Tanım
Endüstriyel Otomasyon Teknolojileri Öğretmeni, otomasyon alanındaki bilgi ve uygulama becerilerini öğrencilere kazandıran eğitim çalışanıdır. Otomasyon sistemlerinin temel çalışma ilkelerini; kontrol bileşenlerinin, sensörlerin ve aktüatörlerin kullanımını öğrenme düzeyine uygun biçimde aktarır.
Mesleğin eğitim boyutunda teorik anlatımın yanı sıra uygulama, deney ve atölye çalışmaları yer alabilir. Öğretmen, öğrencilerin teknik bilgiyi güvenli ve amaca uygun biçimde kullanmasını destekler.
Görevler
- Öğretim programı ve öğrenci düzeyine uygun ders planları hazırlamak.
- Endüstriyel otomasyonun temel kavramlarını ve sistemlerin çalışma mantığını açıklamak.
- PLC, sensör, aktüatör ve kontrol sistemlerine yönelik teorik ve uygulamalı eğitim vermek.
- Öğrencilerin devre ve otomasyon sistemleri üzerinde güvenli biçimde çalışmasını sağlamak.
- Uygulama çalışmalarını düzenlemek, öğrencilerin çalışmalarını izlemek ve gerektiğinde yönlendirmek.
- Öğrenci gelişimini takip etmek; ölçme ve değerlendirme süreçlerini yürütmek.
- Atölye araçlarının, ekipmanların ve eğitim materyallerinin düzenini gözetmek.
- Atölye çalışmalarında iş sağlığı ve güvenliği kurallarının uygulanmasını sağlamak.
- Alanındaki teknik ve eğitimsel gelişmeleri takip ederek ders içeriğini güncel tutmak.
Görevlerin kapsamı, kurumun eğitim programına, öğretmenin sorumluluklarına ve kullanılan atölye altyapısına göre değişebilir.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Eğitim ortamının donanımına ve ders içeriğine bağlı olarak aşağıdaki araç ve ekipmanlardan yararlanılabilir:
- PLC ve diğer endüstriyel kontrol sistemleri.
- Sensörler, aktüatörler ve otomasyon devre elemanları.
- Bilgisayarlar, otomasyon yazılımları ve eğitim simülatörleri.
- Elektrik-elektronik ölçüm araçları.
- Temel el aletleri ve eğitim setleri.
- Atölye çalışmaları için gerekli kişisel koruyucu donanımlar.
Ekipmanın kullanımı sırasında öğretmen, öğrencilere doğru kullanım yöntemlerini gösterir ve ilgili güvenlik kurallarına uyulmasını takip eder.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Bu meslekte teknik bilgi kadar öğretme ve iletişim becerileri de önemlidir. Mesleği yürüten kişiden genel olarak şu özellikler beklenir:
- Endüstriyel otomasyon ve ilişkili teknik alanlarda bilgi sahibi olmak.
- Teknik konuları öğrencilerin düzeyine uygun, açık ve anlaşılır biçimde aktarabilmek.
- Uygulamalı çalışmaları planlayıp yönetebilmek.
- Sabırlı, planlı, dikkatli ve sorumluluk sahibi olmak.
- Öğrencilerle etkili iletişim kurmak ve öğrenme sürecini desteklemek.
- Atölye güvenliği kurallarına dikkat etmek ve güvenli çalışma alışkanlıklarını teşvik etmek.
- Teknik gelişmeleri takip ederek bilgi ve becerilerini yenilemek.
Çalışma ortamı ve koşulları
Çalışma; sınıf, laboratuvar ve atölye ortamlarında yürütülebilir. Derslerin bir bölümü anlatım ve planlama çalışmalarıyla, bir bölümü ise sistemler ve eğitim ekipmanları üzerinde uygulamalarla geçebilir.
Uygulamalı derslerde elektrikli ekipman ve makineler kullanılabileceğinden iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uymak gerekir. Çalışma düzeni, ders programına, kurumun atölye olanaklarına ve üstlenilen sorumluluklara göre farklılık gösterebilir.
Meslek eğitimi / nasıl olunur
Öğretmenlik için ilgili teknik alanda alınmış eğitim ve yürürlükteki öğretmenlik yeterlilik koşulları önem taşır. Hangi öğrenim alanlarının kabul edildiği ve başvuru sırasında hangi şartların arandığı, kurum türüne ve güncel mevzuata göre değişebilir.
Bu nedenle mesleğe yönelenlerin çalışmayı düşündükleri kurumun başvuru şartlarını ve resmî duyuruları incelemesi gerekir. Teknik alan deneyimi, otomasyon sistemlerine ilişkin uygulamalı eğitimleri destekleyebilir; ancak tek başına belirli bir öğretmenlik şartının yerine geçtiği varsayılmamalıdır.
Çalışma alanları ve iş bulma
Meslek liseleri ve teknik eğitim veren kurumlar başlıca çalışma alanları arasındadır. Özel eğitim kuruluşları veya otomasyon alanında eğitim sunan işyerlerinde de eğitim görevi üstlenme imkânı bulunabilir.
İş olanakları; kurumların ihtiyaçlarına, öğretmenlik ve alan yeterlilik koşullarına, adayın eğitim geçmişine ve ilan edilen pozisyona göre değişir. Başvuru yapmadan önce iş ilanındaki görev tanımı, istenen nitelikler ve çalışma koşulları dikkatle incelenmelidir.
Kazanç
Ücret; çalışılan kurumun türüne, deneyime ve pozisyona göre değişir. Güncel çalışma koşulları ve ücret bilgisi için ilgili işverenin ilanı veya kurumun resmî bilgilendirmesi esas alınmalıdır.
Meslekte ilerleme
Deneyim, kurumun organizasyon yapısı ve ilgili koşullar elverdiğinde alan koordinatörlüğü, atölye sorumluluğu veya eğitim yönetimi gibi görevlere geçiş mümkün olabilir. Bu görevlerin kapsamı ve başvuru şartları kurumlara göre farklılaşabilir.
Otomasyon teknolojilerindeki yenilikleri takip etmek, teknik bilgisini güncel tutmak ve öğretim becerilerini geliştirmek mesleki ilerlemeyi destekler. Uygulamalı eğitim materyalleri hazırlamak ve atölye süreçlerinin geliştirilmesine katkı sağlamak da mesleki gelişimin parçası olabilir.
Benzer meslekler
Teknik eğitim veya otomasyon alanıyla kesişen bazı meslekler şunlardır:
- Elektrik-Elektronik Teknolojisi Öğretmeni
- Mekatronik Teknolojisi Öğretmeni
- Kontrol ve Otomasyon Teknolojisi Öğretmeni
- Elektrik-Elektronik Teknikeri
- Endüstriyel Otomasyon Teknikeri
Benzer teknik konularla çalışmak, bu mesleklerin görev ve yeterliliklerinin aynı olduğu anlamına gelmez. Eğitim ve başvuru şartları her meslek ve kurum için ayrıca değerlendirilmelidir.
Kaynak notu
Bu rehber, İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" PDF dosyası bulunmayan iş ilanı unvanları için genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; resmi mevzuat veya kurum şartı yerine geçmez.