Tanım
Kalıp Öğretmeni, çalıştığı eğitim kurumunda veya kuruluşunda öğrencilere ya da yetişkinlere kalıp meslek alanıyla ilgili eğitim veren kişidir.
Görevler
Kalıp meslek alanıyla ilgili hangi bilgi, beceri, tutum ve davranışların, hangi yaş düzeyindeki öğrenci gruplarına ve hangi yöntemlerle kazandırılacağı, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından onaylanan öğretim programları ve ilgili mevzuatta belirtilmiştir.
Kalıp Öğretmeni bu program çerçevesinde:
- Eğitim vereceği grubun düzeyine uygun bir çalışma planı yapar.
- Sorumlu olduğu atölye, laboratuvar ve işlik gibi yerleri sürekli olarak eğitime hazır durumda bulundurur.
- Gerektiğinde kullanılan alet ve makinelerin bakımlarını ve basit onarımlarını yapar.
- Kendisine ayrılan ders saatlerinde planını uygulayarak öğrencilere alanıyla ilgili bilgi ve beceri kazandırır.
- Öğrencilerin başarılarını değerlendirir ve başarıyı artırıcı önlemler alır.
- Eğitici kol çalışmalarında görev alarak öğrencilerin yeteneklerini geliştirici etkinlikler düzenler.
- Öğrencilerin gelişimlerini izler ve sorunlarının çözümüne yardımcı olur.
- İşletmelerde uygulama yapan öğrencilerin çalışmalarını izler ve ilgililere rehberlik eder.
- Çevresindeki sanayi kuruluşları ile işletmelerdeki gelişmeleri izler.
- İhtiyaçları saptayarak bunların öğretim programlarına yansıtılması için ilgililere önerilerde bulunur.
- Nöbetçi olduğu günlerde okulun düzen ve disiplinini sağlamak üzere görev yapar.
- Sınıf öğretmeni olarak öğrencilerin alan ve ders seçmelerine yardımcı olur.
- Öğrencilerin yönetimle ilişkilerini sağlamaya çalışır.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Kalıp Öğretmeninin kullandığı araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Alanıyla ilgili meslek dersleri müfredat programı.
- Yıllık ve günlük çalışma planları.
- Not defteri, ders ve yoklama defteri.
- Öğrenci iş takip formu.
- Ders kitapları ve yardımcı kitaplar.
- İş ve işlem yaprakları ile bilgi yaprakları.
- Meslek alanıyla ilgili çeşitli teknik yayınlar.
- Eğitim araçları; projeksiyon, tepegöz, video, televizyon, video bantları, slayt, saydam, bilgisayar, bilgisayar yazılımları ve CD.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Kalıp Öğretmeninin hem alanıyla hem de öğretmenlik mesleğiyle ilgili niteliklere sahip olması gerekir.
Kalıp Öğretmeni olmak isteyenlerin:
- Şekiller arasındaki ilişkileri görebilen,
- Tasarım gücü kuvvetli ve yaratıcı,
- El ve gözlerini eşgüdümle kullanabilen,
- Düşüncelerini başkalarına açık bir biçimde aktarabilen,
- İyi bir öğrenme ortamı sağlayabilen,
- Dikkatli ve işine özen gösteren,
- Mesleğinin sorunlarıyla ilgilenen ve çözüm yolları bulmaya çalışan,
- İnsanlarla iyi iletişim kurabilen ve sabırlı,
- Öğrencilerin duygu ve düşüncelerini anlayabilen,
- Kendini geliştirmeye istekli,
- Yaratıcı
kimseler olmaları gerekir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Kalıp Öğretmeni sınıfta, atölyede ve işletmelerde görev yapar. Görevini genellikle ayakta yürütür. Çalışma ortamı tozlu, gürültülü, sıcak ve rutubetlidir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin Teknik Eğitim Fakültesi Kalıpçılık Öğretmenliği bölümünde verilmekteydi.
Kaynak dosyaya göre Kalıp Öğretmenliği bölümüne artık öğrenci alınmamaktadır. Bu nedenle meslek eğitimiyle ilgili verilen bilgiler, bölümde eğitimin verildiği dönemde araştırılan bilgileri kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak,
- ÖSYS Kılavuzunda belirtilen şartları taşımak
gerekmektedir.
Meslek yüksekokulları ile açıköğretim ön lisans programlarının DGS Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde Kalıpçılık Öğretmenliği lisans programlarına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
Eğitim süresince:
- Genel kültür dersleri,
- Mesleki ve teknik dersler,
- Mesleki formasyon dersleri
alınmaktadır.
Bu derslerin yanı sıra meslekle ilgili ihtisaslaşmaya yönelik seçmeli meslek dersleri de okutulmaktadır.
Bölüm öğrencileri ikinci ve üçüncü sınıfta sanayi stajı, son sınıfta ise meslek liselerinde öğretmenlik uygulaması stajı yapmaktadır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Kalıpçılık Öğretmenliği lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Kalıpçılık Öğretmenliği bölümünü bitirenler:
- Kalıp bölümü bulunan meslek liselerinde öğretmenlik yapabilir.
- Mesleki eğitim merkezlerinde görev alabilir.
- Makine ve Kalıp alanında öğretmenlik yapabilir.
- Plastik Teknolojisi alanında öğretmenlik yapabilir.
- Raylı Sistemler Makine alanında öğretmenlik yapabilir.
- Ortopedik Protez-Ortez alanında öğretmenlik yapabilir.
- Kalıp bölümlerinin teorik ve uygulamalı meslek derslerine girebilir.
- Makine ve plastik işleme bölümleri ile diğer bölümlerin kalıp alanıyla ilgili teorik ve uygulamalı meslek derslerine girebilir.
- Özel sektörde eğitici, yönetici veya teknik eleman olarak çalışabilir.
- Kendi işlerini kurarak çalışma olanağına sahip olabilir.
Kaynak dosyada, devlet okullarının bu alana duyduğu gereksinim ve mesleğin iş piyasasındaki konumu göz önünde bulundurulduğunda işsiz kalma durumunun söz konusu olmadığı belirtilmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince kazanç
Meslek eğitimi süresince kazanç söz konusu değildir. Koşulları uygun olan öğrenciler Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumunun kredisinden yararlanabilir. Ayrıca çeşitli kuruluşların burslarından da yararlanabilirler.
Eğitim sonrası kazanç
Eğitim sonrasında meslek dersi öğretmeni olarak görev alanlar, teknik eleman olmaları sebebiyle 8. derecenin 1. kademesinden göreve başlarlar.
Görev yaptıkları okul bünyesinde döner sermaye işletmesi faaliyetleri kapsamında sipariş işler yaparak aylık gelirlerini artırma imkânına sahip olabilirler. Ayrıca her yıl tüm öğretmenlere öğretim yılı başında veya okullar açılmadan önce eğitim-öğretim tazminatı adı altında bir ödeme yapılmaktadır.
Özel sektörde ise ücretler değişkenlik göstermektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Lisans eğitiminden sonra yüksek lisans ve doktora yapılabilir. Araştırma görevlisi olunabilir ve akademik kariyer yapılabilir.
İş hayatında ilerleme
Özel sektörde çalışanlar:
- Kalite kontrol şefliğine,
- Teknik müdürlüğe,
- İmalat müdürlüğüne
yükselebilirler.
Meslek elemanları, Millî Eğitim Bakanlığınca yapılan müfettişlik sınavlarında başarılı oldukları takdirde alanlarında müfettişlik yapabilirler.
Yapılan sınavda başarılı olmaları durumunda başöğretmen ve uzman öğretmen olabilirler.
Millî Eğitim Bakanlığına bağlı meslek okullarında görev alanlar idarecilik yapabilirler. Bu kapsamda müdür ve müdür yardımcısı gibi görevlerde bulunabilirler.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada Kalıp Öğretmenliğine benzer meslekler şöyle sıralanmıştır:
- Makine mühendisi,
- Makine ressamlığı öğretmeni,
- Makine teknikeri,
- Makine teknisyeni.
Ek bilgiler
Kalıp Öğretmeni:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Meslek elemanları.
- 9 sayılı T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Kararı.
- ÖSYM Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi–2000.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK Üyesi Kuruluşlar).
Ayrıntılı bilgi için
Meslekle ilgili ayrıntılı bilgi için:
- İlgili eğitim kurumlarına,
- Türkiye İş Kurumu web sayfasına: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemine: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığına: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezlerine
başvurulabilir.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.