Tanım
Forklift Operatörü, işletmelerde forklift iş makinesini kullanarak taşınacak mal veya eşyayı emniyetli bir şekilde indirme, bindirme ve istifleme işini yürüten kişidir.
Görevler
Forklift Operatörü, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yerine getirir:
- İş organizasyonu yapar.
- İş talimatını inceler.
- Çalışma yapacağı alanın zemin kontrolünü yapar.
- Forklifti çalıştırmadan önce günlük kontrollerini yapar. Bu kontroller arasında motorun yağı, suyu, aküsü, lastikleri ve asansör zincirleri bulunur.
- Çalıştığı alanı düzenli bir şekilde kullanır.
- Taşınacak malları kontrollü şekilde alır, taşır, yükler, boşaltır ve istifler.
- Forkliftin periyodik bakımının zamanında yapılmasını sağlar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Forklift Operatörünün kullandığı başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Forklifti çalıştırma anahtarı
- Baret
- Çelik örgülü eldiven
- Çelik korumalı, elektrik izolasyonlu postal ve gocuk
- Gaz ve bezli maske
- Anahtar takımı
- Çekiç
- Levye
- Pense
- Tornavida
- Kriko
- Yangın söndürme cihazı
- İlkyardım çantası
- Antifriz
- Motor, hidrolik ve gres gibi çeşitli yağlar
- Buji
- Filtreler
- Hortum
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Forklift Operatörü olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Göz ve elini eşgüdümle kullanabilmek
- Mekanik yeteneği gelişmiş olmak
- Tedbirli ve dikkatli olmak
- Kurallara uymak
- Sorumluluk sahibi olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Forklift Operatörleri, çalıştıkları işyerine göre açık veya kapalı alanlarda görev yapabilirler. Soğuk ortamlarda da çalışmaları gerekebilir. Açık alanda çalıştıklarında tozlu ortamlarla karşılaşabilirler.
Çalışma saatleri genellikle düzenli olmakla birlikte vardiyalı çalışma da söz konusu olabilir. Çalışırken işverenle, meslektaşlarıyla ve diğer çalışanlarla iletişim halinde olurlar.
Eğitimin verildiği yerler
Forklift Operatörlüğü eğitimi şu kurumlarda verilmektedir:
- Makine Mühendisleri Odaları
- Özel kurs firmaları
- Özel motorlu taşıt sürücü kursları
Eğitime giriş koşulları
Forklift kursuna başlayabilmek için şu koşullar aranır:
- 18 yaşını doldurmuş olmak
- En az ilkokul mezunu olmak
- Operatörlük yapmaya engel sağlık problemi olmamak
- MEB Özel Öğretim Kurumları İş Makineleri Sürücü Eğitim Kursları ile ilgili yönergede belirtilen adli suçlardan hüküm giymemek
Eğitimin süresi ve içeriği
Kamu kurum ve kuruluşlarında verilen hizmet içi eğitimlerin süresi değişmektedir.
Özel sürücü kurslarında G sınıfı ehliyeti için eğitim süresi 60 saat teorik ve 16 saat pratik olmak üzere toplam 76 saattir. Bu eğitimlerde trafik bilgisi, motor bilgisi ve ilk yardım konularında ders verilir.
Makine Mühendisleri Odaları tarafından düzenlenen kurslarda aşağıdaki konularda bilgi ve beceri kazandırılır:
- İş makinesinin teknik yapısı ve sistemleri
- İş makinesinin periyodik bakımı
- İş makinesinin kullanımında emniyet ve güvenliğin sağlanması
- İş makinesinin ekonomik ve verimli şekilde kullanılması
- Aracın ayarları
Operatörlük belgesine sahip olanlar iş makinesini karayoluna çıkmadan işyerinde kullanabilirler. İş makinesiyle karayoluna çıkabilmek için sürücü belgesine, yani ehliyete, operatörlük sertifikasının işletilmesi gerekir.
Eğitim sonunda alınan belge
Kursu başarıyla bitirenlere İş Makineleri Kullanma Sertifikası “Operatör Belgesi” verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Forklift Operatörleri, yükleme-boşaltma işleri yapan özel ve kamu işyerlerinde çalışabilirler. Ayrıca bağımsız olarak da çalışabilirler.
Forklift kullanım alanlarının hızla genişlemesi ve çeşitlenmesi, mesleğin giderek önem kazanmasını sağlamaktadır. Bu nedenle meslekte nitelikli elemanlara olan talebin giderek arttığı gözlenmektedir.
Bu meslekte edinilen bilgi ve beceriler; silindir, finişer, greyder, mobil vinç ve ekskavatör gibi diğer iş makinelerinin operatörlüğünde de iş bulmaya yardımcı olmaktadır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Eğitim süresince kazanç söz konusu değildir.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre ücret alırlar.
Özel sektörde çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilmektedir.
Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Forklift operatörlüğü mesleğinde ilerleme söz konusu değildir. Ancak Forklift Operatörleri çalıştıkları kurumlarda hizmet içi eğitimlere katılarak kendilerini geliştirebilirler. Ayrıca çalıştıkları işyerlerinde idari sorumluluklar da alabilirler.
Benzer meslekler
Forklift Operatörlüğüyle benzer meslekler şunlardır:
- Vinç operatörü
- Silindir operatörü
- Ekskavatör operatörü
- Loder operatörü
- Greyder operatörü
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Makine Mühendisleri Odası kurs programları
- MEB İş Makineleri Sürücü Eğitim Kursları ile İlgili Yönerge
- T.C. Millî Eğitim Bakanlığı iznine tabi özel sürücü kursları iş makinesi operatörlük kursları programları
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması – ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Ayrıntılı bilgi için şu kurum ve kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
