Tanım
Kalıpçılık teknikeri, sanayide kullanılan makine parçaları ile metal ve plastik türü günlük ürünlerin seri ve çok sayıda üretimini gerçekleştirmek üzere kalıpların tasarlanması ve hazırlanması iş ve işlemlerinde çalışan kişidir.
Görevler
- Üretilecek ürünün cinsine göre yapılacak kalıpta kullanılacak malzeme türünü belirler.
- Üretilecek kalıbın maliyet hesabını yapar.
- İmal edilecek ürünün projesini inceler.
- Yapılacak kalıbın tasarımını yapar.
- Tasarımını yaptığı kalıbın yapım resmini teknik resim kurallarına uygun olarak çizer.
- Parçaların imali için gerekli alet ve malzemeleri belirler.
- Kalıbı üretim aşamasında ve üretim sonrasında inceler; varsa hatalarını düzeltir veya düzelttirir.
- Gerektiğinde tasarladığı kalıbı tümüyle kendisi yapar.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
- Demir, çelik, bakır, sac ve alüminyum gibi metaller.
- Matkap, eğe ve pafta gibi el aletleri.
- Çeşitli kontrol aletleri.
- Vargel ve planya tezgâhı.
- Sütunlu matkap tezgâhı.
- Mikrometre, kumpas ve gönye gibi ölçü ve kontrol aletleri.
- Plastik ve plastik türü malzemeler.
- Kaynak makinesi.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Kalıpçılık teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Şekil ve uzay ilişkilerini görebilmek.
- El ve gözlerini eşgüdümle kullanabilmek.
- Tasarımlarını çizimle ifade edebilmek.
- Dikkatli olmak.
- Aynı işi sürekli yapmaktan sıkılmamak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Kalıpçılık teknikerleri fabrika veya imalat atölyelerinde çalışırlar. Çalışma ortamı kirli ve gürültülüdür. İş ayakta yürütülür.
Kalıpçılık teknikeri; meslektaşları, işçiler, modelciler ve mühendislerle iletişim halinde çalışır.
Eğitimin verildiği yerler
Meslek eğitimi, üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarının “Kalıpçılık” bölümünde verilmekteydi. Bölüm adının “Endüstriyel Kalıpçılık” olarak değiştirilmesi nedeniyle “Kalıpçılık” adıyla artık öğrenci alınmamaktadır.
Bu nedenle eğitim dosyasındaki bilgiler, “Kalıpçılık” bölümü eğitiminin verildiği zamandaki araştırılan bilgileri kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- ÖSYS (Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sistemi) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
- Meslek liselerinin ÖSYS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak.
Meslek liselerinin kılavuzda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, “Kalıpçılık” ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi ön lisans düzeyinde iki yıldır.
Eğitim süresince mesleğin gerektirdiği nitelikler göz önünde bulundurularak teorik ve uygulamaya yönelik bilgiler verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara “Kalıpçılık” ön lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Kalıpçılık teknikerleri kamu ve özel kuruluşlara ait fabrikalarda ve atölyelerde çalışabilirler. Ayrıca kendi işyerlerini de açabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitim süresince öğrenciler Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumunun sağladığı kredi ve yurt imkânlarından faydalanırlar.
Ayrıca kamu ve özel kuruluşların sağladığı kredi, burs ve yurt imkânlarından da yararlanabilirler.
Eğitim sonrası
Kalıpçılık teknikerleri kamu kurum ve kuruluşlarında 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununa göre veya sözleşmeli personel olarak çalışabilirler. Özel kuruluşlarda da iyi bir ücret karşılığı çalışabilirler.
Deneyim ve yapılan işin kalitesi arttıkça alınan ücret de artmaktadır. Kaynak dosyada sabit bir maaş veya ücret rakamı belirtilmemiştir.
Kendi işyerini açabilenler ise işlerinin kapasitesine ve ücretin miktarına göre gelir elde ederler.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
“Kalıpçılık” ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde ÖSYS kılavuzunda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Kamu ve özel kurum ve kuruluşlarda çalışan kalıpçılık teknikerleri, elde ettikleri başarılara göre büyük kuruluşlarda görev alabilirler. Çalıştıkları kurumda ustabaşı veya şef gibi idari kadrolara geçebilirler.
Benzer meslekler
- Endüstriyel Kalıpçı.
- Döküm Teknikeri.
- Teknik Ressam.
- Makine Teknisyeni.
- Tornacı.
- Tesviyeci.
- Taşlamacı.
- Presçi.
- Frezeci.
Ek bilgiler
Kalıpçılık teknikerinin ek görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları.
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
