyeleri
- Dövme atölyeleri
- Alüminyum doğrama imalatı ve montajı yapan işletmeler
- Kapı, pencere, parmaklık, vitrin, çelik dolap ve cephe giydirme işlerinin yapıldığı atölyeler
- Çelik yapılandırma işleri yapan işletmeler
- Çelik çatı işlerinin yapıldığı işletmeler
- Köprü ve bina işlerinin yapıldığı işletmeler
- Gemi ve uçak imalatı ile ilgili işletmeler
- Makine gövdesi ve iskeleti işlerinin yapıldığı işletmeler
Metal Doğrama Teknisyenleri ayrıca kendi işyerlerini de açabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere, asgari ücretin net tutarının;
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan,
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır.
Eğitim sonrası
Metal Doğrama Teknisyenlerinin kazançları işletmelerin ücret politikalarına göre değişmektedir. Kaynak dosyada, genellikle ilk işe girişte asgari ücret verildiği; kıdeme, tecrübeye ve verimlilik derecesine göre artış kaydedildiği belirtilmektedir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Meslek liselerinin Metal Doğrama dalından mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans programlarını tercih etmeleri hâlinde ek puan verilmektedir.
Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları (M.T.O.K.) mezunları, Teknoloji Fakültelerinin, Sanat ve Tasarım Fakültelerinin ve Turizm Fakültelerinin M.T.O.K. mezunlarına ayrılan kontenjanlarını tercih etmeleri hâlinde öncelikli olarak yerleştirilmektedir.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
Meslekte uzmanlaşma ve yükselmeyi sağlayan, tecrübe veya ek bilgi ve beceri kazandıran kurslar, seminerler ve hizmet içi eğitimler aracılığıyla nitelik artışı sağlanabilir.
İş hayatında ilerleme
Metal Doğrama Teknisyeni olarak çalışan kişiler, özel firmalarda çalıştıkları alanlarda yeterli tecrübeyi kazandıktan sonra şu unvanlarla çalışabilirler:
- Birim şefi
- Birim sorumlusu
- Usta
- Ustabaşı
- Formen
- Şef
Benzer meslekler
- Kaynakçı
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Eğitim elemanları
- Balıkesir Mimar Sinan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi
- Balıkesir İbrahim Bodur Mesleki Eğitim Merkezi
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.