Tanım
İlahiyatçı; toplumun dini doğru bir şekilde anlama ve öğrenmesini sağlamak için evrensel etik değerlere bağlı kalarak din olgusunu disiplinler arası iş birliği ile temel kaynaklarından araştıran kişidir. Yeni gelişmeler ışığında değerlendirmeler yapar, toplumun ihtiyaç ve eğilimlerini takip eder, dini konularda karşılaşılan problemlere çözüm yolları üretir ve eğitim verir.
Görevler
İlahiyatçı, iş süreçlerini iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak yürütür.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- İnsanlara dini davranışları öğretmek.
- Dini konularla ilgili soruları yanıtlamak.
- İslam tarihi, tefsir, fıkıh, hadis, İslam Medeniyeti, Arapça, Kur’an Okuma, Din Psikolojisi, Din Felsefesi, İslam Felsefesi ve Dinler Tarihi gibi konularda derinlemesine araştırma yapmak.
- Dini görevlilere ilişkin şikâyetleri değerlendirmek ve gerekli işlemleri yapmak.
- Hac ve umre ziyaretlerine ilişkin işlemleri yürütmek.
- Dini gün ve bayramları, zekât ve fitre miktarını topluma duyurmak.
- Toplumsal barışın sağlanması için gerekli bilgi ve davranışlarda öncülük etmek.
- Geçmişin bilgi birikiminden yararlanarak çağın gerektirdiği bilgi, kültür ve davranışlara yeni bakış açıları ve yorumlar geliştirmek.
- Teolojik bilginin teknolojik donanım ile yeniden üretilmesini sağlamak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Sosyal bilimler ağırlıklı bir meslek olduğundan ilahiyatçılar şu iletişim araçlarından yararlanır:
- Radyo
- Televizyon
- Sosyal medya
- İnternet
Mesleğin gerektirdiği özellikler
İlahiyatçı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Sözlü ve yazılı iletişim becerilerinin yüksek olması.
- Uzun süre okuyabilme, okuduğuna odaklanabilme ve okuduğunu anlayabilme yeteneğinin gelişmiş olması.
- Sorumluluk duygusunun yüksek olması.
- Etkili iletişim kurma becerisine sahip olması.
- Hitabetinin güçlü olması.
- Sosyoloji, psikoloji ve felsefe bilimlerine ilgi duyması.
- Derinlemesine araştırma yapabilmesi.
- Yabancı dil yeteneğinin olması.
- Değişik görüşleri esnek bakış açısıyla değerlendirebilmesi.
- Başkalarını anlama, yani empati yeteneğinin gelişmiş olması.
- Hoşgörülü, yardımsever ve sabırlı olması.
Çalışma ortamı ve koşulları
İlahiyatçılar okul, Diyanet İşleri Başkanlığı, cami ve üniversite gibi kurumlarda çalışırlar. Çalışma çoğunlukla kapalı ortamlarda ve belirli çalışma saatleri arasında yürütülür; ancak bazen günün ihtiyaç duyulan diğer saatlerinde de görev yapılabilir.
Görev esnasında meslektaşlarıyla, halkla ve öğrencilerle yoğun bir şekilde iletişim halinde olurlar.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi üniversitelerin İlahiyat Fakültesi, “İlahiyat” ve “İslam Bilimleri” bölümlerinde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak.
- Meslek yüksekokulları ile açıköğretim ön lisans programlarının DGS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak ve ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı olmak.
İlgili ön lisans programlarından mezun olup DGS’de başarılı olanlar “İlahiyat” lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır. Hazırlık eğitimi olan fakültelerde ise Arapça veya İngilizce hazırlık sınıfıyla birlikte eğitim süresi 5 yıldır.
Eğitim süreci boyunca Arapça teorik ve pratik olarak yoğun bir şekilde kullanılmaktadır.
Eğitim süresince okutulan başlıca dersler şunlardır:
- Kur’an Okuma ve Tecvit
- Din Eğitimi
- Din Felsefesi
- Arap Dili ve Belağatı
- İslam İnanç Esasları
- Tefsir Tarihi
- Hadis Tarihi
- Siyer
- Osmanlı Türkçesi
- Türk Dili
- Yabancı Dil (İngilizce)
- İslam İbadet Esasları
- Tefsir Usulü
- Hadis Usulü
- İslam Tarihi
- Mantık
- İslam Hukuk İlmine Giriş
- Tefsir
- Hadis
- Sosyal Bilimlere Giriş
- Din Psikolojisi
- Türk Din Musikisi
- Atatürk İlke ve İnkılap Tarihi
- Kelam Tarihi
- İlk Çağ Felsefesi Tarihi
- Din Sosyolojisi
- Kelam
- Tasavvuf Tarihi
- İslam Hukuku
- İslam Felsefesi
- Dinler Tarihi
- İslam Sanatları Tarihi
- Türk İslam Edebiyatı
Eğitim sonunda alınan belge
Lisans programını bitirenlere lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
İlahiyatçılar kamu ve özel sektörde iş imkânı bulabilir. İlahiyat mezunları genellikle devletin atamış olduğu belli yerlerde görev alma imkânına sahiptir.
Kamu sektöründe şu görevlerde çalışabilirler:
- Diyanet memuru
- Akademisyen
- Müftü
- Vaiz
- İmam
- Müezzin
- Hatip
İlahiyat, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dinî İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi lisans programlarını bitirenlerden Millî Eğitim Bakanlığı ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) iş birliği ile açılan veya açılacak olan Öğretmenlik Meslek Bilgisi Tezsiz Yüksek Lisans Programını ya da pedagojik formasyon eğitimi sertifika programını başarıyla tamamlayanlar şu görevlerde de çalışabilir:
- Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi Öğretmeni
- İmam-Hatip Lisesi Meslek Dersleri Öğretmeni
Ayrıca Kur’an öğreticisi ve tercüman olarak da çalışabilirler.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanlar hizmet sınıfının ücretini alır. Zam ve tazminatlardan yararlanır.
Özel sektörde çalıştıklarında ise görev unvanına göre değişen ücret alırlar. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Bu bölümden mezun olan adaylar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doçent ve profesör gibi unvanlarla öğretim üyesi olarak görev yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Özel sektörde dil okulları veya tercümanlık büroları açılabilir.
İmamlar gerekli sınavları geçerek müftü, Diyanet İşleri Başkanı ve benzeri görevlere yükselebilirler.
Millî Eğitim Bakanlığında çalışanlar ise okul müdürü, millî eğitim müdürü ve benzeri görevlere gelebilirler.
Benzer meslekler
- Müftü
- Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi Öğretmeni
- İHL Meslek Dersleri Öğretmeni
- Vaiz
- Manevi Danışman
- Manevi Rehber
Ek bilgiler
Bu meslek bilgi dosyası, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacı taşır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Diyanet İşleri Başkanlığı web sayfası
- Meslek elemanları
- Üniversite öğretim üyeleri
- Üniversite internet siteleri
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – 08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.