Tanım
Halkbilimci (folklorcu), halkın geleneklerine dayalı maddi ve manevi kültür öğelerini araştıran ve değerlendiren kişidir. Bu kültür öğeleri arasında dil, edebiyat, hukuk, yönetim, el sanatları ve halk hekimliği gibi alanlar bulunur.
Halkbilimci ayrıca kültürler arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları belirlemeye çalışır.
Görevler
Halkbilimci, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Çeşitli sosyal gruplar arasında yaşayarak onların gelenekleri, inançları, töreleri, müzikleri, oyunları, edebi ürünleri, el sanatları, halk hekimliği, mimari ve müzecilik gibi konularda gözlemler yapar.
- Bireysel ve grup hâlindeki davranışları yorumlayabilmek için bazı gruplara ve bireylere anket uygular.
- Sosyal grupların dinsel, siyasal, sosyolojik ve psikolojik tutum ve davranış biçimleri üzerine araştırmalar yapar.
- Aile yapısı, aile içi ilişkiler, akrabalık sistemleri, toplumsal değerler, kentleşme ve toplumsal değişim konularını araştırır.
- Yazılı ve sözlü kaynaklardan derlenen ve toplanan bütün malzemeyi kitaplıklarda, arşivlerde ve müzelerde düzenli biçimde sınıflandırarak halkın hizmetine sunar.
- Gözlemlerini görsel veya işitsel bantlara kaydeder.
- Türk kökenli toplulukların ve komşu halk kültürlerinin incelenmesiyle çeşitli benzerlikleri ve farklılıkları belirler.
- Kültürler arası iletişim ve etkileşim sorunlarının aydınlığa çıkarılmasına yardımcı olur.
- Topladığı bütün verileri sınıflandırır ve aralarında anlamlı ilişkiler kurmaya çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Halkbilimcilerin kullandığı araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Fotoğraf makinesi
- Ses kayıt cihazı
- Kamera
- Film
- Soru kâğıtları
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Halkbilimci (folklorcu) olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Sosyal bilimlerde araştırma yapmaya meraklı olmak
- Gözlem yapmaktan hoşlanmak
- Gözlem sonuçlarını raporlaştırabilmek
- İnsanlarla iletişim kurmaktan hoşlanmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Halkbilimciler araştırma yaparken doğrudan araştırmanın yapıldığı alanda bulunurlar. Konunun çeşitliliği nedeniyle her türlü ortamda çalışabilirler.
Araştırmaların sınıflandırılması, değerlendirilmesi ve raporlaştırılması işlemleri büro ortamında yapılır. Mesleği yürütürken seyahat etmek, uzun süre evden uzak kalmak ve değişik kültürler arasında yaşamak gerekebilir.
Halkbilimciler, araştırma yaptıkları toplumun bireyleriyle iletişim kurarlar.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin Halkbilim ve Türk Halk Bilimi programlarında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için şu koşullar aranır:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi 4 yıldır.
Eğitim süresince ağırlıklı olarak aşağıdaki mesleki dersler verilmektedir:
- Türk Destanları
- Halk Oyunları ve Sporları
- Geleneksel Çocuk Oyun ve Oyuncakları
- Halk Masalları
- Festivaller ve Şölenler
- Uygulamalı Halk Müziği
- Halk Bilimi Araştırma ve Derleme Teknikleri
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara “Halkbilimi” veya “Türk Halk Bilimi” lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Bu bölümden mezun olanlar, kendi branşlarıyla ilgili olarak şu alanlarda görev alabilirler:
- Kültür ve Turizm Bakanlığı
- Milli Eğitim Bakanlığı
- Kitle iletişim araçları
- Radyo
- Televizyon
- Basın ve yayın
- Halkla ilişkiler
- Reklam
- Pazarlama
Kamu kurumlarında çok kısıtlı olarak kadro bulunabilmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Bazı kamu kurumlarında, örneğin Kültür ve Turizm Bakanlığında araştırmacı olarak görev yapanlar, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi olarak genel idare sınıfına göre belirlenmiş olan ücreti alırlar.
Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mezunlar yüksek lisans ve akademik kariyer yapabilirler. Akademik kariyerlerine uygun olarak yükseköğretim kurumlarında araştırma görevlisi, doktor, doçent ve profesör gibi unvanlara yükselme olanağına sahiptirler.
İş hayatında ilerleme
Başka iş yerlerinde çalışanlar, bulundukları bölümlerde gösterecekleri performansa ve gerekli diğer şartları yerine getirmelerine bağlı olarak yönetim kadrolarında çalışabilirler.
Benzer meslekler
Halkbilimci (folklorcu) mesleğiyle benzerlik gösteren meslekler şunlardır:
- Sosyal Antropolog
- Sosyal Psikolog
- Sosyolog
Ek bilgiler
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, iş yerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Gazi Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Halkbilimi kürsüsü
- Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Halkbilimi kürsüsü
- Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Halkbilimi kürsüsü
- ÖSYM Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi-2000
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.