Tanım
Frezeci, freze tezgâhında metallerin iç ve dış yüzeylerinden talaş kaldırarak bölüntüler, kanallar, profil kanallar ve yüzeyler açan kişidir.
Görevler
Frezeci, iş süreçlerini iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ile kalite gerekliliklerine uygun olarak yürütür.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Freze tezgâhını çalışmaya hazırlamak.
- Yapılacak işe göre tezgâhta kullanılacak çakıları seçmek.
- Talaş kaldırılacak malzemenin ve kesicinin cinsine göre devir sayısını seçmek.
- Kesicinin körlenmemesi ve işlenen yüzeyin kaliteli olması için malzeme ve kesicinin cinsine uygun soğutma sıvısını seçmek ve kullanmak.
- İşlem sırasında tezgâhın hassas ölçü tamburlarını kullanmak.
- Ölçü aletleriyle işlenen parçanın ölçülerini sık sık kontrol etmek.
- İşlem tamamlanınca tezgâhı durdurmak.
- Yapılan işi sökmeden önce ölçü kontrollerini yeniden yapmak.
- Kesiciyi sökmek, temizlemek ve yerine takmak.
- Tezgâhın basit bakımını ve temizliğini yapmak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Frezecilikte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Freze tezgâhı
- Planya başlığı
- Mengene ve iş bağlama aparatları
- Dişli takımı ve aparatları
- Freze modül çakıları
- Bölüntülü döner tabla
- Freze malafaları
- Ayarlı destek
- Ölçme ve kalite kontrol aletleri
- Frezecilikle ilgili çizelgeler
- İş güvenliği ile ilgili araç ve gereçler
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Frezeci olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Makine parçaları arasındaki ilişkileri görebilmek
- Alet ve makinelerle çalışmaktan hoşlanmak
- Ölçme ve kalite kontrol aletlerini kullanabilecek ölçüde el ve gözü eşgüdümle kullanabilmek
- El becerisine sahip olmak
- Dikkatli olmak
- İş güvenliği konusunda duyarlı olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Frezeciler fabrika ve atölyelerde çalışırlar. Çalışmalar yarı açık ya da kapalı yerlerde yapılır.
Çalışma ortamı metal tozları ile yüklü ve gürültülüdür. Frezeci daha çok metalle ve makinelerle ilgilenir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, halk eğitim merkezleri bünyesinde “Makine Teknolojisi” alanı “Frezeci” kursunda verilmektedir.
Ayrıca belediyeler tarafından açılan kurslarda da mesleğin eğitimi verilebilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Her yaş, eğitim, sosyal statü ve kültür düzeyindeki herkes kursa katılabilir. 18 yaşından küçükler velilerinin izniyle katılabilir.
İlköğretim çağındakiler, devam ettikleri okul saatleri dışındaki serbest zamanlarda istedikleri kursa devam edebilir. Yabancı uyruklular valiliğin izni ile etkinliklere katılabilir.
Uygulanacak programın özelliğine göre belirli yaş ve eğitim seviyesi aranabilir. Bu durum halk eğitimi merkezleri tarafından duyurulmaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitimi halk eğitim merkezlerinde 521/728 saattir.
Eğitim süresince şu konularda bilgiler verilmektedir:
- Temel el işlemleri yapmak
- Delme ve vidalama işlemleri yapmak
- Temel frezeleme yapmak
- Taşlama tezgâhlarını ayarlamak ve kullanmak
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitimini tamamlayanlara “Kurs Bitirme Belgesi” verilmektedir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Frezeciler, makine ve makine parçaları üreten fabrika ve atölyelerde çalışırlar. Endüstriyel modelleme ve endüstriyel kalıcılık sektöründe, endüstriyel AR-GE çalışmaları ile ilgili alanlarda da görev alabilirler.
Makine ve aletlerin artması, tamir ve bakım sorunlarını da beraberinde getirmiştir. Bunun yanında çeşitli sanayiler için dişli parça ve benzeri ürünlerin üretimi gereklidir. Bu nedenle meslek elemanlarının çalışma alanları oldukça geniştir.
Kendi işyerini kurmak isteyenlerin belirli bir sermaye birikiminin olması gerekir.
Gelecekte meslekte teknolojik gelişmeye paralel olarak tezgâhların bilgisayar sistemine bağlanması, mesleği ve mesleği yürüten kişilerde aranan özellikleri büyük ölçüde etkileyecektir. Bu sistem Bilgisayarlı Nümerik Kontrol Sistemi olarak belirtilmiştir. Bu nedenle bilgisayar kullanımı büyük önem kazanacaktır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitim süresince herhangi bir kazanç söz konusu değildir.
Eğitim sonrası
Frezecilerin, yapılan araştırmalarda küçük ve orta ölçekli sanayide en fazla ücret alan grup olduğu ifade edilmiştir. Sanayinin can damarı olan motor parçaları freze tezgâhlarında işlenmektedir.
Kaynak dosyada, frezecilerin asgari ücretin 4 ile 6 katına kadar ücret alabileceği belirtilmiştir. Kendi işini kurabilenlerin kazancı daha fazla artmakla birlikte işyeri kurma maliyeti çoktur.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Kaynak dosyada mesleki eğitimde ilerlemeye ilişkin ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
İş hayatında ilerleme
Kursları başarıyla tamamlayan kursiyerlere verilen kurs bitirme belgeleri, kalfalık ve ustalık eğitimine geçişte değerlendirilir.
Bu belgelerin alınması halinde kişiler kendi işyerlerini açabilirler.
Benzer meslekler
Frezecilikle benzer meslekler şunlardır:
- Tesviyeci
- Tornacı
- Vargel-planyacı
- Taşlama alet bilemecisi
- Rektifiye tezgâh operatörü
- Endüstriyel modellemeci
- Endüstriyel kalıpçı
Ek bilgiler
Kaynak dosyada ek bilgiler başlığı altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- Atölye ve teknoloji-1.2.3. ciltleri
- Freze tezgâh operatörlüğü-İŞKUR Genel Müdürlüğü Yayın No: 186
- Frezecilik (Çıraklık ve kalfalık eğitim programı)
- Türk Meslekler Sözlüğü, İŞKUR Genel Müdürlüğü, 1983, Ankara, Yayın No: 173
- Meslek elemanları
- 3308 Sayılı Kanun
- MEGEP (Mesleki Eğitim ve Öğretim Sisteminin Güçlendirilmesi Projesi) Modül Uygulama Kılavuzu, Ankara 2005
- Uluslararası Standard Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
