Tanım
Geoteknik Teknikeri/Jeoteknik Teknikeri; karayolu, demiryolu, nükleer enerji santrali, tünel, köprü, baraj, liman ve bina gibi yapıların inşa edileceği arazilerin fiziksel ve mekanik özelliklerinin ortaya çıkarılması alanında çalışan kişidir.
Görevler
Geoteknik Teknikeri/Jeoteknik Teknikeri, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- İnşaat mühendisinin veya jeoloji mühendisinin gözetimi altında ya da iş sahibi kişi, kurum ve kuruluşların istekleri doğrultusunda incelenmesi istenen araziyle ilgili arazi ve laboratuvar çalışmaları yapar.
- Arazinin yapısına ve verilen talimatlara göre gerekli sıklık ve derinlikte numuneler alır.
- Alınan numuneleri analiz eder.
- Arazi ve laboratuvar deneylerinin analiz sonuçlarını raporlaştırır ve ilgili birimlere sunar.
- Mühendislerle çalışanlar arasındaki teknik iletişimi sağlar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Sondaj makinesi
- Numune alma kapları
- Sıvı veya katı numune örnekleri
- Jeneratör, kompresör, matkap ve çeşitli el aletleri
- Topoğrafik harita ve topoğrafik ölçüm aletleri
- Laboratuvar araç ve gereçleri
- Bilgisayar
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Geoteknik Teknikeri/Jeoteknik Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Matematik, jeoloji ve kimya alanlarına ilgili ve başarılı olmak
- Açık havada çalışmaktan hoşlanmak
- Laboratuvar ortamında çalışabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Geoteknik Teknikeri/Jeoteknik Teknikerleri, arazi deneyleri ve numune alımı için açık arazide; çeşitli kimyasal analizler için ise laboratuvar ortamında çalışır.
Açık arazi çalışmalarında soğuk, sıcak, nemli ve gürültülü ortamlarda bulunabilirler. Karavan ve çadır gibi mekânlarda barınmak durumunda kalabilirler.
Meslek eğitimi
Mesleğin eğitimi meslek yüksekokullarının Geoteknik bölümünde verilmektedir.
Meslek eğitimi daha önce meslek yüksekokullarının “Jeoteknik Teknikerliği” bölümünde verilmekteyken, YÖK kararıyla bölümün adı “Geoteknik” olarak değiştirilmiştir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak gerekir.
Meslek liselerinin, YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, “Geoteknik” ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Geoteknik eğitiminin süresi 2 yıldır.
Eğitim sürecinde mesleki dersler ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınır. Başlıca mesleki dersler şunlardır:
- Zemin Mekaniği
- Yapı Mekaniği
- Kaya Mekaniği
- Topografik ve Jeolojik Harita Bilgisi
- Jeoloji ve Kayaç Bilgisi
- Sondaj Tekniği
- Hidrojeoloji
Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara “Ön Lisans” diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Geoteknik Teknikeri/Jeoteknik Teknikerleri şu resmi kuruluşlarda çalışma olanağı bulabilir:
- Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü
- T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
- Karayolları Genel Müdürlüğü
- İller Bankası
Bunların yanında zemin ve kaya mekaniği konusunda uzmanlaşan özel kuruluşlarda da çalışabilirler.
Ülkemizde yaşanan büyük depremler sonrasında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından getirilen zemin etüdü zorunluluğu nedeniyle, bu alanda faaliyet gösteren çok sayıda özel firma ve laboratuvar kurulmaya başlanmıştır. Bu gelişmeyle birlikte istihdam olanaklarının artacağı düşünülmektedir.
Eğitim süresince ve eğitim sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün sağladığı öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alırlar.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Geoteknik ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında (DGS) başarılı oldukları takdirde, kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Meslekte ilerleme mesleki açıdan olmasa da idari açıdan olabilir. Kişi, çalıştığı işyerinde ustabaşı veya laboratuvar şefi olabilir.
Benzer meslekler
- Jeoloji Mühendisi
- Jeofizik Mühendisi
- Sondaj Teknikeri
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgiler başlığı altında ayrıca belirtilmiş bir bilgi bulunmamaktadır.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standard Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Dokuz Eylül Üniversitesi web sitesi
- Dokuz Eylül Üniversitesi Torbalı MYO öğretim üyeleri
- MEDAK (Meslek Danışma Komisyonu) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek ve eğitim hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.